Σταυρούλα Καμπουρίδου (ΔΙΑΣ) στο mononews: Το EuroPA αλλάζει την ίδια την έννοια της διασυνοριακής πληρωμής

Το IRIS δεν είναι η προσπάθεια των τραπεζών να μιμηθούν τις fintechs. Είναι η απόδειξη ότι οι τράπεζες μπορούν να καινοτομούν από τη δική τους θέση ισχύος, ενώ μέσα από το EuroPA αποκτούν πανευρωπαϊκή παρουσία, λέει στο mononews.gr η επικεφαλής των συστημάτων πληρωμών ΔΙΑΣ Σταυρούλα Καμπουρίδου.

Ηδη το IRIS μέσω EuroPA συνδέει 57,3 εκατομμύρια πολίτες σε πέντε χώρες: Ελλάδα, Πορτογαλία, Ισπανία, Ανδόρα και Ιταλία. Και στόχος είναι η επέκταση σε 18 χώρες και περισσότερους από 176 εκατομμύρια Ευρωπαίους, μέχρι το τέλος του έτους.

Το σημαντικό είναι ότι το EuroPA αλλάζει την έννοια της διασυνοριακής πληρωμής καθώς ο καταναλωτής μπορεί να πραγματοποιήσει μια διασυνοριακή μεταφορά χρημάτων με τρόπο απλό, γρήγορα και με ασφάλεια, χωρίς να χρειάζεται IBAN.

Χρησιμοποιεί την εφαρμογή της τράπεζάς του, επιλέγει τον παραλήπτη με αριθμό κινητού και η συναλλαγή ολοκληρώνεται σε λίγα δευτερόλεπτα.

Η πρώτη φάση του EuroPA αφορά P2P μεταφορές, δηλαδή μεταφορές μεταξύ φυσικών προσώπων, με στόχο να επεκταθεί τόσο στο ηλεκτρονικό όσο και στο φυσικό σημείο πώλησης μέχρι το τέλος του 2027.

Όπως υπογραμμίζει η Σταυρούλα Καμπουρίδου: Το IRIS EuroPA  για τις ελληνικές τράπεζες  σημαίνει ότι δεν προσφέρουν απλώς μία ακόμη υπηρεσία. Γίνονται η πύλη μέσα από την οποία ο πελάτης τους αποκτά πρόσβαση σε ένα ευρωπαϊκό δίκτυο άμεσων account-to-account πληρωμών, διατηρώντας την ίδια εμπειρία χρήσης μέσα από το mobile banking app που ήδη εμπιστεύεται.

Και σημειώνει: Η μεγαλύτερη πρόκληση δεν ήταν η τεχνολογία. Ηταν να ευθυγραμμιστούν διαφορετικές τράπεζες, εθνικές υποδομές και ευρωπαϊκά σχήματα πληρωμών γύρω από έναν κοινό στόχο. Αυτό είναι ίσως και το σημαντικότερο μήνυμα του EuroPA: όταν υπάρχει κοινό όραμα και εμπιστοσύνη, η συνεργασία μπορεί να μετατραπεί σε καινοτομία με πραγματικό όφελος για τον πολίτη.

Ακολουθεί η συνέντευξη της Σταυρούλας Καμπουρίδου

Το IRIS μέσω του EuroPA είναι γεγονός. Τι σημαίνει αυτό για τις ελληνικές τράπεζες; Ποιες μπήκαν πρώτες και ποιες ακολουθούν; Τι σημαίνει για τους Έλληνες χρήστες; Ποιοι είναι οι όροι χρήσης;

Η διασύνδεση του IRIS Payments με το EuroPA σηματοδοτεί τη μετάβαση μιας επιτυχημένης ελληνικής λύσης άμεσων πληρωμών σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Για τις ελληνικές τράπεζες, σημαίνει ότι μπορούν πλέον να προσφέρουν στους πελάτες τους μια διασυνοριακή εμπειρία πληρωμών μέσα από το δικό τους mobile banking app, με την ίδια απλότητα και ασφάλεια που οι χρήστες γνωρίζουν ήδη από το IRIS στην Ελλάδα.

Η πρώτη φάση αφορά μεταφορές χρημάτων μεταξύ φυσικών προσώπων, δηλαδή P2P, προς χρήστες αντίστοιχων ευρωπαϊκών λύσεων, όπως το Bizum στην Ισπανία και Ανδόρρα, το MB WAY στην Πορτογαλία και το BANCOMAT Pay στην Ιταλία. Στην πρώτη φάση συμμετέχουν η Eurobank, η  Πειραιώς και η Viva.com, ενώ η σταδιακή ένταξη και των υπόλοιπων ελληνικών τραπεζών αποτελεί το επόμενο βήμα και θα γίνει εντός του έτους.

Για τον Έλληνα χρήστη, το βασικό όφελος είναι η απλότητα. Δεν χρειάζεται IBAN, δεν χρειάζεται νέα εφαρμογή, δεν χρειάζεται να αλλάξει συνήθεια. Παραμένει στο γνώριμο περιβάλλον της τράπεζάς του και μπορεί να στείλει χρήματα άμεσα, με αριθμό κινητού τηλεφώνου.

Όσο για τους όρους χρήσης και τις χρεώσεις, ισχύουν οι ίδιοι όροι που ισχύουν και για τις μεταφορές εντός Ελλάδας (1.000  ευρώ ημερησίως / 5.000 ευρώ μηνιαίως, χωρίς χρέωση).

Η βασική φιλοσοφία, είναι να διατηρηθεί μια εμπειρία απλή, άμεση και προσιτή για τον χρήστη, αυτή που ήδη γνωρίζει από το IRIS στην Ελλάδα.

Πώς αλλάζει το EuroPA τον τρόπο με τον οποίο οι ελληνικές τράπεζες εξυπηρετούν τους πελάτες τους στην Ευρώπη;

Για πρώτη φορά, ο πελάτης μιας ελληνικής τράπεζας αποκτά ευρωπαϊκή εμβέλεια χωρίς να εγκαταλείπει το περιβάλλον της τράπεζάς του. Το EuroPA αλλάζει την ίδια την έννοια της διασυνοριακής πληρωμής. Μέχρι σήμερα, μια μεταφορά στο εξωτερικό συνδεόταν με το IBAN, περισσότερα βήματα και μια λιγότερο οικεία εμπειρία για τον πελάτη. Με το EuroPA, η ευρωπαϊκή πληρωμή γίνεται τόσο απλή όσο μια εγχώρια πληρωμή μέσω IRIS.

Για τις ελληνικές τράπεζες, αυτό σημαίνει ότι δεν προσφέρουν απλώς μία ακόμη υπηρεσία. Γίνονται η πύλη μέσα από την οποία ο πελάτης τους αποκτά πρόσβαση σε ένα ευρωπαϊκό δίκτυο άμεσων account-to-account πληρωμών, διατηρώντας την ίδια εμπειρία χρήσης μέσα από το mobile banking app που ήδη εμπιστεύεται.

Πίσω όμως από αυτή την απλή εμπειρία κρύβεται ένα ιδιαίτερα σύνθετο έργο συνεργασίας. Η μεγαλύτερη πρόκληση δεν ήταν η τεχνολογία· ήταν να ευθυγραμμιστούν διαφορετικές τράπεζες, εθνικές υποδομές και ευρωπαϊκά σχήματα πληρωμών γύρω από έναν κοινό στόχο.

Αυτό είναι ίσως και το σημαντικότερο μήνυμα του EuroPA: όταν υπάρχει κοινό όραμα και εμπιστοσύνη, η συνεργασία μπορεί να μετατραπεί σε καινοτομία με πραγματικό όφελος για τον πολίτη.

Σε μια εποχή όπου ο ανταγωνισμός ανάμεσα σε παραδοσιακές και ψηφιακές τράπεζες βρίσκεται στο ζενίθ, το IRIS μέσω EuroPA είναι η απάντηση για την ισχυρή διείσδυση των παραδοσιακών τραπεζών στη ψηφιακή εποχή;

Δεν θα το έθετα ως αντιπαράθεση ανάμεσα σε παραδοσιακές και ψηφιακές τράπεζες.

Το πραγματικό ερώτημα είναι ποιος μπορεί να προσφέρει στον πελάτη μια εμπειρία πληρωμών που είναι άμεση, απλή, ασφαλής και διαλειτουργική.

Και γι’ αυτό ακριβώς τον λόγο οι τράπεζες έχουν αγκαλιάσει το IRIS γιατί επιτρέπει στους πελάτες τους να έχουν μια αμιγώς ψηφιακή εμπειρία συνδυάζοντας όμως και την φυσική παρουσία μιας παραδοσιακής τράπεζας, που προσφέρει στον Έλληνα ένα επιπλέον αίσθημα ασφάλειας.

 Έτσι, μέσω του IRIS, οι εδραιωμένες τράπεζες μπορούν να καινοτομούν αξιοποιώντας τα δικά τους ισχυρά πλεονεκτήματα: την εμπιστοσύνη του πελάτη, την ασφάλεια, την μακροχρόνια σχέση, την κανονιστική συμμόρφωση, την πρόσβαση στον λογαριασμό πληρωμών και την καθημερινή επαφή με τον πελάτη τους.

Όταν αυτά συνδυάζονται με ένα απλό και σύγχρονο customer experience, τότε η τραπεζική υποδομή μετατρέπεται σε πραγματική ψηφιακή εμπειρία. Το IRIS δεν είναι η προσπάθεια των τραπεζών να μιμηθούν τις fintechs. Είναι η απόδειξη ότι οι τράπεζες μπορούν να καινοτομούν από τη δική τους θέση ισχύος.

Πόσοι είναι οι χρήστες του IRIS μέσω EuroPA σήμερα; Πόσες χώρες αναμένεται να ενταχθούν κάτω από την ομπρέλα του; Θα παραμείνει μόνο μεταξύ φίλων ή θα επεκταθεί και στο εμπόριο;

Η πρώτη φάση της διαλειτουργικότητας μέσω EuroPA συνδέει 57,3 εκατομμύρια πολίτες σε πέντε χώρες: Ελλάδα, Πορτογαλία, Ισπανία, Ανδόρα και Ιταλία. Ο στόχος είναι η επέκταση σε 18 χώρες και περισσότερους από 176 εκατομμύρια Ευρωπαίους, ευελπιστούμε μέχρι το τέλος του έτους. Η πρώτη φάση αφορά P2P μεταφορές, δηλαδή μεταφορές μεταξύ φυσικών προσώπων. Αυτό είναι λογικό, γιατί στο P2P χτίζεται πιο γρήγορα η εξοικείωση, η εμπιστοσύνη και η καθημερινή χρήση.

Η στρατηγική προοπτική, όμως, είναι σαφώς ευρύτερη. Το επόμενο μεγάλο βήμα είναι η επέκταση της ίδιας εμπειρίας και στο εμπόριο, τόσο στο ηλεκτρονικό όσο και στο φυσικό σημείο πώλησης. Το P2P είναι η αρχή. Η πραγματική ευρωπαϊκή κλίμακα θα έρθει όταν η ίδια απλή εμπειρία περάσει και στις πληρωμές προς επιχειρήσεις. Αυτό υπολογίζουμε ότι θα γίνει το  2027 σε συνεργασία με τους ευρωπαίους εταίρους μας.

Πλέον το IRIS καταργεί τα σύνορα και είναι ένα success story της ελληνικής ψηφιακής οικονομίας. Ποια είναι τα πρακτικά οφέλη για τον καταναλωτή και τι ισχύει σε σχέση με τη φορολογική διάσταση των συναλλαγών;

Το IRIS είναι πράγματι ένα από τα πιο χαρακτηριστικά success stories της ελληνικής ψηφιακής οικονομίας, όπως ανέφερε και ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών κ. Κυριάκος Πιερρακάκης στο συνέδριο.

Με τη διασύνδεσή του μέσω EuroPA, η εμπειρία που ο χρήστης γνωρίζει στην Ελλάδα αποκτά πλέον ευρωπαϊκή διάσταση.

Το πρακτικό όφελος για τον καταναλωτή είναι πολύ συγκεκριμένο: μπορεί να πραγματοποιήσει μια διασυνοριακή μεταφορά χρημάτων με τρόπο απλό, άμεσο και ασφαλή. Δεν χρειάζεται IBAN, δεν χρειάζεται νέα εφαρμογή, δεν χρειάζεται να μάθει μια νέα διαδικασία. Χρησιμοποιεί την εφαρμογή της τράπεζάς του, επιλέγει τον παραλήπτη με αριθμό κινητού και η συναλλαγή ολοκληρώνεται σε λίγα δευτερόλεπτα.

Σε σχέση με τη φορολογική διάσταση, είναι σημαντικό να μην δημιουργείται λάθος εντύπωση. Όπως επισημάνθηκε και από τον επικεφαλής της ΑΑΔΕ Γιώργο Πιτσιλή, στο πλαίσιο του συνεδρίου Payments 360,   το ζητούμενο δεν είναι να ελέγχονται οι καθημερινές μεταφορές μικροποσών μεταξύ φίλων ή συγγενών. Η φορολογική αρχή εστιάζει στην ουσία της συναλλαγής και σε επαναλαμβανόμενα ή ύποπτα μοτίβα που μπορεί να παραπέμπουν σε αδήλωτη επιχειρηματική δραστηριότητα ή προσπάθεια φοροαποφυγής.

Άρα, η αξία του IRIS δεν είναι μόνο ότι κάνει τις πληρωμές πιο εύκολες. Είναι ότι ενισχύει τη διαφάνεια στις ηλεκτρονικές συναλλαγές, χωρίς να αλλάζει τον καθημερινό, απλό και χρηστικό χαρακτήρα των μεταφορών μεταξύ ιδιωτών.

Οι εμπορικές συναλλαγές του IRIS, τόσο στο e-shop όσο και στο φυσικό κατάστημα προφανώς και προσμετράνε στο «χτίσιμο» του αφορολόγητου.

Ποιο ήταν το σημαντικότερο μήνυμα που ανέδειξε το φετινό Payments 360 Conference της ΔΙΑΣ για το μέλλον των ευρωπαϊκών πληρωμών;

Το σημαντικότερο μήνυμα ήταν ότι η Ευρώπη των πληρωμών περνά πλέον από τη θεωρία στην πράξη. Για χρόνια μιλούσαμε για διαλειτουργικότητα, ευρωπαϊκή αυτονομία και την ανάγκη για ευρωπαϊκές λύσεις πληρωμών. Στο φετινό Payments 360 είδαμε ότι αυτό μπορεί να γίνει πραγματικότητα μέσα από τη σύνδεση επιτυχημένων εθνικών λύσεων.

Το IRIS, το MB WAY, το Bizum, το BANCOMAT Pay και άλλες αντίστοιχες λύσεις έχουν ήδη κερδίσει την εμπιστοσύνη των χρηστών στις χώρες τους. Το επόμενο βήμα δεν είναι να τις αντικαταστήσουμε, αλλά να τις συνδέσουμε.

Το μεγάλο στοίχημα για την Ευρώπη δεν είναι να δημιουργήσει μία ακόμη εφαρμογή πληρωμών. Είναι να επιτρέψει στους Ευρωπαίους πολίτες να πληρώνουν παντού στην Ευρώπη με την εφαρμογή που ήδη γνωρίζουν και εμπιστεύονται. Πιστεύω ότι αυτή είναι η δύναμη του EuroPA και σε αυτήν την κατεύθυνση εργαζόμαστε.

Το ψηφιακό ευρώ βρίσκεται πλέον πιο κοντά στην πραγμάτωσή του. Πώς θα συνυπάρξει με το IRIS; Πρόκειται για ανταγωνιστικές ή συμπληρωματικές λύσεις;

Το ψηφιακό ευρώ και το IRIS δεν είναι ανταγωνιστικά. Είναι συμπληρωματικά, γιατί απαντούν σε δύο διαφορετικά ερωτήματα.

Το ψηφιακό ευρώ αφορά κυρίως το «με τι» πληρώνουμε. Είναι μια νέα ψηφιακή μορφή χρήματος κεντρικής τράπεζας. Το IRIS αφορά το «πώς» πραγματοποιείται η πληρωμή στην καθημερινότητα του πολίτη: άμεσα, απλά, με ασφάλεια και μέσα από το γνώριμο περιβάλλον της τράπεζάς του.

Με άλλα λόγια, το ένα είναι μορφή χρήματος, ενώ το άλλο είναι υποδομή και εμπειρία πληρωμών. Γι’ αυτό δεν τα βλέπουμε ως ανταγωνιστικές λύσεις, αλλά ως μέρη ενός ευρύτερου ευρωπαϊκού οικοσυστήματος πληρωμών.

Η Ευρώπη χρειάζεται και τα δύο: ένα ισχυρό δημόσιο θεμέλιο εμπιστοσύνης, όπως το ψηφιακό ευρώ, και λειτουργικές λύσεις αγοράς, όπως το IRIS και το EuroPA, που έχουν ήδη καθημερινή χρήση, εμπιστοσύνη και άμεση σύνδεση με τις ανάγκες πολιτών και επιχειρήσεων. Αυτό ανέδειξε και η υποδιοικήτρια της Τράπεζας της Ελλάδος, κα Χριστίνα Παπακωνσταντίνου, στο Payments 360, σημειώνοντας ότι η ένταξη του IRIS στο EuroPA αποδεικνύει πως οι ελληνικές υποδομές πληρωμών μπορούν να συμμετέχουν ισότιμα στην διαμόρφωση του ευρωπαϊκού οικοσυστήματος άμεσων πληρωμών και να προσφέρουν υπηρεσίες με πραγματική ευρωπαϊκή διάσταση.

Το IRIS ξεκίνησε ως μια ελληνική υπηρεσία άμεσων πληρωμών και σήμερα συμμετέχει σε μια ευρωπαϊκή πρωτοβουλία. Ποιο θεωρείτε ότι είναι το μυστικό αυτής της επιτυχίας;

Το IRIS δεν έγινε επιτυχημένο μόνο επειδή ήταν μια καλή τεχνολογία. Έγινε επιτυχημένο επειδή έγινε καθημερινή συνήθεια για εκατομμύρια πολίτες. Μέσα σε περίπου πέντε χρόνια αριθμεί πλέον περισσότερους από 4,6 εκατομμύρια χρήστες, γεγονός που  αποδεικνύει ότι μια ελληνική υποδομή μπορεί να πετύχει μαζική υιοθέτηση όταν προσφέρει πραγματική αξία στον χρήστη.

Ιδιαίτερα ενθαρρυντικό είναι ότι η χρήση του IRIS είναι πλέον διαγενεακή. Οι ηλικιακές ομάδες 18-24 και 55-64 αντιπροσωπεύουν σχεδόν το ίδιο ποσοστό χρηστών, περίπου13% η καθεμία (600.000 χρήστες ανά ηλικιακή ομάδα). Αυτό δείχνει ότι οι άμεσες πληρωμές δεν αποτελούν πλέον εργαλείο μόνο των νέων, αλλά μια καθημερινή υπηρεσία για το σύνολο της κοινωνίας.

Η επιτυχία αυτή βασίστηκε σε έναν συνδυασμό παραγόντων: απλή εμπειρία χρήστη, εμπιστοσύνη στις ελληνικές τράπεζες, χωρίς χρέωση, αξιόπιστη υποδομή από τη ΔΙΑΣ, στενή συνεργασία όλων των συμμετεχόντων της αγοράς, ενεργή στήριξη από την πολιτείας, και φυσικά κοινό brand name.

Σήμερα, μέσω του EuroPA, το IRIS κάνει το επόμενο φυσικό βήμα. Δεν επιδιώκει να αντικαταστήσει τις επιτυχημένες εθνικές λύσεις της Ευρώπης· επιδιώκει να διασυνδεθεί μαζί τους, ώστε ο Ευρωπαίος πολίτης να μπορεί να πραγματοποιεί άμεσες πληρωμές παντού, χρησιμοποιώντας την εφαρμογή που ήδη γνωρίζει και εμπιστεύεται, με τους ίδιους ακριβώς όρους.

Και υπάρχει και μια ευρύτερη διάσταση. Οι άμεσες πληρωμές δεν βελτιώνουν μόνο την εμπειρία του χρήστη· ενισχύουν και την οικονομία.

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του EACHA (European Automated Clearing House Association), μεταξύ 2018 και 2025 η ευρεία υιοθέτηση των instant payments εκτιμάται ότι συνέβαλε σωρευτικά κατά περίπου 1 ποσοστιαία μονάδα στην αύξηση του ΑΕΠ των μεγαλύτερων ευρωπαϊκών οικονομιών. Αυτό επιβεβαιώνει ότι οι σύγχρονες υποδομές πληρωμών δεν αποτελούν μόνο εργαλείο διευκόλυνσης των συναλλαγών,αλλά και μοχλό ανάπτυξης.

Κάθε συναλλαγή που ολοκληρώνεται άμεσα σημαίνει ότι τα χρήματα επιστρέφουν γρηγορότερα στην πραγματική οικονομία, χρηματοδοτούν νωρίτερα την επόμενη συναλλαγή και αυξάνουν την ταχύτητα κυκλοφορίας του χρήματος.

Ποιο ήταν το μεγαλύτερο μάθημα που αποκομίσατε από την υλοποίηση του EuroPA;

Ότι τα μεγάλα ευρωπαϊκά έργα δεν κερδίζονται μόνο με καλή τεχνολογία. Κερδίζονται με συνεργασία, εμπιστοσύνη και κοινό όραμα. Το πιο δύσκολο μέρος δεν ήταν να διασυνδέσουμε συστήματα πληρωμών. Ήταν να ευθυγραμμίσουμε διαφορετικές τράπεζες, διαφορετικές υποδομές και διαφορετικές χώρες γύρω από έναν κοινό στόχο.

Αυτό που μου άφησε η εμπειρία του EuroPA είναι ότι όταν όλοι αντιλαμβάνονται ότι δημιουργείται πραγματική αξία για τον πολίτη, οι αποφάσεις επιταχύνονται και η συνεργασία γίνεται πολύ πιο ουσιαστική.

Πιστεύω ότι αυτό είναι και το μοντέλο με το οποίο θα χτιστεί το μέλλον των ευρωπαϊκών πληρωμών.

Χαίρομαι ιδιαίτερα γιατί το όραμα αυτό αγκαλιάστηκε από τις ελληνικές τράπεζες. Η συμμετοχή των πρώτων τραπεζών στο EuroPA και η δημόσια στήριξη που εκφράστηκε από τον CEO της Eurobank, Φωκίωνα Καραβία, και στο Payments 360 δείχνουν ότι ο τραπεζικός κλάδος αντιμετωπίζει τις άμεσες πληρωμές ως μια κοινή στρατηγική προτεραιότητα για τη χώρα.

Διαβάστε επίσης:

Τράπεζες: Πώς οι υπάλληλοι παίρνουν 1.600-1.700 ευρώ μισθό συν επιδόματα

Eurobank – Mastercard: Τι φέρνει στην αγορά η νέα αποκλειστική συνεργασία

Πώς απαντούν Ψάλτης, Μεγάλου, Μυλωνάς, Καραβίας στην «εισβολή» της Revolut στην Ελλάδα