Ο άνθρωπος και τα ζώα – Μια πανάρχαια σχέση σε έκθεση

Πανάρχαιος ο δεσμός του ανθρώπου με τα ζώα και στη διαχρονία του ελληνικού πολιτισμού αυτή η σχέση έχει αποτυπωθεί πολλαπλά και σε όλες τις περιόδους του, όπως αποδεικνύουν τα πλούσια ευρήματα που κατακλύζουν τα μουσεία.

Η έκθεση «Άνθρωποι και ζώα: μια πανάρχαια σχέση», που διοργανώνει έτσι, το Μουσείο Παύλου και Αλεξάνδρας Κανελλοπούλου έρχεται να τιμήσει αυτή τη διασύνδεση και να την αναδείξει σε όλες τις εκφάνσεις της. Πόσο μάλλον, που θα πραγματοποιηθεί στον καταλληλότερο χώρο, το Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή στην Κηφισιά, στο πλαίσιο της συνεργασίας μεταξύ τους, δεδομένου ότι το Μουσείο Κανελλοπούλου παραμένει κλειστό για την αναβάθμιση και επανέκθεσή του.

Από τον Νοέμβριο επομένως, οι επισκέπτες του μουσείου θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν ένα συγκροτημένο σύνολο αρχαίων αντικειμένων με καθαρή στόχευση: Αυτήν την μοναδική και ιδιαίτερη σχέση και τον ρόλο, που έχουν διαδραματίσει τα ζώα στην ανάπτυξη των κοινωνιών.

Στον αριθμό των 138 ανέρχονται τα αντικείμενα της έκθεσης, όλα από το Μουσείο Κανελλοπούλου, πλην ενός, που είναι δάνειο από την ιδιωτική συλλογή του κ. Νέλλου Κανελλόπουλου, προέδρου του Ιδρύματος Παύλου και Αλεξάνδρας Κανελλοπούλου. Πρόκειται για ειδώλια, αγγεία, αντικείμενα από λίθο και μέταλλο, κοσμήματα, πολύτιμους και ημιπολύτιμους λίθους, νομίσματα και άλλα, τα οποία καλύπτουν, όπως ακριβώς και το μουσείο, μεγάλο χρονολογικό φάσμα και προέλευση, με αποτέλεσμα έναν πλούτο πολλών διαφορετικών ειδών και υλικών.

Το ενδιαφέρον του ανθρώπου για τα ζώα, πρακτικό, θεωρητικό αλλά και φαντασιακό δημιουργήθηκε από την αρχή του πολιτισμού, καθώς οι άνθρωποι επιχειρούσαν να κατανοήσουν τον εαυτό τους σε σχέση αλλά και σε αντιδιαστολή προς τα υπόλοιπα είδη.

Οικονομία, καθημερινή ζωή, θρησκεία, μυθολογία είναι οι τομείς που αναδεικνύουν στην έκθεση τις πολλαπλές όψεις αυτής της σχέσης κατά την αρχαιότητα ενώ στην προκειμένη περίπτωση προωθείται και ο διάλογος μεταξύ των αρχαιολογικών αντικειμένων και των εκθεμάτων φυσικής ιστορίας ενσωματώνοντας σύγχρονες μεθοδολογίες μελέτης, όπως η ζωοαρχαιολογία.

Αν η τελευταία μελετά εξάλλου, τα φυσικά κατάλοιπα ζώων σε ανθρωπογενή περιβάλλοντα, η ιστορία της τέχνης επικεντρώνεται στις αναπαραστάσεις ζώων και τους συμβολισμούς τους ενώ τέλος, μέσω της φιλολογίας και της ιστορίας της φιλοσοφίας και της επιστήμης μελετώνται οι απόψεις των αρχαίων για τα ζώα όπως αυτές αποτυπώνονται σε κείμενα.

Το Μουσείο Κανελλοπούλου εξάλλου, έχει ασχοληθεί και στο πρόσφατο παρελθόν με το συγκεκριμένο θέμα, με την διοργάνωση σεμιναρίου που έφερε σε διάλογο αρχαιολόγους, ζωοαρχαιολόγους, φιλολόγους και ιστορικούς της αρχαίας φιλοσοφίας και επιστήμης, που διερευνούν τη σχέση ανθρώπων-ζώων στην αρχαιότητα. Απώτερος στόχος, να αναδειχθεί η αλληλεπίδραση αλλά και οι αλλαγές που συνέβησαν στη σχέση του ανθρώπου με τα ζώα σε βάθος χρόνου.

Έκθεση και διαδραστικότητα

Ιδιαίτερη είναι και η οργάνωση της παρουσίασης, καθώς το πρώτο μέρος της συγκροτεί μία αυτόνομη, περιοδική έκθεση με θεματική παρουσίαση των αρχαιολογικών έργων ενώ το δεύτερο είναι διαδραστικό. Συγκεκριμένα ενσωματώνεται στη μόνιμη ζωολογική έκθεση του μουσείου, με τα αρχαιολογικά αντικείμενα να αντιπαραβάλλονται με ζωολογικά εκθέματα, ενισχύοντας μια συγκριτική και επιστημονικά τεκμηριωμένη παρουσίαση, ιδιαίτερα ελκυστική για τα παιδιά. Η έκθεση τέλος, θα συνοδεύεται από επιστημονικό κατάλογο και εκπαιδευτικές δράσεις.

Παράλληλα έχει ενδιαφέρον και η σύμπραξη των δύο μουσείων, που ιδρύθηκαν και τα δύο χάρις στην ιδιωτική πρωτοβουλία: Προκειμένου να στεγάσει την συλλογή του φιλάρχαιου και φιλότεχνου ζεύγους Παύλου και Αλεξάνδρας Κανελλοπούλου, την οποία δώρισαν στο ελληνικό κράτος, μαζί με τα κτήρια που το στεγάζουν, το ένα. Έργο δύο οραματιστών της περιβαλλοντικής προστασίας και της οικολογικής συνείδησης, του Άγγελου και της Νίκης Γουλανδρή το δεύτερο, που αποτελεί ένα πρότυπο κοινωφελές ίδρυμα με αποστολή του την έρευνα, την εκπαίδευση και την προστασία της φύσης.

Διαβάστε επίσης:

Όλοι οι πολιτισμοί σε έναν: Μινωική Κρήτη και Μυκηναϊκή Ελλάδα στην Κύπρο της αρχαιότητας

Ένα αυτοκρατορικό μήνυμα: Η ίδρυση της Κωνσταντινούπολης σε ένα νόμισμα στη Βρετανία

Σίδηρος από τον ουρανό – Δαχτυλίδια από μετεωρίτη για τους προϊστορικούς βασιλιάδες