Στο μικροσκόπιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αλλά και της ΡΑΕ, έχει τεθεί η ΔΕΠΑ με αφορμή τη λειτουργία της κατά την ενεργειακή κρίση του Δεκεμβρίου 2016 – Ιανουαρίου 2017, η οποία φαίνεται ότι έχει αναδείξει σημαντικές στρεβλώσεις και αδιαφάνεια, που εντοπίζονται κυρίως στους όρους των συμβάσεων προμήθειας αερίου.

Έγκυρες πληροφορίες αναφέρουν ότι βρίσκεται σε εξέλιξη εμπιστευτική έρευνα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με την υποστήριξη της ΡΑΕ, η οποία εξάλλου έχει ζητήσει λεπτομερή ενημέρωση επί συγκεκριμένου ερωτηματολογίου από τους διαχειριστές των δικτύων ηλεκτρισμού και φυσικού αερίου, δηλαδή τον ΑΔΜΗΕ και τον ΔΕΣΦΑ.

Η ΔΕΠΑ κατά την περίοδο της ενεργειακής κρίσης έφερε επτά φορτία LNG, εκτός προγράμματος και κάλυψε τη ζήτηση που εκτοξεύθηκε τον Δεκέμβριο και τον Ιανουάριο στα 320 εκατ. κ. μ. έναντι 100 εκατ. κ. μ. την ίδια περίοδο πέρυσι.

Ωστόσο το επιπλέον κόστος των φορτίων αυτών δεν αποτυπώθηκε στις τιμές του αερίου, στη συγκεκριμένη χρονική στιγμή, με αποτέλεσμα να μην λειτουργήσουν οι κανόνες της προσφοράς και της ζήτησης.

Επί της ουσίας διαπιστώνεται ότι δεν υφίσταται αγορά φυσικού αερίου και βεβαίως δε υφίσταται αγορά αερίου εξισορρόπησης.

Αυτό είχε ως αποτέλεσμα η έλλειψη φυσικού αερίου που ανέκυψε κατά τη διάρκεια της κρίσης να μην αποτυπώνεται στα κόστη των ηλεκτροπαραγωγών και κυρίως της ΔΕΗ, παρά μόνο εκ των υστέρων και αυτό εφόσον το επιτρέπουν οι συμβάσεις που έχει η ΔΕΠΑ με τους ηλεκτροπαραγωγούς.

Έτσι, η έρευνα της Κομισιόν εντοπίζεται κυρίως στις συμβάσεις προμήθειας που έχει συνάψει η ΔΕΠΑ με τους ηλεκτροπαραγωγούς και κυρίως με τη ΔΕΗ, οι οποίες φαίνεται ότι δεν περιέχουν όρους περιορισμού της προμήθειας για λόγους ασφάλειας εφοδιασμού και ανταγωνισμού.

Οκτώ κρίσιμες ερωτήσεις 

Μεταξύ των ερωτημάτων που πρέπει να απαντηθούν από την επιχείρηση στο πλαίσιο της έρευνας είναι τα εξής:

•    Η ιδιαίτερα αυξημένη ζήτηση φυσικού αερίου από τους ηλεκτροπαραγωγούς ήταν σύμφωνη με τις προβλεπόμενες συμβατικά ποσότητες, για την παράδοση των οποίων δεσμευόταν η ΔΕΠΑ;

•    Ο καθορισμός των ποσοτήτων αυτών ήταν εύλογος;

•    Είχαν προβλεφθεί όροι για τον περιορισμό της υποχρέωσης της ΔΕΠΑ να παραδίδει ενδοσυμβατικές ποσότητες και με ποιες προϋποθέσεις;

•    Αφορούσαν ταυτοχρονισμένες αιχμές μεταξύ των παραγωγών;

•    Μήπως το ύψος των ποσοτήτων ήταν τέτοιο που εξέθετε τη ΔΕΠΑ σε σημαντικό κίνδυνο υπό ακραίες συνθήκες;

•    Πώς θα μετακυλιόταν το πρόσθετο κόστος που θα καλούνταν να αντιμετωπίσει η ΔΕΠΑ;

•    Υπάρχουν ασυμμετρίες μεταξύ των συμβάσεων;

•    Είναι εύλογες υπό το πρίσμα του ελεύθερου εμπορίου ή προβληματικές ως προς τη διάσταση του ανταγωνισμού, όταν συνδυάζονται με δομικές ασυμμετρίες;

Θολές συμβάσεις 

Πρέπει να σημειωθεί ότι γενικότερα διαπιστώνεται η ύπαρξη ενός μάλλον θολού τοπίο σε σχέση με τις συμβάσεις της ΔΕΠΑ με τους ηλεκτροπαραγωγούς, ειδικά για το 2017 καθώς δεν είναι ξεκάθαρο αν έχει οριστικοποιηθεί το πλαίσιο για όλους τους παραγωγούς, αν κάποιοι έχουν προσωρινές συμβάσεις και αν αυτές που θα υπογραφούν θα έχουν αναδρομική ισχύ ή θα ισχύουν στο εξής.

Σε ότι αφορά το αέριο εξισορρόπησης η έρευνα δείχνει ότι πρακτικά, μέσω του αερίου εξισορρόπησης, το καύσιμο ήταν διαθέσιμο χωρίς όρια, ανεξάρτητα από την επικείμενη εξάντλησή του, και με κόστος που θα αποκαλύπτονταν εκ των υστέρων, ανάλογα και με την υπέρβαση των ορίων ανοχής που προβλέπονται στις συμβάσεις.

Επιπλέον, οι ηλεκτροπαραγωγοί που δεν έχουν απευθείας σύμβαση με τον ΔΕΣΦΑ δεν υφίστανται κόστος εξισορρόπησης.

Αποτέλεσμα όλων αυτών είναι ότι το επιπλέον κόστος που προέκυψε λόγω των αυξημένων ποσοτήτων αερίου που υποχρεώθηκε να εισάγει η ΔΕΠΑ δεν έχει ακόμη πλήρως προσδιοριστεί.

Πρέπει να σημειωθεί τέλος ότι μετά και την πρόσφατη κρίση ο ΔΕΣΦΑ καλείται να δημιουργήσει πλατφόρμα εξισορρόπησης έως τον Σεπτέμβριο του 2017, η οποία θα επιτρέψει τις ενδοημερήσιες συναλλαγές.

Πηγή: www.worldenergynews.gr