Μετά από χρόνια επικρίσεων προς τον πρόεδρο της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Fed), Τζερόμ Πάουελ, ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται ότι προκάλεσε έντονες αντιδράσεις ανοίγοντας ποινική έρευνα κατά του 72χρονου πρώην επενδυτή. Νομοθέτες των Ρεπουμπλικάνων και πρώην ανώτατοι αξιωματούχοι στήριξαν ανοιχτά τον Πάουελ, ενώ οι αγορές υποδηλώνουν πιθανές επιπτώσεις εάν ο πρόεδρος υπονομεύσει την ανεξαρτησία της πλέον σημαντικής κεντρικής τράπεζας στον κόσμο.

Η ανεξαρτησία των κεντρικών τραπεζών, δηλαδή η δυνατότητα καθορισμού επιτοκίων με γνώμονα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα και όχι βραχυπρόθεσμες πολιτικές σκοπιμότητες, θεωρείται ευρέως από οικονομολόγους όλων των πολιτικών αποχρώσεων ως κρίσιμη για την ορθή οικονομική διαχείριση. Οι κινήσεις της κυβέρνησης Τραμπ – από την προσπάθεια απόλυσης ενός διοικητή της Fed μέχρι την ποινική έρευνα κατά του Πάουελ – ενδέχεται να κατέδειξαν ακριβώς γιατί αυτό είναι σημαντικό.

1

Η αποκάλυψη του Πάουελ για την έρευνα του Υπουργείου Δικαιοσύνης σχετικά με σχόλιά του για ένα έργο ανακαίνισης του κτιρίου της Fed, τα οποία είχε κάνει στην Επιτροπή Τραπεζικών Υποθέσεων του Κογκρέσου τον Ιούνιο, προκάλεσε μια σπάνια εικόνα: τρεις πρώην πρόεδροι της Fed συνέκριναν τις ΗΠΑ με αδύναμες αναπτυσσόμενες αγορές, αξιωματούχοι παγκοσμίως καταδίκαζαν τον Τραμπ για υπέρβαση ορίων, και Ρεπουμπλικάνοι διαφοροποιήθηκαν έντονα υπερασπιζόμενοι τον Πάουελ.

Ο Πάουελ, δικηγόρος και πρώην αξιωματούχος του Υπουργείου Οικονομικών στην κυβέρνηση του Ρεπουμπλικανού Τζορτζ Μπους, έχει καλλιεργήσει διμερή υποστήριξη κατά τη διάρκεια των 14 ετών του στη Fed, ενισχύοντας την εμπιστοσύνη του Κογκρέσου και συμπληρώνοντας τη γνώση του στην οικονομία με καθοδήγηση από την Γιέλεν.

Η στρατηγική αυτή φαίνεται τώρα να αποδίδει καρπούς. «Η αναφερόμενη ποινική έρευνα κατά του προέδρου της Fed, Τζερόμ Πάουελ, αποτελεί πρωτοφανή προσπάθεια χρήσης διώξεων για την υπονόμευση της Fed», αναφέρεται σε κοινή δήλωση των πρώην προέδρων Τζάνετ Γέλεν, Μπεν Μπερνάνκι και Άλαν Γκρίνσπαν. «Τέτοιες πρακτικές συμβαίνουν σε αναπτυσσόμενες αγορές με αδύναμους θεσμούς και έχουν σοβαρές αρνητικές συνέπειες στον πληθωρισμό και τη λειτουργία των οικονομιών τους. Δεν έχουν θέση στις ΗΠΑ, όπου η μεγαλύτερη δύναμη είναι το κράτος δικαίου, που αποτελεί θεμέλιο της οικονομικής επιτυχίας μας».

Στη δήλωση συμμετείχαν ακόμη δέκα πρώην κορυφαίοι οικονομικοί αξιωματούχοι, διορισμένοι τόσο από Ρεπουμπλικανούς όσο και από Δημοκρατικούς προέδρους, ανάμεσά τους τέσσερις πρώην υπουργοί Οικονομικών.

Κεντρικοί τραπεζίτες που υπέγραψαν τη δήλωση:

Κριστίν Λαγκάρντ, πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, εκ μέρους του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ

Άντριου Μπέιλι, διοικητής της Τράπεζας της Αγγλίας

Έρικ Τεντέεν, διοικητής της Sveriges Riksbank

Κρίστιαν Κέτελ Τόμσεν, πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Danmarks Nationalbank

Μάρτιν Σλέγκελ, πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Εθνικής Τράπεζας της Ελβετίας

Μισέλ Μπούλοκ, διοικήτρια της Κεντρικής Τράπεζας της Αυστραλίας

Τιφ Μακλέμ, διοικητής της Τράπεζας του Καναδά

Τσανγκ Γιονγκ Ρι, διοικητής της Τράπεζας της Κορέας

Γκαμπριέλ Γκαλιπόλο, διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Βραζιλίας

Φρανσουά Βιλερουά ντε Γκαλό, πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Bank for International Settlements

Πάμπλο Ερνάντες ντε Κος, γενικός διευθυντής της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών

Παγκόσμια ανησυχία

Η κοινή δήλωση ήρθε λίγες ώρες μετά την έκτακτη βιντεο-δήλωση του Πάουελ την Κυριακή, στην οποία ανέφερε ότι το Υπουργείο Δικαιοσύνης άνοιξε ποινική έρευνα για σχόλια που είχε κάνει στο Κογκρέσο σχετικά με τις συνεχιζόμενες ανακαινίσεις των γραφείων της Fed στην Ουάσινγκτον.

Η Fed έλαβε κλητεύσεις από το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ, με την απειλή ποινικής δίωξης — ενέργεια που, σύμφωνα με τον Πάουελ, συνδέεται με την κατάθεσή του στο Κογκρέσο τον Ιούνιο σχετικά με τις ανακαινίσεις των κεντρικών γραφείων της Fed. Όπως είπε, η κίνηση αυτή «θα πρέπει να ιδωθεί στο ευρύτερο πλαίσιο των απειλών και της συνεχιζόμενης πίεσης της κυβέρνησης».

«Η απειλή ποινικών κατηγοριών είναι αποτέλεσμα του γεγονότος ότι η Federal Reserve καθορίζει τα επιτόκια βάσει της καλύτερης εκτίμησής μας για το τι εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον, και όχι σύμφωνα με τις προτιμήσεις του προέδρου», ανέφερε ο Πάουελ την Κυριακή σε γραπτή και βιντεοσκοπημένη δήλωση.

Ακόμη και πριν από τη δήλωση της Τρίτης, ο ρόλος της Fed και του δολαρίου ως πυλώνων του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος είχε ήδη ωθήσει ορισμένους να τοποθετηθούν δημόσια.

Ο διοικητής της Τράπεζας του Καναδά, Τιφ Μακλέμ, εξέφρασε τη Δευτέρα την «πλήρη στήριξή» του στον Πάουελ, λέγοντας ότι «ενσαρκώνει το καλύτερο παράδειγμα δημόσιας υπηρεσίας». «Ο πρόεδρος Πάουελ κάνει εξαιρετική δουλειά υπό δύσκολες συνθήκες, καθοδηγώντας τη Fed ώστε να λαμβάνει αποφάσεις νομισματικής πολιτικής με βάση τα στοιχεία και όχι την πολιτική», ανέφερε σε δήλωσή του μέσω email.

Άλλοι επικεφαλής κεντρικών τραπεζών — μεταξύ αυτών και η Κριστίν Λαγκάρντ — έχουν επανειλημμένα τονίσει τη σημασία της ανεξαρτησίας της νομισματικής πολιτικής και έχουν υπερασπιστεί και επαινέσει τον Πάουελ.

Ο πρόεδρος της Bundesbank, Γιοάχιμ Νάγκελ, χαρακτήρισε αυτή την εβδομάδα την ανεξαρτησία των κεντρικών τραπεζών «προϋπόθεση για τη σταθερότητα των τιμών και πολύτιμο κεφάλαιο».

«Υπό αυτό το πρίσμα, οι τελευταίες εξελίξεις στις ΗΠΑ σε σχέση με τον πρόεδρο της Fed προκαλούν ανησυχία», δήλωσε.

 

Διαβάστε επίσης 

Τέσσερα ελληνόκτητα τάνκερ χτυπήθηκαν στη Μαύρη Θάλασσα – Tων εφοπλιστών Μαρτίνου, Οικονόμου και Διαμαντίδη

Συνάντηση ΥΠΕΞ Δανίας – Γροιλανδίας με Βανς και Ρούμπιο στον Λευκό Οίκο για την Γροιλανδία

BBC: Ζητά την απόρριψη της αγωγής Τραμπ 10 δισ. δολαρίων για την υπόθεση Panorama