Το ουσιαστικό κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ λόγω του πολέμου με το Ιράν έχει προκαλέσει αναταράξεις στις παγκόσμιες αγορές πετρελαίου. Ωστόσο, σύμφωνα με νέα έκθεση των Ηνωμένων Εθνών, αυξάνει επίσης τις τιμές τροφίμων και λιπασμάτων με τρόπο που ενδέχεται να πλήξει ιδιαίτερα τις φτωχότερες χώρες.

Ο αντίκτυπος από το υψηλότερο κόστος ενέργειας, λιπασμάτων και μεταφορών, καθώς και από την άνοδο των ναύλων και των ασφαλίστρων, είναι πιθανό να «αυξήσει το κόστος των τροφίμων και να εντείνει τις πιέσεις στο κόστος ζωής, ιδιαίτερα για τους πιο ευάλωτους», αναφέρει η ανάλυση της UN Trade and Development (UNCTAD).

1

Η έκθεση συγκρίνει το σοκ στην εφοδιαστική αλυσίδα από τη διαταραχή στη διέλευση των Στενών με μεγάλα γεγονότα όπως η πανδημία Covid-19 και η έναρξη του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία, που είχαν σημαντικές επιπτώσεις στις φτωχότερες χώρες του κόσμου.

Από την έναρξη των συγκρούσεων, η διέλευση από το στενό πέρασμα μεταξύ Ιράν και Ομάν, ένα κρίσιμο σημείο από το οποίο περνά περίπου το 20% του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου καθημερινά — έχει μειωθεί δραστικά. Η κίνηση ήταν μειωμένη κατά 97% στις 7 Μαρτίου σε σχέση με τον μέσο όρο του Φεβρουαρίου, σύμφωνα με την έκθεση.

Η διαταραχή αυτή έχει ήδη προκαλέσει άνοδο στις τιμές του πετρελαίου, με το Brent να εκτινάσσεται πολύ πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, πριν υποχωρήσει μετά τη δήλωση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ τη Δευτέρα ότι ο πόλεμος ίσως τελειώσει σύντομα.

Παρόλα αυτά, το κόστος ενέργειας, λιπασμάτων και μεταφορών συνεχίζει να αυξάνεται, αφήνοντας τις αναπτυσσόμενες οικονομίες ιδιαίτερα εκτεθειμένες σε σοκ τιμών, λόγω των υψηλών επιπέδων χρέους και του αυξημένου κόστους δανεισμού, προειδοποιεί η έκθεση.

Οι τιμές των τροφίμων συχνά ακολουθούν τις τιμές του πετρελαίου

Η πρόσβαση σε λιπάσματα ενδέχεται να επιδεινωθεί για ορισμένες από τις φτωχότερες χώρες, όπως το Σουδάν, η Σομαλία, η Τανζανία και η Μοζαμβίκη, οι οποίες εισάγουν σημαντικό μέρος των λιπασμάτων τους μέσω του Περσικού Κόλπου.

Εκτεθειμένες είναι επίσης χώρες όπως το Πακιστάν, η Σρι Λάνκα και η Κένυα, ενώ ακόμη και η Αυστραλία και η Νέα Ζηλανδία λαμβάνουν περίπου το 30% των λιπασμάτων τους από την περιοχή του Περσικού Κόλπου.

Συνολικά, περίπου το ένα τρίτο του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου λιπασμάτων, δηλαδή περίπου 16 εκατομμύρια τόνοι, πέρασε από τα Στενά του Ορμούζ το 2024, σύμφωνα με τη μελέτη.

Την ίδια στιγμή, η αύξηση του κόστους δανεισμού έχει ήδη επηρεάσει τις αποδόσεις των ομολόγων σε όλη τη Μέση Ανατολή, με το Ιράκ, το Μπαχρέιν και την Ιορδανία να καταγράφουν τη μεγαλύτερη άνοδο στην περιοχή από τον Ιανουάριο.

Διαβάστε επίσης 

Το Bitcoin ανακάμπτει στα 71.000 δολάρια καθώς η Wall Street εντείνει τη στροφή της στα crypto

Στενά του Ορμούζ: Η Σαουδική Αραβία παρακάμπτει το πέρασμα – Αρμάδα πετρελαιοφόρων κατευθύνεται προς την Ερυθρά Θάλασσα

FDA: Προειδοποίηση στη Novo για μη αναφερθείσες πιθανές παρενέργειες και θανάτους από το Ozempic