Βόρεια Μακεδονία: Ζητά μεσολάβηση της ΕΕ για τις διαφορές με τη Βουλγαρία

Τη συνδρομή της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την υπέρβαση των διαφορών με τη Βουλγαρία ζήτησε ο πρωθυπουργός της Βόρειας Μακεδονίας, Χρίστιαν Μίτσκοσκι, κατά τη σημερινή συνάντησή του στα Σκόπια με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Οι εκκρεμότητες στις σχέσεις των δύο χωρών εξακολουθούν να εμποδίζουν την πρόοδο των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Βόρειας Μακεδονίας.

Στη συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε, ο Μίτσκοσκι υποστήριξε ότι η ΕΕ μπορεί να συμβάλει στην εξεύρεση λύσης, χωρίς να ταχθεί υπέρ κάποιας πλευράς.

«Συζητήσαμε ανοιχτά για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε στις σχέσεις με τον ανατολικό μας γείτονα (σ.σ. Βουλγαρία). Επιθυμία μας είναι τα θέματα αυτά να ξεπερνιούνται μέσω του διαλόγου, με καλή βούληση και αμοιβαίο σεβασμό. Τόνισα ότι αναμένουμε να συμμετέχει και η ΕΕ σε αυτή τη διαδικασία. Δεν ζητούμε από την Ένωση να πάρει το μέρος κάποιας πλευράς, ζητούμε να βοηθήσει στη δημιουργία των προϋποθέσεων για μια βιώσιμη ευρωπαϊκή λύση», ανέφερε.

Από την πλευρά της, η φον ντερ Λάιεν επανέλαβε ότι απαραίτητη προϋπόθεση για τη συνέχιση της ενταξιακής πορείας είναι η τροποποίηση του Συντάγματος, ώστε να συμπεριληφθεί η βουλγαρική μειονότητα. Όπως επισήμανε, η διευθέτηση αυτής της εκκρεμότητας θα μπορούσε να επιτρέψει στη χώρα να κινηθεί ταχύτερα προς την ένταξη.

«Μόλις αρθεί αυτό το αδιέξοδο, η ενταξιακή διαδικασία της Βόρειας Μακεδονίας μπορεί να προχωρήσει με ταχείς ρυθμούς, καθώς ήδη υλοποιούνται εντατικά οι αναγκαίες μεταρρυθμίσεις», σημείωσε η πρόεδρος της Επιτροπής.

Η Βουλγαρία, ωστόσο, δεν δείχνει πρόθυμη να επανεξετάσει την υποχρέωση συνταγματικής αναγνώρισης της μειονότητάς της στη γειτονική χώρα. Ο Βούλγαρος πρωθυπουργός Ρούμεν Ράντεφ έχει τονίσει ότι τα Σκόπια οφείλουν να διασφαλίσουν τα δικαιώματα της βουλγαρικής μειονότητας και να την εντάξουν στο Σύνταγμα. Παράλληλα, έχει υπογραμμίσει ότι η πρόοδος προς την ένταξη εξαρτάται από την εκπλήρωση των κριτηρίων της ίδιας της ΕΕ.

Η συνταγματική αλλαγή αποτελεί μέρος της ευρωπαϊκής πρότασης που παρουσιάστηκε το καλοκαίρι του 2022 και των δεσμεύσεων που ανέλαβε τότε η Βόρεια Μακεδονία. Η μη υλοποίησή της διατηρεί την ενταξιακή διαδικασία σε αδιέξοδο.

Η προηγούμενη κεντροαριστερή κυβέρνηση είχε αποδεχθεί την πρόταση, χωρίς όμως να συγκεντρώσει την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία των δύο τρίτων. Το δεξιό VMRO-DPMNE του Μίτσκοσκι, που βρισκόταν τότε στην αντιπολίτευση, είχε αντιταχθεί στην τροποποίηση. Το κόμμα ανέλαβε τη διακυβέρνηση τον Ιούνιο του 2024.

Ο Μίτσκοσκι εξακολουθεί να απορρίπτει τη συνταγματική αλλαγή υπό τις σημερινές συνθήκες. Βρυξέλλες και Σόφια, αντίθετα, επιμένουν ότι η εφαρμογή της είναι αναγκαία για το άνοιγμα των κεφαλαίων των ενταξιακών διαπραγματεύσεων.

Στην απογραφή του 2021, οι Βούλγαροι καταγράφηκαν στο 0,2% του πληθυσμού της Βόρειας Μακεδονίας, αριθμώντας συνολικά 3.500 άτομα. Η Σόφια αμφισβητεί τα στοιχεία και υποστηρίζει ότι η βουλγαρική κοινότητα είναι σημαντικά μεγαλύτερη. Κατά τη βουλγαρική πλευρά, οι μέθοδοι της απογραφής δεν εξασφάλισαν τη συμμετοχή όλων των Βουλγάρων της χώρας, ενώ κατηγορεί τα Σκόπια ότι αποσιωπούν την ιστορική βουλγαρική παρουσία.

Το ζήτημα της μειονότητας προστίθεται στις διαχρονικές διαφωνίες των δύο χωρών για την ιστορία, την εθνική ταυτότητα και τη γλώσσα. Οι εντάσεις έχουν ενισχυθεί μετά την επιστροφή του VMRO-DPMNE στην εξουσία τον Ιούνιο του 2024.

Η επίσκεψη στα Σκόπια ήταν ο τελευταίος σταθμός της περιοδείας της φον ντερ Λάιεν στα Δυτικά Βαλκάνια, η οποία ξεκίνησε στις 30 Σεπτεμβρίου και ολοκληρώθηκε σήμερα.

Είχαν προηγηθεί επισκέψεις στα Τίρανα, την Πρίστινα και την Ποντγκόριτσα, όπου η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής συζήτησε με τις ηγεσίες της Αλβανίας, του Κοσόβου και του Μαυροβουνίου την προοπτική ένταξής τους στην ΕΕ.

Το Βελιγράδι και το Σεράγεβο έμειναν εκτός του προγράμματος λόγω των επικείμενων εκλογών στη Σερβία και τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Η φον ντερ Λάιεν σκοπεύει να επισκεφθεί τις δύο χώρες σε μεταγενέστερο χρόνο.

Διαβάστε επίσης 

ΗΠΑ: Η Ουάσινγκτον βάζει στη μαύρη λίστα Γάλλους που κατηγορούνται για χρηματοδότηση της Χαμάς

ΕΚΤ: Η αναταραχή στα γαλλικά ομόλογα εντείνει τις πιέσεις για παρέμβαση

Τραμπ: Η Ευρώπη θα διαθέσει τεράστιο μέρος από τα αποθέματά της σε ντίζελ – Έως 100 εκατ. βαρέλια στην αγορά από τη G7