Ιραν: Εμμένει στις προτάσεις που απέρριψε ο Τραμπ – Άλμα 4% στο πετρέλαιο

Σε μεγάλη απόσταση από μια νέα συμφωνία κατάπαυσης του πυρός και, κυρίως, από έναν συμβιβασμό που θα οδηγούσε στην πλήρη επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ εξακολουθούν να βρίσκονται ΗΠΑ και Ιράν. Η Τεχεράνη επιμένει σε πρόταση που έχει ήδη απορρίψει ο Ντόναλντ Τραμπ, ενώ η υποχώρηση των προσδοκιών για άμεση διπλωματική διέξοδο έστειλε εκ νέου υψηλότερα τις τιμές του πετρελαίου.

Το Ιράν έχει προτείνει να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ εντός επτά ημερών, υπό την προϋπόθεση ότι η Ουάσιγκτον θα προχωρήσει σε συγκεκριμένες παραχωρήσεις, τις οποίες πάντως δεν έχει προσδιορίσει δημοσίως. Η ιρανική ηγεσία έχει επανειλημμένα καταστήσει σαφές ότι θεωρεί απαραίτητη την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού και των πετρελαϊκών κυρώσεων προκειμένου να υπάρξει πρόοδος.

«Είμαστε έτοιμοι να ανοίξουμε τα Στενά εάν γίνουν ορισμένα πράγματα από τις ΗΠΑ», δήλωσε ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί στην εκπομπή «Meet the Press» του NBC την Κυριακή. «Και αυτά τα πράγματα δεν είναι καινούργια», πρόσθεσε.

Από την πλευρά του, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε σε συνέντευξή του στο Axios ότι οι όροι που θέτει σήμερα η Τεχεράνη θα μπορούσαν ενδεχομένως να είχαν γίνει αποδεκτοί από την Ουάσιγκτον πριν από περίπου έναν χρόνο, υποστηρίζοντας όμως ότι έκτοτε το Ιράν έχει υπερεκτιμήσει τη διαπραγματευτική του θέση.

Παρά το αδιέξοδο, ο Αμερικανός πρόεδρος αναμένει ότι οι διαπραγματεύσεις θα επαναληφθούν μέσα στην εβδομάδα. Δεν έχει διευκρινιστεί εάν οι νέες συνομιλίες θα πραγματοποιηθούν απευθείας ή μέσω διαμεσολαβητών, όπως το Κατάρ και το Πακιστάν.

Ο Αραγτσί είχε συναντηθεί την περασμένη εβδομάδα στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, με τον Τζάρεντ Κούσνερ και τον Στιβ Γουίτκοφ, τους βασικούς απεσταλμένους του Τραμπ για τη Μέση Ανατολή. Νωρίτερα, η Τεχεράνη είχε διαμηνύσει ότι αναμένει οριστική απάντηση από τις ΗΠΑ στις απαιτήσεις της και ότι μέχρι στιγμής δεν έχει λάβει κάποια σχετική ενημέρωση μέσω Κατάρ ή Πακιστάν. «Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει κάνει ορισμένες καλές δηλώσεις, αλλά και πολλές αντιφατικές, κάτι που δυστυχώς ακούμε συχνά από τον ίδιο», ανέφερε ο Αραγτσί, σύμφωνα με το κρατικό IRIB, επιμένοντας ότι μόνο μια «λύση μέσω διαπραγματεύσεων» μπορεί να άρει το αδιέξοδο γύρω από αυτή την κρίσιμη αρτηρία της παγκόσμιας αγοράς ενέργειας.

Αμερικανοί και Ιρανοί διαπραγματευτές είχαν εξετάσει μια συμφωνία βάσει της οποίας η Τεχεράνη θα άνοιγε τα Στενά του Ορμούζ και, σε αντάλλαγμα, η Ουάσιγκτον θα προχωρούσε στην άρση του αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών.

Η συμφωνία θα είχε ομοιότητες με το μνημόνιο κατανόησης που είχε επιτευχθεί στα μέσα Ιουνίου και είχε οδηγήσει σε μια εύθραυστη κατάπαυση του πυρός, η οποία όμως κατέρρευσε λίγο αργότερα. «Έκαναν μια πρόταση, αλλά την απέρριψα», δήλωσε το Σάββατο ο Τραμπ, αναφερόμενος στο Ιράν. «Θέλουν να κάνουν μια συμφωνία με την οποία θα ανοίξουν αμέσως τα Στενά, επειδή χάνουν πολύ άσχημα».

Ο Αραγτσί, από την πλευρά του, εμφανίστηκε ιδιαίτερα επιφυλακτικός για τις προοπτικές επιστροφής στη διπλωματία. Όπως υποστήριξε, παρά το γεγονός ότι υπάρχει πάντοτε περιθώριο για διαπραγματεύσεις, η Τεχεράνη δεν βλέπει λόγο να επιστρέψει σε συνομιλίες με την αμερικανική κυβέρνηση, την οποία κατηγορεί για επανειλημμένες επιθέσεις εναντίον του Ιράν κατά τη δεύτερη θητεία Τραμπ.

Ανεβαίνει το Brent

Η απομάκρυνση των προσδοκιών για μια άμεση συμφωνία είχε άμεσο αντίκτυπο στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Οι τιμές του πετρελαίου κινήθηκαν έντονα ανοδικά τη Δευτέρα, με το Brent να ενισχύεται περισσότερο από 4% και να διαμορφώνεται κοντά στα 108,6 δολάρια το βαρέλι.

Η εκτίναξη των ενεργειακών τιμών κατά τη διάρκεια του έτους έχει ήδη αυξήσει τις πληθωριστικές πιέσεις σε πολλές οικονομίες, ενώ στις ΗΠΑ οι τιμές του ντίζελ στις αντλίες έχουν φτάσει σε επίπεδα ρεκόρ. Παράλληλα, οι πιέσεις στις τιμές της ενέργειας συμβάλλουν στην άνοδο των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων διεθνώς.

Οι οικονομικές επιπτώσεις αποτελούν πρόσθετη πίεση για τον Τραμπ ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου.

Νέο ιστορικό χαμηλό για το ριάλ

Το παρατεταμένο αδιέξοδο αποτυπώνεται και στην ιρανική οικονομία. Το ριάλ υποχώρησε τη Δευτέρα σε νέο ιστορικό χαμηλό, στα 2,4 εκατ. ριάλ ανά δολάριο, σύμφωνα με το Bonbast, καθώς περιορίζονται οι προσδοκίες για συμφωνία που θα μπορούσε να οδηγήσει στον τερματισμό της επτάμηνης σύγκρουσης.

Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τη Wall Street Journal, οι διαπραγματευτές πιέζουν την Τεχεράνη να προχωρήσει σε παραχωρήσεις γύρω από το πυρηνικό της πρόγραμμα, προκειμένου να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για επανεκκίνηση των ειρηνευτικών συνομιλιών.

Ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν είχε ξεκαθαρίσει από το βήμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ ότι η Τεχεράνη δεν προτίθεται να επιτρέψει την ελεύθερη ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ όσο παραμένουν σε ισχύ οι κυρώσεις και ο αμερικανικός αποκλεισμός. Παράλληλα, επέμεινε στο δικαίωμα της χώρας να αναπτύσσει πυρηνική τεχνολογία για οικονομικούς και ειρηνικούς σκοπούς.

Η Ουάσιγκτον ποντάρει στην οικονομική πίεση

Η αμερικανική κυβέρνηση θεωρεί, πάντως, ότι η οικονομική πίεση προς την Τεχεράνη αρχίζει να αποδίδει. Ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ υποστήριξε ότι η Κίνα, ο μεγαλύτερος αγοραστής ιρανικού πετρελαίου, έχει περιορίσει σημαντικά τη στήριξή της προς το Ιράν.

Όπως δήλωσε στο Fox News, εκτιμά ότι μέσα στις επόμενες δύο εβδομάδες θα πραγματοποιηθούν οι τελευταίες παραδόσεις ιρανικού πετρελαίου προς την Κίνα, υποστηρίζοντας ότι η αυξανόμενη οικονομική πίεση είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους η Τεχεράνη επιδιώκει συμφωνία.

Νέα ένταση με τους Χούθι

Την ίδια ώρα, η ένταση εξαπλώνεται και σε άλλα μέτωπα της Μέσης Ανατολής. Η πρωτεύουσα της Σαουδικής Αραβίας βρέθηκε το Σάββατο στο στόχαστρο επιθέσεων των Χούθι της Υεμένης, σε μια ακόμη ένδειξη κλιμάκωσης των εχθροπραξιών από οργανώσεις που υποστηρίζονται από το Ιράν.

Οι δυνάμεις του συνασπισμού υπό τη Σαουδική Αραβία ανακοίνωσαν ότι η αεράμυνα αναχαίτισε δύο drones που είχαν εκτοξευθεί προς το Ριάντ, καθώς και έναν βαλλιστικό πύραυλο με στόχο την περιοχή Χαμίς Μουσάιτ, κοντά στα νότια σύνορα της χώρας.

Η Σαουδική Αραβία έχει ζητήσει πρόσθετη στρατιωτική υποστήριξη από τις ΗΠΑ για την αντιμετώπιση των Χούθι, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας, πρίγκιπας Φαϊζάλ μπιν Φαρχάν, μετέβη στην Ουάσιγκτον για συνομιλίες με τον Αμερικανό ομόλογό του, Μάρκο Ρούμπιο.

 

Διαβάστε επίσης 

Τουρκία: Συνεδριάζει υπό τον Ερντογάν το Υπουργικό με φόντο την κρίση των funds

Λαβρόφ: «Αν η Ευρώπη επιτεθεί, ο πόλεμος θα είναι διαφορετικός και σύντομος»

Ευρωαγορές: Άνοδος με το βλέμμα στις διαπραγματεύσεις ΗΠΑ-Ιράν, παρά το «όχι» του Τραμπ στην Τεχεράνη