«Κουμπαράς» για παιδιά: Ποιοι δικαιούνται κρατική ενίσχυση και πώς συγκεντρώνονται 2.400 ευρώ τον χρόνο

Κρατική ενίσχυση έως 1.200 ευρώ τον χρόνο ανά παιδί προβλέπει ο Ατομικός Επενδυτικός Λογαριασμός Ανηλίκων (ΑΕΛΑ), που περιλαμβάνεται στο νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για τα μέτρα της ΔΕΘ. Το νομοσχέδιο αναμένεται να ψηφιστεί τις επόμενες ημέρες στη Βουλή, ενώ η έναρξη λειτουργίας των λογαριασμών τοποθετείται στις αρχές του 2027.

Το Δημόσιο θα αντιστοιχίζει ευρώ προς ευρώ τις ιδιωτικές εισφορές, μέχρι το εκάστοτε ετήσιο όριο. Έτσι, αν μια οικογένεια καταθέτει 100 ευρώ τον μήνα, στο τέλος του έτους οι δικές της εισφορές και η κρατική ενίσχυση θα ανέρχονται συνολικά σε 2.400 ευρώ, πριν από επενδυτικές αποδόσεις και χρεώσεις. Αν οι ιδιωτικές εισφορές φτάσουν τις 5.000 ευρώ, η κρατική συνεισφορά θα περιοριστεί στο αρχικό πλαφόν των 1.200 ευρώ.

Ποιοι μπορούν να ανοίξουν λογαριασμό

Ο λογαριασμός θα ανοίγει από τον νόμιμο εκπρόσωπο του παιδιού πριν από τη συμπλήρωση του δεύτερου έτους της ηλικίας του. Με βάση την προβλεπόμενη έναρξη του μέτρου, οι πρώτοι δικαιούχοι θα προέρχονται από τις γεννήσεις του 2025 και μετά, εφόσον πληρούν το ηλικιακό κριτήριο κατά το άνοιγμα. Δικαιούχοι είναι παιδιά με ελληνική ιθαγένεια ή με ιθαγένεια άλλου κράτους-μέλους της ΕΕ, εφόσον στη δεύτερη περίπτωση είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας.

Ο λογαριασμός θα μπορεί να ανοίγει σε τράπεζα, εταιρεία διαχείρισης αμοιβαίων κεφαλαίων, ασφαλιστική ή άλλο επιλέξιμο χρηματοπιστωτικό φορέα. Χρήματα θα μπορούν να καταθέτουν τόσο ιδιώτες όσο και νομικά πρόσωπα, με συνολικό όριο ιδιωτικών εισφορών 10.000 ευρώ ετησίως ανά παιδί. Η κρατική συμμετοχή θα πιστώνεται εντός 30 ημερών από κάθε επιλέξιμη καταβολή.

Το ανώτατο ποσό της κρατικής ενίσχυσης θα αυξάνεται κατά 10% κάθε πενταετία. Από τα 1.200 ευρώ θα ανέλθει στα 1.320 ευρώ μετά την πρώτη πενταετία, στα 1.452 ευρώ μετά τη δεύτερη και στα 1.597,20 ευρώ μετά την τρίτη. Το ποσό που πιστώνεται θα εξακολουθεί να εξαρτάται από τις καταβολές της χρονιάς. Για παράδειγμα, εισφορά 600 ευρώ θα αντιστοιχεί σε κρατική συμμετοχή 600 ευρώ.

Πού επενδύονται τα χρήματα

Ο γονέας ή ο νόμιμος εκπρόσωπος θα επιλέγει ανάμεσα σε τέσσερα επενδυτικά προφίλ. Το συντηρητικό προβλέπει τοποθέτηση 100% σε επενδύσεις σταθερού εισοδήματος, το ισορροπημένο 70% σε σταθερό εισόδημα και 30% σε μετοχές, το αναπτυξιακό 30% και 70% αντίστοιχα και το δυναμικό 100% σε μετοχές.

Εφόσον δεν δηλωθεί επιλογή, θα εφαρμόζεται το αναπτυξιακό προφίλ με κεφαλαιακή προστασία των επιλέξιμων εισφορών. Τρία χρόνια πριν από την ενηλικίωση, η προεπιλογή θα μεταβαίνει αυτόματα στο ισορροπημένο προφίλ, εκτός αν ο νόμιμος εκπρόσωπος δώσει διαφορετική εντολή. Κατά την τελευταία τριετία θα επιτρέπεται και η μετάβαση σε προφίλ χαμηλότερου κινδύνου.

Στις επιλέξιμες επενδύσεις περιλαμβάνονται αμοιβαία κεφάλαια, ETF, καθώς και μετοχές και ομόλογα που διαπραγματεύονται σε ρυθμιζόμενες αγορές της ΕΕ ή του ΕΟΧ. Το νομοσχέδιο αποκλείει, μεταξύ άλλων, τα κρυπτοστοιχεία, τα παράγωγα και τα προϊόντα μόχλευσης. Οι καταθέσεις και τα αμοιβαία χρηματαγοράς θα υπόκεινται κατά κανόνα σε όριο 5% του χαρτοφυλακίου.

Προβλέπεται και δυνατότητα αυτοδιαχείρισης από τον γονέα ή τον νόμιμο εκπρόσωπο. Σε αυτή την περίπτωση, οι απευθείας τοποθετήσεις σε μετοχές και ομόλογα θα μπορούν να καλύπτουν συνολικά έως το 30% του χαρτοφυλακίου. Ο πάροχος θα ελέγχει κάθε εντολή πριν από την εκτέλεσή της και θα εξετάζει τουλάχιστον ανά τρίμηνο αν τηρούνται το επιλεγμένο προφίλ και οι κανόνες διασποράς.

Ποιες εισφορές προστατεύονται και πόσο κοστίζει ο λογαριασμός

Η κεφαλαιακή προστασία καλύπτει τις ιδιωτικές εισφορές μέχρι το όριο της κρατικής αντιστοίχισης και την αντίστοιχη συνεισφορά του Δημοσίου. Κατά την ενηλικίωση, η αξία των επενδύσεων που έγιναν με τα ποσά αυτά πρέπει να καλύπτει τουλάχιστον το ονομαστικό τους ύψος. Για τις επιπλέον ιδιωτικές εισφορές προβλέπεται προαιρετική προστασία με χωριστή χρέωση.

Το ετήσιο κόστος της προεπιλεγμένης επενδυτικής λύσης ορίζεται έως το 0,50% της μέσης ετήσιας αξίας του λογαριασμού. Φόροι, τέλη ρυθμιζόμενων αγορών και το κόστος της κεφαλαιακής προστασίας υπολογίζονται χωριστά. Το υπουργείο θα δημοσιεύει κάθε χρόνο συγκριτικό πίνακα κόστους των παρόχων, τον οποίο θα λαμβάνει ο γονέας πριν υπογράψει τη σύμβαση.

Αναλήψεις, φορολογία και πρόσβαση στα 18

Τα χρήματα θα παραμένουν δεσμευμένα έως την ενηλικίωση, με εξαιρέσεις για περιπτώσεις όπως σοβαροί λόγοι υγείας ή θάνατος του δικαιούχου, γονέα ή νόμιμου εκπροσώπου. Αν γίνει ανάληψη κατά παράβαση των περιορισμών, το Δημόσιο θα ανακτά την ενίσχυση που έχει καταβάλει μαζί με τις αποδόσεις που της αναλογούν. Ο λογαριασμός θα συνεχίζει να λειτουργεί με το υπόλοιπο. Αν απλώς διακοπούν οι καταβολές, το κεφάλαιο παραμένει επενδυμένο και η κρατική συμμετοχή μπορεί να επανεκκινήσει με την επόμενη επιλέξιμη εισφορά.

Οι εισφορές έως 10.000 ευρώ τον χρόνο και η κρατική ενίσχυση δεν λογίζονται ως εισόδημα του ανηλίκου για την εφαρμογή εισοδηματικών ή κοινωνικών κριτηρίων. Οι εισφορές απαλλάσσονται από τον φόρο δωρεών και γονικών παροχών, ενώ τα μερίσματα, οι τόκοι και οι υπεραξίες που πιστώνονται στον λογαριασμό απαλλάσσονται από τον φόρο εισοδήματος. Από το κείμενο του νομοσχεδίου αφαιρέθηκε η ρητή εξαίρεση των εισφορών από τα τεκμήρια του πόθεν έσχες που είχε περιληφθεί στη διαβούλευση.

Στα 18, ο δικαιούχος αποκτά τον έλεγχο του λογαριασμού και μπορεί να κάνει ολική ή μερική ανάληψη ή να μεταφέρει το κεφάλαιο σε καταθετικό ή επενδυτικό λογαριασμό ή σε επενδυτικό ασφαλιστικό προϊόν. Η ανάληψη και η μεταφορά προβλέπονται αφορολόγητες.

Διαβάστε επίσης 

Σούπερ μάρκετ – Το «5+1 δώρο» που κοστίζει 105% περισσότερο ανά λίτρο

Fitch: Επιβεβαίωσε το ΒΒΒ της Ελλάδας, διατήρησε σταθερές τις προοπτικές

Coca-Cola HBC: Eurobank και Citi αποτιμούν τον ρωσικό κίνδυνο – Τα σενάρια για τη μετοχή