Σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται γύρω από την πορεία υλοποίησης του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ), καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες, ορισμένα τμήματα του έργου δεν θα προλάβουν τα ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα του Ταμείου Ανάκαμψης, με αποτέλεσμα να οδηγούνται σε απένταξη ή μερική απώλεια χρηματοδότησης.

Την ίδια ώρα, προωθούνται παρεμβάσεις ειδικά στην περιοχή του Ηρακλείου, οι οποίες αναμένεται να αλλάξουν ουσιαστικά τη λειτουργία της πόλης και να ενσωματωθούν μέσω συμπληρωματικών συμβάσεων.

1

Υπενθυμίζεται πως πρόκειται για έναν άξονα συνολικού μήκους 187 χιλιομέτρων, εφόσον υπολογίσουμε και την προαίρεση Κίσσαμος-Χανιά.

Χάνονται 38 εκατ. ευρώ από το τμήμα Νεάπολη – Άγιος Νικόλαος

Ειδικότερα, το τμήμα της δημόσιας σύμβασης Νεάπολη – Άγιος Νικόλαος,  μήκους 14 χιλιομέτρων και με ανάδοχο τον όμιλο ΑΚΤΩΡ,  θα χρηματοδοτηθεί από το Ταμείο Ανάκαμψης μόνο κατά το μέρος που δεν περιλαμβάνει την παράκαμψη του Αγίου Νικολάου. Για το συγκεκριμένο σκέλος όπως αποκαλύφθηκε θα χαθούν 38 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, με την ελπίδα να μπορέσουν να διοχετευθούν σε άλλα κομμάτια του έργου.

Συγκεκριμένα, για το εν λόγω κομμάτι του ΒΟΑΚ προβλεπόταν χρηματοδότηση ύψους 137 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, με την αναπροσαρμογή στον σχεδιασμό να περιορίζει τη συμμετοχή του χρηματοδοτικού ταμείου στα 98 εκατ. ευρώ.

Η αιτία, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, είναι η μεγάλη δυσκολία υλοποίησης του έργου, κυρίως λόγω σημαντικών και ακριβών απαλλοτριώσεων, καθώς η χάραξη διέρχεται μέσα από άλλες ιδιοκτησίες.

Επιπλέον, γίνεται λόγος και για αρχαιολογικά εμπόδια, με την πρόοδο του έργου να εξαρτάται από τη συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού, καθώς υπάρχουν ζητήματα στην περιοχή των Μηλών, κοντά στη Νεάπολη, όπου απαιτούνται απαλλοτριώσεις, μετακινήσεις και ανασκαφές.

Παρά τις δυσκολίες, επισημαίνεται ότι το έργο προχωρά και ότι ο στόχος είναι να καλυφθούν οι υποχρεώσεις έναντι του Ταμείου Ανάκαμψης έως τον Ιούνιο.

Ειδικότερα, όπως διαβεβαίωσε στέλεχος του ομίλου πρόσφατα, η ΑΚΤΩΡ αναμένεται να δώσει στην κυκλοφορία 10 από τα 14 χιλιόμετρα μέσα στο καλοκαίρι.

Σήραγγες με γεωτεχνικά προβλήματα οδηγούνται σε απένταξη

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε σε τμήματα του ΒΟΑΚ που περιλαμβάνουν σήραγγες, οι οποίες φαίνεται ότι αντιμετωπίζουν σοβαρά τεχνικά προβλήματα.

Για παράδειγμα, στο τμήμα του ΣΔΙΤ Χερσόνησος – Νεάπολη, το οποίο υλοποιούν οι όμιλοι ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – ΑΚΤΩΡ, υπάρχει τουλάχιστον μία σήραγγα (σήραγγα Σ2) με μεγάλα γεωτεχνικά προβλήματα, η οποία δεν είναι δυνατόν να ολοκληρωθεί εντός των χρονικών ορίων που έχουν τεθεί. Όπως τονίζεται, η διάνοιξή της δεν προλαβαίνει να ολοκληρωθεί και «μάλλον θα απενταχθεί». Η απώλεια πόρων σε αυτή την περίπτωση χαρακτηρίζεται περιορισμένη, ενώ έχει ήδη γίνει προσπάθεια να αναπληρωθεί το χρηματοδοτικό κενό από άλλα ώριμα τμήματα.

Ωστόσο, τονίστηκε ότι ακόμη δεν είναι σαφές αν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα επιτρέψει τη μεταφορά αυτών των πόρων σε άλλα σημεία του έργου.

Η βασική δυσκολία, όπως εξηγήθηκε, είναι ότι σε υπόγεια έργα δεν μπορεί κανείς να γνωρίζει εκ των προτέρων τι ακριβώς θα συναντήσει. Ειδικά όταν προκύπτουν ζητήματα ασφαλείας τόσο για τους εργαζόμενους όσο και για το ίδιο το έργο, γεγονός που αναγκάζει σε πιο αργούς ρυθμούς και τελικά οδηγεί σε απόκλιση από το χρονοδιάγραμμα.

Αντίθετα, στην κύρια παραχώρηση του ΒΟΑΚ στην οποία συμμετέχουν και οι τρείς μεγάλοι κατασκευαστικοί όμιλοι της χώρας ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, ΑΚΤΩΡ, ΜΕΤΚΑ,  πληροφορούμαστε  ότι δεν αναμένεται σημαντική απώλεια χρηματοδότησης από τα κονδύλια του Ταμείο Ανάκαμψης , ακόμη κι αν απενταχθεί επιμέρους τεχνικό αντικείμενο. Συγκεκριμένα, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι από το σκέλος αυτό θα χαθεί η σήραγγα στα Άπτερα, η οποία επίσης παρουσιάζει σοβαρές δυσκολίες.

Σύμφωνα με όσα λένε οι ίδιες πληροφορίες, το σημείο είναι ιδιαίτερα επιβαρυμένο τόσο λόγω της ύπαρξης αρχαιολογικού χώρου, όσο και λόγω της μορφολογίας του εδάφους, καθώς στη μία έξοδο της σήραγγας υπάρχει κατάληξη στο βουνό, κάτι που δημιουργεί εξαιρετικά δύσκολες τεχνικές συνθήκες. Για τη συγκεκριμένη σήραγγα επισημάνθηκε ότι απαιτούνται εκσκαφές περίπου 600 μέτρων, γεγονός που ενισχύει την εκτίμηση ότι τελικά το υποέργο θα απενταχθεί.

Παρά ταύτα, πηγές αναφέρουν ότι δεν θα χαθούν χρήματα από την παραχώρηση, καθώς το χρηματοδοτικό ισοζύγιο καλύπτεται από άλλα έργα που ήδη εκτελούνται.

Καθοριστική θεωρείται η έναρξη των έργων οδικής ασφάλειας σε άλλα τμήματα του άξονα, τα οποία φαίνεται να λειτουργούν ως «αντιστάθμισμα» στις απώλειες από τα σημεία του έργου που βγαίνουν εκτός χρονοδιαγράμματος.

Ειδική μνεία γίνεται και στο τμήμα Χανιά – Κολυμπάρι, το οποίο κατά την υπογραφή της σύμβασης παραχώρησης δεν είχε ακόμη ενεργοποιηθεί, καθώς εκκρεμούσε η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων. Με την προώθηση αυτών των εργασιών, δημιουργείται η δυνατότητα να καλυφθούν χρηματοδοτικά οι απώλειες από άλλα σημεία του έργου.

Παρεμβάσεις στο Ηράκλειο θα ανακοινώσει ο Πρωθυπουργός 

Πέρα από τα ζητήματα των απεντάξεων, ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στις επικείμενες αλλαγές που αφορούν το Ηράκλειο. Όπως αναφέρουν οι πληροφορίες, υπάρχουν αιτήματα για πρόσθετες παρεμβάσεις, ειδικά στην περιοχή της πόλης, και έχει ήδη διαμορφωθεί σε μεγάλο βαθμό συμφωνία γι’ αυτές.

Μάλιστα, σημειώνεται ότι οι σχετικές ανακοινώσεις θα γίνουν και από τον ίδιο τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, ενώ υπογραμμίστηκε ότι πρόκειται για πολύ σημαντικές παρεμβάσεις, οι οποίες μέσω του ΒΟΑΚ «θα αλλάξουν και τη λειτουργία του Ηρακλείου».

Οι παρεμβάσεις αυτές αφορούν κυρίως την παράκαμψη του Ηρακλείου (μέρος της παραχώρησης Χανιά – Ηράκλειο του ΒΟΑΚ), η οποία χωρίζεται σε δύο σκέλη: ένα εντός του πολεοδομικού ιστού και ένα δεύτερο εκτός αστικού ιστού, προς την περιοχή των Λινοπεραμάτων. Μάλιστα φαίνεται πως προτεραιότητα δίνεται στο δεύτερο σκέλος, δηλαδή στο τμήμα εκτός του αστικού ιστού.

Ειδικότερα, το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών αποδέχθηκε την πλειοψηφία των αιτημάτων των Δήμων Ηρακλείου και Μαλεβιζίου σχετικά με παρεμβάσεις στον Βόρειο Οδικό Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ), ειδικά στο τμήμα που αφορά την παράκαμψη της πόλης του Ηρακλείου.

Μάλιστα, κατέθεσε και πρόταση για τροποποίηση της σύμβαση προς την κοινοπραξία που έχει αναλάβει το έργο (ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, AKTOR, METLEN), προκειμένου να προστεθούν νέες παρεμβάσεις. Η διαδικασία αυτή θα οδηγήσει στην εκπόνηση συμπληρωματικών μελετών και στην απαιτούμενη περιβαλλοντική έγκριση για την υλοποίησή τους.

Οι σχεδιαζόμενες παρεμβάσεις αφορούν το τμήμα του αυτοκινητοδρόμου που διασχίζει τον αστικό ιστό του Ηρακλείου.

Στόχος είναι να συνεχίσει να εξυπηρετεί την κυκλοφορία μεγάλων αποστάσεων, χωρίς όμως να δημιουργεί εμπόδια στη λειτουργία και τη συνοχή της πόλης. Για τον λόγο αυτό εξετάζονται νέοι ή αναβαθμισμένοι κόμβοι, βελτιώσεις στο παράπλευρο δίκτυο, παρεμβάσεις σε κάτω διαβάσεις, καθώς και τεχνικές κατασκευές όπως στέγαστρα που θα διευκολύνουν τη σύνδεση των δύο πλευρών της πόλης.

Συμπληρωματικές συμβάσεις χωρίς αλλαγή στο χρηματοδοτικό μοντέλο

Σε ό,τι αφορά το θεσμικό και συμβατικό αποτύπωμα των αλλαγών, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι δεν πρόκειται για ανατροπή της βασικής σύμβασης παραχώρησης, αλλά για συμπληρωματικές εργασίες και αντίστοιχες συμπληρωματικές συμβάσεις.

Διευκρινίστηκε ακόμη ότι οι παρεμβάσεις αυτές δεν θα επηρεάσουν το χρηματοδοτικό μοντέλο του έργου. Ο ανάδοχος θα πρέπει να υπογράψει συμπληρωματική σύμβαση, χωρίς όμως να απαιτείται νέα κύρωση από τη Βουλή, καθώς, όπως τονίστηκε, οι συμπληρωματικές συμβάσεις τέτοιου τύπου δεν ακολουθούν αυτή τη διαδικασία.

Διαβάστε επίσης:

Διπλή Ανάπλαση: Η κόντρα Δούκα – Μπακογιάννη, οι καθυστερήσεις και ο διαγωνισμός για τον Ερασιτέχνη

Ο πόλεμος εκτοξεύει την τιμή της ασφάλτου – Σήμα κινδύνου από τους εργολάβους

Τι σηματοδοτεί η συμμαχία Εξάρχου – Ξενοκώστα για την Ελευσίνα: Πώς «κουμπώνει» με το Θριάσιο, τη συνεργασία με Goldair και τον αμερικανικό παράγοντα