Το κλίμα βαθιάς δυσπιστίας και σε αρκετές περιπτώσεις ανοιχτής εχθρότητας απέναντι στην Ελλάδα, την περίοδο που αποκαλύφθηκε το πραγματικό μέγεθος του δημοσιονομικού εκτροχιασμού, αναδεικνύει το δεύτερο επεισόδιο του ντοκιμαντέρ του ΣΚΑΪ «Στο χιλιοστό», των Ελένης Βαρβιτσιώτη και Βικτωρίας Δενδρινού.

Η ατμόσφαιρα στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες άλλαξε δραματικά όταν ο τότε διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιώργος Προβόπουλος και ο υπουργός Οικονομικών Γιώργος Παπακωνσταντίνου ανακοίνωσαν ότι το έλλειμμα της χώρας θα ξεπερνούσε το 12%.

1

Ήταν η περίοδος που ο Ζαν Κλοντ Γιούνκερ διατύπωνε τη χαρακτηριστική φράση «The game is over», αποτυπώνοντας το σοκ και την απογοήτευση των Ευρωπαίων εταίρων.

Ο Κλάους Ρέγκλινγκ περιγράφει στο ντοκιμαντέρ ότι οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έμειναν άφωνοι μπροστά στο μέγεθος της δημοσιονομικής απόκλισης, τονίζοντας πως το βασικό πρόβλημα ήταν η αίσθηση ότι η ελληνική πλευρά δεν είχε υπάρξει ειλικρινής. Όπως σημειώνει, από εκείνη τη στιγμή και μετά η εμπιστοσύνη προς την Ελλάδα ουσιαστικά κατέρρευσε.

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Ζαν Κλοντ Γιούνκερ υποστηρίζει ότι η ελληνική κυβέρνηση έκανε σοβαρό λάθος αφήνοντας τους εταίρους να πιστεύουν πως η κατάσταση της οικονομίας ήταν διαχειρίσιμη. Η απώλεια αξιοπιστίας, όπως εξηγεί, επέτρεψε να διατυπώνονται ακόμη και ακραίες προτάσεις εις βάρος της χώρας. Ο πρώην πρόεδρος του Eurogroup αποκαλύπτει μάλιστα ότι σε συνεδρίαση υπουργός Οικονομικών άλλης χώρας είχε προτείνει ακόμη και την πώληση της Ακρόπολης, με τον ίδιο να αντιδρά έντονα ζητώντας της «να σωπάσει».

Το ντοκιμαντέρ μεταφέρει επίσης το παρασκήνιο των πρώτων ημερών της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ το 2015, όταν οι προεκλογικές υποσχέσεις βρέθηκαν αντιμέτωπες με τη σκληρή πραγματικότητα των δημόσιων ταμείων. Σύμφωνα με τις μαρτυρίες, στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους η κατάσταση ήταν οριακή, καθώς τα διαθέσιμα ανέρχονταν μόλις σε 1,6 δισ. ευρώ, ενώ οι άμεσες υποχρεώσεις του Δημοσίου ήταν πολλαπλάσιες.

Η τότε Γενική Διευθύντρια Προϋπολογισμού και Δημοσιονομικής Πολιτικής, Σταυρούλα Μηλιάκου, περιγράφει το κλίμα αγωνίας που επικρατούσε, σημειώνοντας ότι για πρώτη φορά ο κίνδυνος να μην καταβληθούν μισθοί και συντάξεις έπαψε να αποτελεί θεωρητικό ενδεχόμενο και μετατράπηκε σε άμεση απειλή. «Ήταν τρόμος», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Ξεχωριστή θέση στο ντοκιμαντέρ έχει και η πρώτη συνάντηση του Αλέξη Τσίπρα με τον Ζαν Κλοντ Γιούνκερ στις Βρυξέλλες. Ο πρώην πρόεδρος της Κομισιόν εξηγεί ότι επιδίωξε εξαρχής να δείξει μια φιλική στάση προς τον νέο Έλληνα πρωθυπουργό, θέλοντας να καταστήσει σαφές πως η Ευρώπη δεν τον αντιμετώπιζε ως εχθρό.

Ο ίδιος αποκαλύπτει και έναν ιδιωτικό διάλογο μεταξύ τους. Όπως λέει, ο Αλέξης Τσίπρας του επισήμανε ότι είχε εκλεγεί με ποσοστό 36%, ζητώντας ουσιαστικά να ληφθεί σοβαρά υπόψη η λαϊκή εντολή που είχε λάβει. Η απάντηση του Γιούνκερ ήταν σκωπτική: «Αν είχα κι εγώ ένα τέτοιο πρόγραμμα όπως αυτό που υποσχέθηκες προεκλογικά στους Έλληνες, θα έπαιρνα 80%. Άρα το 36% μάλλον δεν είναι και τόσο υψηλό ποσοστό».

Δείτε αποσπάσματα από το ντοκιμαντέρ:

Μ. Σέλμαϊρ: «Είχα την εντύπωση πως έρχονταν σαν τους επαναστάτες από τα οδοφράγματα»

Ζ. Κ. Γιούνκερ: «Η αξιοπρέπεια των Ελλήνων αντιμετωπίστηκε με τον χειρότερο δυνατό τρόπο»

Τ. Λιού: «Θεωρούσαμε, ότι δεν θα μας εξυπηρετούσε αν η Ελλάδα κατέρρεε»

Ε. Τσακαλώτος: «Εκτός από τη χυδαιότητα της αντίδρασης, κατάλαβα ότι είχαμε δύσκολο έργο»

Ν. Σινγκ: «Πηγαίναμε ολοταχώς στον γκρεμό»