Στοχευμένη επίθεση εναντίον του Ισλαμικού Κράτους στη Νιγηρία εξαπέλυσαν οι Ηνωμένες Πολιτείες ανήμερα των Χριστουγέννων, κατόπιν εντολής του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις, από το πλήγμα σκοτώθηκαν πολλοί μαχητές της τρομοκρατικής οργάνωσης, την ώρα που ο Αμερικανός πρόεδρος είχε προηγουμένως καταδικάσει επανειλημμένα τις επιθέσεις κατά χριστιανικών κοινοτήτων στη χώρα.

Σε ανάρτησή του στο Truth Social, ο Τραμπ ανέφερε ότι, υπό τις διαταγές του ως Ανώτατος Διοικητής, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις πραγματοποίησαν «ισχυρή και θανατηφόρα επίθεση» κατά τρομοκρατών του ISIS στη βορειοδυτική Νιγηρία, οι οποίοι, όπως σημείωσε, ευθύνονται για βίαιες δολοφονίες αθώων πολιτών, κυρίως χριστιανών. Παράλληλα, το αμερικανικό υπουργείο Πολέμου έδωσε στη δημοσιότητα βίντεο από την εκτόξευση πυραύλων Τόμαχοκ από αμερικανικό αεροπλανοφόρο.

1

Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι είχε προειδοποιήσει τις τρομοκρατικές ομάδες πως θα υπάρξουν συνέπειες αν συνεχιστούν οι επιθέσεις κατά χριστιανών, προσθέτοντας ότι το Πεντάγωνο πραγματοποίησε «πολλαπλά, άψογα χτυπήματα». Τόνισε, μάλιστα, ότι θα ακολουθήσουν και άλλες επιθέσεις εφόσον συνεχιστεί η βία.

Από την πλευρά της, η AFRICOM ανακοίνωσε ότι η επιχείρηση έλαβε χώρα στην πολιτεία Σοκότο, στα βορειοδυτικά της Νιγηρίας, κοντά στα σύνορα με τον Νίγηρα, σε συντονισμό με τις νιγηριανές αρχές. Η αρχική αξιολόγηση αναφέρει ότι «πολλοί τρομοκράτες του ISIS εξουδετερώθηκαν» σε στρατόπεδα της οργάνωσης, ενώ αναλυτές εκτιμούν ότι πιθανός στόχος ήταν η οργάνωση Lakurawa, η οποία δραστηριοποιείται στα βορειοδυτικά της χώρας και έχει κλιμακώσει τις επιθέσεις της το τελευταίο διάστημα.

Ο υπουργός Πολέμου των ΗΠΑ, Πιτ Χέγσκεθ, εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του για τη συνεργασία της νιγηριανής κυβέρνησης, ενώ το υπουργείο Εξωτερικών της Νιγηρίας σημείωσε ότι οι επιθέσεις εντάσσονται στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης συνεργασίας με τις ΗΠΑ στον τομέα της ασφάλειας. Όπως ανέφερε σε ανάρτησή του στο X, η συνεργασία αυτή περιλαμβάνει ανταλλαγή πληροφοριών και στρατηγικό συντονισμό, οδηγώντας σε στοχευμένες αεροπορικές επιδρομές κατά τρομοκρατικών στόχων.

Υπενθυμίζεται ότι το προηγούμενο διάστημα ο Τραμπ έχει ήδη χαρακτηρίσει τη Νιγηρία ως «Χώρα Ιδιαίτερης Ανησυχίας», επικαλούμενος ανησυχίες για την ασφάλεια των χριστιανών στη χώρα. Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Τεντ Κρουζ, στενός σύμμαχος του Τραμπ, έχει επίσης ασκήσει πιέσεις στο Κογκρέσο για να χαρακτηριστεί η Νιγηρία παραβάτης της θρησκευτικής ελευθερίας.

Όπως αναφέρει ο Guardian, η Νιγηρία είναι επισήμως κοσμικό κράτος, με τον πληθυσμό της να αποτελείται σχεδόν εξίσου από μουσουλμάνους και χριστιανούς. Αν και η βία κατά χριστιανικών κοινοτήτων έχει προκαλέσει διεθνείς αντιδράσεις, ιδιαίτερα στους κόλπους της αμερικανικής δεξιάς, η κυβέρνηση της Νιγηρίας απορρίπτει τον χαρακτηρισμό της κατάστασης ως θρησκευτική δίωξη, υποστηρίζοντας ότι οι ένοπλες ομάδες επιτίθενται τόσο σε μουσουλμάνους όσο και σε χριστιανούς. Παρά τις ενστάσεις αυτές, η χώρα έχει συμφωνήσει στο παρελθόν να ενισχύσει τη συνεργασία της με τις ΗΠΑ για την αντιμετώπιση των ένοπλων οργανώσεων.

Ο Τινουμπού δέχεται πιέσεις λόγω της αυξανόμενης παρουσίας ισλαμιστικών οργανώσεων στη βορειοανατολική Νιγηρία, όπου έχουν καταγραφεί επιθέσεις σε δεκάδες οχυρωμένες στρατιωτικές βάσεις. Σύμφωνα με την αστυνομία, ύποπτοι μαχητές της Boko Haram πυροδότησαν εκρηκτικό μηχανισμό αργά το βράδυ της Τετάρτης σε τέμενος στη Μαϊντουγκούρι, σκοτώνοντας τουλάχιστον πέντε ανθρώπους. Ο πληθυσμός της Νιγηρίας, που ανέρχεται σε περίπου 230 εκατομμύρια, είναι σχεδόν ισομερώς κατανεμημένος μεταξύ χριστιανών και μουσουλμάνων, ενώ οι επιθέσεις έχουν στοχοποιήσει και τις δύο κοινότητες.

Ωστόσο, η κυβέρνηση της Νιγηρίας επιχείρησε να αποσυνδέσει άμεσα το πλήγμα από θρησκευτική διάσταση. Ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας, Γιούσουφ Τουγκάρ, επιβεβαίωσε ότι ο πρόεδρος Μπόλα Τινουμπού έδωσε την έγκριση για την επιχείρηση, αλλά ξεκαθάρισε ότι «δεν πρόκειται για ζήτημα θρησκείας», υπογραμμίζοντας ότι τα θύματα της τρομοκρατίας στη Νιγηρία είναι πολίτες κάθε δόγματος.

Η επισήμανση αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα αν ληφθεί υπόψη η πραγματικότητα στο έδαφος. Σύμφωνα με αναλυτές ασφαλείας που μίλησαν στο CNN, η βία στη Νιγηρία και ευρύτερα στη ζώνη του Σαχέλ τροφοδοτείται από ένα πλέγμα παραγόντων: ένοπλες ισλαμιστικές οργανώσεις, εθνοτικές αντιπαλότητες, συγκρούσεις για γη και φυσικούς πόρους, αλλά και χρόνια αδυναμία του κράτους να επιβάλει ασφάλεια σε απομακρυσμένες περιοχές. Οι μουσουλμάνοι, μάλιστα, αποτελούν την πλειονότητα των θυμάτων σε πολλές από αυτές τις επιθέσεις.

Ο Αφρικανός αναλυτής ασφάλειας Oluwole Oyewale προειδοποίησε ότι η «δυαδική» προσέγγιση του Τραμπ – με έμφαση αποκλειστικά στους Χριστιανούς – δεν αντανακλά την πραγματική εικόνα και ενδέχεται να οξύνει τις θρησκευτικές συγκρούσεις σε μια κοινωνία που ήδη δοκιμάζεται από βαθιές διαιρέσεις. Σε μια χώρα άνω των 230 εκατομμυρίων κατοίκων, όπου μουσουλμάνοι και χριστιανοί συνυπάρχουν σε εύθραυστες ισορροπίες, τέτοιου τύπου ρητορική μπορεί να λειτουργήσει αποσταθεροποιητικά.

Η ανάληψη δράσης από τις ΗΠΑ, έπειτα από αιτήματα ή συντονισμό με κράτη της περιοχής, δείχνει ότι η Ουάσιγκτον δεν περιορίζεται σε ρόλο παρατηρητή, ακόμη κι αν κατά περιόδους δηλώνει προτίμηση σε λιγότερες «ανοικτές» στρατιωτικές εμπλοκές.

Σε κάθε περίπτωση, το «πώς» περιγράφεται το χτύπημα αποδεικνύεται σχεδόν εξίσου σημαντικό με το «ότι» έγινε: γιατί στη Νιγηρία, η γλώσσα της πολιτικής μπορεί να γίνει παράγοντας ασφάλειας ή, αντίθετα, παράγοντας περαιτέρω αποσταθεροποίησης.

Διαβάστε επίσης

Από τον Αρκτικό Κύκλο στο Αιγαίο: το νορβηγικό υπόδειγμα εθνικής στρατηγικής

Επικοινωνία Γεραπετρίτη με τον Αιγύπτιο ομόλογό του Αμπντελάτι

Τουρκία κατά Ελλάδας: Αμφισβητεί την τριμερή της Ιερουσαλήμ και αρνείται την κλιμάκωση στο Αιγαίο