Λίλιαν Βιλδιρίδη στο mononews: Προσλήψεις, κίνητρα και ψηφιακός μετασχηματισμός στο επίκεντρο του ΕΣΥ

Η πρόσφατη προκήρυξη για 1.171 μόνιμες θέσεις ιατρών στο ΕΣΥ, η οποία προσέλκυσε υποψηφιότητες για το 82% των θέσεων, σηματοδοτεί μια αλλαγή σελίδας για το δημόσιο σύστημα υγείας.

Σε μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη, η Γενική Γραμματέας Υπηρεσιών Υγείας, Λίλιαν Βιλδιρίδη, αναλύει τη στρατηγική του Υπουργείου για την αντιμετώπιση των διαχρονικών ελλείψεων στις άγονες περιοχές.

Μέσα από ένα πλέγμα οικονομικών κινήτρων, θεσμικών παρεμβάσεων και ψηφιακού μετασχηματισμού, η κα. Βιλδιρίδη εξηγεί, γιατί η επένδυση στο ανθρώπινο δυναμικό και η αναβάθμιση των υποδομών αποτελούν τα κλειδιά για την ενίσχυση της ελκυστικότητας του ΕΣΥ.

Παράλληλα θέτει στο επίκεντρο τη φωνή του ασθενή, παρουσιάζοντας τα νέα εργαλεία ψηφιακής αξιολόγησης και τον κρίσιμο ρόλο τους στη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας για κάθε πολίτη.

Κυρία Βιλδιρίδη, τα πρόσφατα στοιχεία δείχνουν ότι η προκήρυξη μόνιμων ιατρών στο ΕΣΥ φέτος προσέλκυσε πολύ υψηλή ανταπόκριση, καλύπτοντας το 82% των θέσεων. Θεωρείτε ότι το μοντέλο των οικονομικών κινήτρων, που εφαρμόστηκε, είναι αρκετό ή χρειάζονται επιπλέον θεσμικές παρεμβάσεις, για να μην ξαναγίνουν οι περιοχές αυτές άγονες στο μέλλον;

Τα αποτελέσματα της προκήρυξης του Μαΐου 2026 για την κάλυψη 1.171 μόνιμων θέσεων ιατρικού προσωπικού στις δημόσιες υγειονομικές δομές της χώρας συνιστούν, πράγματι, μια ιδιαίτερα θετική εξέλιξη.

Το γεγονός ότι υποβλήθηκαν υποψηφιότητες για το 82% των προκηρυχθεισών θέσεων, ακόμη και για ειδικότητες και περιοχές, οι οποίες διαχρονικά αντιμετώπιζαν σοβαρές δυσκολίες στελέχωσης, αποτελεί ισχυρή ένδειξη ότι οι παρεμβάσεις των τελευταίων ετών αποδίδουν απτά αποτελέσματα.

Κυρίως, όμως, το υψηλό ποσοστό ανταπόκρισης καταδεικνύει ότι, ύστερα από μια μακρά περίοδο δυσκολιών, έχουν πλέον διαμορφωθεί σταθερότερες προϋποθέσεις για την ενίσχυση της ελκυστικότητας του ΕΣΥ.

Αναμφίβολα τα οικονομικά κίνητρα διαδραμάτισαν καθοριστικό ρόλο. Η αναμόρφωση του μισθολογίου των ιατρών του ΕΣΥ, με αυξήσεις στον βασικό μισθό και στα επιδόματα, τα ειδικά κίνητρα για κρίσιμες ειδικότητες και για τις «άγονες και προβληματικές περιοχές», καθώς και η δυνατότητα άσκησης ιδιωτικού έργου και συμμετοχής στα απογευματινά χειρουργεία, για να αναφερθούμε στα πιο σημαντικά από αυτά, ενίσχυσαν ουσιαστικά την ανταγωνιστικότητα του δημόσιου συστήματος υγείας ως εργοδότη.

Το μοντέλο των οικονομικών κινήτρων ήταν αναγκαίο και, όπως δείχνουν τα στοιχεία, αποδείχθηκε αποτελεσματικό.

Δεν αρκεί, όμως, από μόνο του για την οριστική αντιμετώπιση του προβλήματος, πόσω μάλλον για τη διασφάλιση διατηρήσιμης προόδου. Κι αυτό διότι μία ή ένας γιατρός δεν αποφασίζει να υπηρετήσει στο ΕΣΥ αποκλειστικά με βάση τις μισθολογικές απολαβές. Σταθμίζει, επίσης, αν μπορεί να εργαστεί με ασφάλεια, αξιοπρέπεια και με πραγματική επαγγελματική προοπτική.

Για τον λόγο αυτόν, η στρατηγική μας δεν περιορίζεται στις οικονομικές ενισχύσεις. Συνδυάζεται με θεσμικά κίνητρα, με την παράλληλη αναβάθμιση των υποδομών στα δημόσια νοσοκομεία και κέντρα υγείας, την ενίσχυση του ιατροτεχνολογικού τους εξοπλισμού, την ανάπτυξη ψηφιακών υπηρεσιών και, συνολικά, τη βελτίωση των συνθηκών άσκησης του ιατρικού λειτουργήματος.

Παράλληλα, κρίσιμο παράγοντα του σχεδιασμού μας αποτελεί, εκτός από την αριθμητική ενίσχυση του προσωπικού, και ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός για την κάλυψη των αναγκών τόσο του σήμερα, όσο και του αύριο.

Στο πλαίσιο αυτό, για την κατανομή των θέσεων ακολουθείται συγκεκριμένη μεθοδολογία, που λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής, τις επικείμενες αποχωρήσεις και τις ανάγκες σε συγκεκριμένες ειδικότητες.

Συνεπώς, η απάντηση στο ζήτημα της μακροπρόθεσμης στελέχωσης είναι, ότι τα οικονομικά κίνητρα ήταν απαραίτητα και αποδείχθηκαν αποτελεσματικά, αλλά η αξία τους ενισχύθηκε, επειδή εντάχθηκαν σε ένα ευρύτερο πλέγμα παρεμβάσεων. Αυτός ο συνδυασμός είναι που ενίσχυσε την προσέλκυση και την προοπτική παραμονής των ιατρών στο δημόσιο σύστημα υγείας, στο πλαίσιο της προκήρυξης του Μαΐου.

Τα σημερινά αποτελέσματα, λοιπόν, επιτρέπουν συγκρατημένη αισιοδοξία, όχι όμως και εφησυχασμό.

Δείχνουν ότι η κατεύθυνση, που ακολουθήθηκε, ήταν αποτελεσματική, αλλά ότι η διατήρηση της δυναμικής, που έχει αναπτυχθεί, απαιτεί συνέχεια, σχέδιο και διαρκή αξιολόγηση, ώστε οι παρεμβάσεις να προσαρμόζονται έγκαιρα στις πραγματικές ανάγκες.

Στόχος μας παραμένει ένα ΕΣΥ βιώσιμο, λειτουργικό και ικανό να ανταποκρίνεται στις ανάγκες κάθε πολίτη, σε κάθε περιοχή της χώρας.

Υπάρχουν κάποιες περιοχές, που εξακολουθούν να χρειάζονται ενίσχυση;

Τα δεδομένα αποτυπώνουν μια πραγματικότητα, την οποία οφείλουμε να αντιμετωπίζουμε με ειλικρίνεια. Παρά τα σημαντικά βήματα που έχουν γίνει και τα ιδιαιτέρως θετικά αποτελέσματα της προκήρυξης του Μαΐου, εξακολουθούν να υπάρχουν περιοχές της χώρας, οι οποίες χρειάζονται περαιτέρω ενίσχυση. Και αυτό δεν μπορεί, ούτε να υποτιμηθεί, ούτε να κρυφτεί «κάτω από το χαλί».

Η Ελλάδα έχει ιδιαίτερη γεωγραφική φυσιογνωμία, με πολυάριθμα νησιά, ορεινές περιοχές και μικρές, απομακρυσμένες κοινότητες, όπου η εγκατάσταση και η άσκηση του ιατρικού λειτουργήματος δεν αποτελεί εύκολη επιλογή.

Το Υπουργείο Υγείας δεν αγνοεί αυτή την πραγματικότητα. Αντιθέτως την αναγνωρίζει και παρεμβαίνει στοχευμένα.

Προς την κατεύθυνση αυτήν, από τον Σεπτέμβριο του 2024 εφαρμόζεται ενισχυμένο πλαίσιο κινήτρων για την προσέλκυση, αλλά, κυρίως, για την παραμονή ιατρών στις «άγονες και προβληματικές περιοχές».

Το πλαίσιο αυτό περιλαμβάνει αυξημένη μηνιαία αποζημίωση, από 200 έως 600 ευρώ, ανάλογα με την ειδικότητα και την κατηγορία της περιοχής στην οποία υπηρετούν, καθώς και πρόσθετες θεσμικές παρεμβάσεις, που αφορούν στην υπηρεσιακή τους εξέλιξη, στη διευκόλυνση της κινητικότητας και στην ενίσχυση της συνεχιζόμενης επιστημονικής κατάρτισης, μέσω επιπλέον ημερών εκπαιδευτικής άδειας.

Επιπλέον, για την ενίσχυση συγκεκριμένων υγειονομικών δομών έχει θεσπιστεί μηνιαία αποζημίωση 2.100 ευρώ, πλέον των μηνιαίων αποδοχών τους, σε ιατρούς του ΕΣΥ οι οποίοι μετακινούνται σε αυτές, για την κάλυψη έκτακτων υπηρεσιακών αναγκών.

Παράλληλα, για πρώτη φορά φέτος εφαρμόστηκε πρόσθετη οικονομική ενίσχυση ύψους 1.500 ευρώ μηνιαίως, για 12 μήνες τον χρόνο, μέσω της δωρεάς του Ιδρύματος Στέλιος Χατζηιωάννου, για γιατρούς και αγροτικούς γιατρούς, οι οποίοι υπηρετούν σε 47 μικρά νησιά με διαχρονικές δυσκολίες στελέχωσης.

Πρόκειται για μια ουσιαστική παρέμβαση, η οποία έρχεται να συμπληρώσει τις παραπάνω πολιτικές. Επιπλέον, η δυνατότητα κάλυψης των αναγκών σίτισης και διαμονής από δήμους αίρει ένα από τα βασικότερα αντικίνητρα για την εγκατάσταση ιατρικού προσωπικού στις περιοχές, οι οποίες αντιμετωπίζουν τις μεγαλύτερες ελλείψεις.

Περαιτέρω, σημαντικό αρωγό στη συνολική μας προσπάθεια διαδραματίζει η τηλεϊατρική. Το Εθνικό Δίκτυο Τηλεϊατρικής, το οποίο ξεκίνησε από τη 2η Υγειονομική Περιφέρεια, επεκτείνεται πλέον σε ολόκληρη τη χώρα, προσφέροντας υπηρεσίες τηλεσυμβουλευτικής, τηλεπαρακολούθησης, τηλεψυχιατρικής και συνεχιζόμενης εκπαίδευσης του υγειονομικού προσωπικού. Στόχος είναι η αναβάθμιση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών και η διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης στην υγεία, ανεξαρτήτως του τόπου κατοικίας κάθε πολίτη.

Αναφορικά με τις επόμενες ενέργειές μας, άμεσο μέλημά μας αποτελεί οι θέσεις, για τις οποίες δεν υποβλήθηκαν υποψηφιότητες στην τρέχουσα προκήρυξη, να επαναπροκηρυχθούν όσο το δυνατόν γρηγορότερα, ώστε να μη χαθεί πολύτιμος χρόνος.

Η ισότιμη πρόσβαση των πολιτών σε υπηρεσίες υγείας σε όλη τη χώρα παραμένει σταθερή και αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητά μας.

Ανακοινώθηκαν 441 νέες θέσεις για τα Κέντρα Υγείας. Πώς διασφαλίζεται ότι αυτές οι προσλήψεις θα αποσυμφορήσουν ουσιαστικά τα εφημερεύοντα νοσοκομεία;

Η προκήρυξη των 441 μόνιμων θέσεων ειδικευμένων ιατρών του ΕΣΥ για Κέντρα Υγείας και Πολυδύναμα Περιφερειακά Ιατρεία ενισχύει τον θεσμικό ρόλο της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας ως πρώτης γραμμής φροντίδας, ώστε να αντιμετωπίζει αποτελεσματικά τα περιστατικά, τα οποία μπορούν και πρέπει να εξυπηρετούνται σε αυτό το επίπεδο, αποσυμφορώντας τα ΤΕΠ και τα νοσοκομεία.

Μάλιστα, η παρέμβαση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για την περιφέρεια, τις απομακρυσμένες περιοχές και τα νησιά. Δεν αρκεί να ενισχύονται μόνο τα μεγάλα αστικά κέντρα. Ο πολίτης πρέπει να έχει άμεση πρόσβαση σε ποιοτικές υπηρεσίες υγείας κοντά στον τόπο κατοικίας του.

Επιπλέον, το  Υπουργείο Υγείας έχει, ήδη, υλοποιήσει παρεμβάσεις, οι οποίες έχουν βελτιώσει τη λειτουργία των εφημερευόντων νοσοκομείων, τόσο μέσω της ενίσχυσης του ανθρώπινου δυναμικού, όσο και μέσω οργανωτικών και λειτουργικών αλλαγών.

Προς αυτήν την κατεύθυνση έχουν προχωρήσει εμβληματικά έργα αναβάθμισης σε 63 Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών σε όλη τη χώρα, βάσει διεθνών προτύπων και των πλέον σύγχρονων προδιαγραφών οργάνωσης των ΤΕΠ.

Παράλληλα εφαρμόστηκε το νέο σύστημα εφημεριών στην Αττική, το οποίο οδήγησε στην αύξηση της πρόσβασης των ασθενών και στη βελτίωση της εξυπηρέτησής τους και έχει τεθεί σε λειτουργία το ηλεκτρονικό σύστημα ιχνηλάτησης της διαδρομής του ασθενή στα ΤΕΠ.

Οι παρεμβάσεις αυτές έχουν συμβάλει στην καλύτερη εξυπηρέτηση των πολιτών, στην ενίσχυση της διαφάνειας και στην πιο αποδοτική αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων.

Επομένως, η ενίσχυση των Κέντρων Υγείας αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα του ευρύτερου μετασχηματισμού του ΕΣΥ. Τα Κέντρα Υγείας και τα νοσοκομεία λειτουργούν συμπληρωματικά, με διακριτούς, μεν, αλλά αλληλοϋποστηριζόμενους ρόλους, ώστε κάθε περιστατικό να αντιμετωπίζεται στο κατάλληλο επίπεδο φροντίδας.

Με αυτόν τον τρόπο θωρακίζουμε συνολικά το ΕΣΥ, ενισχύοντας κάθε βαθμίδα του συστήματος και διασφαλίζοντας την καλύτερη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων. Με άλλα λόγια, δημιουργούμε ένα δημόσιο σύστημα υγείας, στο πλαίσιο του οποίου κάθε πολίτης λαμβάνει τη σωστή φροντίδα, στον σωστό χρόνο και στο κατάλληλο επίπεδο του συστήματος.

Πού βρισκόμαστε με την ψηφιακή αξιολόγηση των υπηρεσιών του ΕΣΥ από τους ογκολογικούς και παιδιατρικούς ασθενείς; Πότε αναμένεται να ξεκινήσει;

Εντός του μηνός Ιουλίου κάνουμε ένα ακόμη ουσιαστικό βήμα στην προσπάθεια να φέρουμε τη φωνή του ασθενή στο επίκεντρο της λειτουργίας του ΕΣΥ.

Το ψηφιακό εργαλείο αξιολόγησης της εμπειρίας του ασθενή περνά πλέον σε μια πιο ώριμη και στοχευμένη φάση, καθώς επεκτείνεται σε δύο ιδιαίτερα πεδία περίθαλψης, την ογκολογική και την παιδιατρική.

Η αξιολόγηση βασίζεται σε εξειδικευμένα εργαλεία PREMs (Patient-Reported Experience Measures), ήτοι στοχευμένα ερωτηματολόγια, τα οποία έχουν σχεδιαστεί με βάση τις πραγματικές ανάγκες και τις ιδιαίτερες προσδοκίες των συγκεκριμένων ομάδων ασθενών και των οικογενειών τους από το ΕΣΥ.

Για τους ογκολογικούς ασθενείς, ο σχεδιασμός μας προβλέπει τρία διακριτά ερωτηματολόγια, ώστε η εμπειρία τους να αποτυπώνεται με ακρίβεια σε κάθε κρίσιμο στάδιο της θεραπευτικής τους διαδρομής: μετά από την πραγματοποίηση χειρουργικής επέμβασης, κατά τη λήψη φαρμακευτικής θεραπείας – χημειοθεραπείας, ανοσοθεραπείας και ορμονοθεραπείας – και μετά την ακτινοθεραπεία.

Η προσέγγιση αυτή έχει ιδιαίτερη αξία, διότι αναγνωρίζει ότι κάθε θεραπευτική διαδρομή είναι διαφορετική. Άλλες είναι οι ανάγκες του ασθενή, ο οποίος αναρρώνει μετά από χειρουργείο, άλλες εκείνου, ο οποίος προσέρχεται επαναλαμβανόμενα στο δημόσιο σύστημα υγείας για κύκλους θεραπείας.

Η πρώτη φάση της αξιολόγησης για τους ογκολογικούς ασθενείς ξεκινά εντός του μηνός Ιουλίου και αφορά σε όσους υποβλήθηκαν σε χειρουργική επέμβαση. Οι επόμενες φάσεις θα ακολουθήσουν σταδιακά, με την ολοκλήρωση των αναγκαίων λειτουργικών προσαρμογών.

Παράλληλα, τον ίδιο μήνα τίθεται σε εφαρμογή και η ψηφιακή αξιολόγηση της εμπειρίας των παιδιατρικών ασθενών, μέσω ερωτηματολογίου προσαρμοσμένου στις ανάγκες, που απαιτεί ένα παιδιατρικό περιβάλλον νοσηλείας και φροντίδας.

Συνεπώς, εντός Ιουλίου εκκινούν ταυτόχρονα δύο σημαντικές παρεμβάσεις. Η πρώτη φάση αξιολόγησης για τους ογκολογικούς ασθενείς μετά από χειρουργική επέμβαση και η αντίστοιχη αξιολόγηση της εμπειρίας των παιδιατρικών ασθενών από τη νοσηλεία.

Περιμένουμε κάποια άλλη αλλαγή στα δημόσια νοσοκομεία μέχρι τέλος του έτους;

Το 2026 αποτελεί συνολικά ένα έτος-ορόσημο για το ΕΣΥ. Είναι η χρονιά, κατά την οποία ο κυβερνητικός σχεδιασμός μεταφράζεται σε απτά αποτελέσματα για τον πολίτη και οι μεγάλες παρεμβάσεις, οι οποίες δρομολογήθηκαν τα προηγούμενα χρόνια, περνούν, από τη φάση του σχεδιασμού και της υλοποίησης, στο στάδιο της καθημερινής εφαρμογής και της πραγματικής αλλαγής.

Τα έργα, τα οποία υλοποιήθηκαν με τη στήριξη του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, αναβαθμίζουν ήδη τη λειτουργία των δημόσιων νοσοκομείων και των Κέντρων Υγείας. Ανακαινισμένες υποδομές, σύγχρονα ΤΕΠ, νέος ιατροτεχνολογικός εξοπλισμός και ψηφιακές υπηρεσίες διαμορφώνουν σταδιακά ένα νέο περιβάλλον φροντίδας, πιο κοντά στις ανάγκες των πολιτών.

Ωστόσο το 2026 δεν είναι μόνο χρονιά ολοκλήρωσης έργων. Είναι χρονιά εδραίωσης των αλλαγών και προώθησης νέων μεταρρυθμίσεων.

Η ψηφιακή αναβάθμιση του ΕΣΥ συνεχίζει να προχωρά, με την εισαγωγή νέων υπηρεσιών, όπως η δυνατότητα ενημέρωσης σε πραγματικό χρόνο για τους χρόνους αναμονής στα εφημερεύοντα νοσοκομεία μέσω της εφαρμογής My Health App.

Με αυτόν τον τρόπο οι πολίτες θα μπορούν να επιλέγουν το νοσοκομείο, το οποίο μπορεί να τους εξυπηρετήσει ταχύτερα, βελτιώνοντας, τόσο τη δική τους εμπειρία, όσο και την κατανομή της ζήτησης μεταξύ των νοσοκομείων.

Παράλληλα συνεχίζονται οι παρεμβάσεις, που θέτουν τον ασθενή στο επίκεντρο, με μία από τις προτεραιότητες την ανάπτυξη της ανακουφιστικής φροντίδας.

Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Ανακουφιστική Φροντίδα (2025-2030) αποσκοπεί στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου συστήματος υποστήριξης για τους ασθενείς και τις οικογένειές τους, από τη διάγνωση μιας σοβαρής, χρόνιας, εξελικτικής και απειλητικής για τη ζωή νόσου, έως το τέλος της ζωής και την περίοδο του πένθους.

Πρόκειται για μια βαθιά ανθρωποκεντρική μεταρρύθμιση, που ενισχύει την ποιότητα και τη συνέχεια της φροντίδας. Στο πλαίσιο αυτό, στόχος μας είναι η ανάπτυξη νέων δημόσιων δομών και εξειδικευμένων κλινών ανακουφιστικής φροντίδας, με την απαραίτητη στελέχωση.

Την ίδια στιγμή επεκτείνεται το ψηφιακό εργαλείο αξιολόγησης της εμπειρίας των ασθενών, το οποίο έχει ήδη αποτελέσει σημαντικό μηχανισμό αποτύπωσης της πραγματικής εικόνας μέσα στα νοσοκομεία του ΕΣΥ και εδραίωσης της «δημοκρατίας στην υγεία».

Μετά την αξιολόγηση της εμπειρίας των παιδιατρικών και ογκολογικών ασθενών, οι οποίοι υποβλήθηκαν σε χειρουργική επέμβαση, προχωρά η επέκταση του εργαλείου στις επόμενες φάσεις αξιολόγησης της ογκολογικής φροντίδας και περίθαλψης, καθώς και της εμπειρίας των ασθενών στα ΤΕΠ.

Συνολικά συνεχίζουμε με σχέδιο και συνέπεια, έχοντας σαφή προσανατολισμό να διαμορφώσουμε ένα δημόσιο σύστημα υγείας σύγχρονο, αποτελεσματικό και ανθρωποκεντρικό, το οποίο επενδύει διαρκώς στη βελτίωση της εμπειρίας και της φροντίδας κάθε πολίτη.

Δείτε επίσης

ΣΦΕΕ – καινοτόμα φάρμακα: Λιγότερες νοσηλείες, 5πλάσια επιστροφή της επένδυσης

Έ. Χουλιάρα (ΣΦΕΕ): Η ταχύτητα είναι η λέξη-κλειδί για να μην μένουν «κλειδωμένοι» οι βιοδείκτες στην Ογκολογία