«Δίχτυ προστασίας» στους συνεπείς δανειολήπτες – Ρύθμιση έως 120 δόσεις και «κούρεμα» στα δάνεια από τους servicers

Προστασία από κατασχέσεις και πλειστηριασμούς για τους συνεπείς δανειολήπτες, αλλά και όφελος όταν οι πιστωτές παραβιάζουν τη συμφωνία αποπληρωμής, προβλέπει το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών που κατατέθηκε στη Βουλή. Στο επίκεντρο βρίσκονται όσοι έχουν ρυθμίσει τα δάνειά τους και ανταποκρίνονται στις υποχρεώσεις τους, καταβάλλοντας τις συμφωνημένες δόσεις.

Οι διατάξεις επιχειρούν να αντιμετωπίσουν περιπτώσεις στις οποίες ένας δανειολήπτης πληρώνει κανονικά, αλλά εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπος με αναγκαστικά μέτρα είσπραξης.

Ποιους προστατεύει

Η προστασία αφορά τους δανειολήπτες που τηρούν τους όρους της ρύθμισής τους. Δεν αποτελεί γενική αναστολή πλειστηριασμών για όλους τους οφειλέτες ούτε οριζόντια διαγραφή χρεών, αλλά συνδέεται με συγκεκριμένη συμφωνία αποπληρωμής και τη συνέπεια του δανειολήπτη απέναντι στις υποχρεώσεις του.

Όσο η ρύθμιση εξυπηρετείται, απαγορεύονται η καταγγελία της ίδιας ή της δανειακής σύμβασης, η έκδοση ή εκτέλεση διαταγής πληρωμής, οι κατασχέσεις και η έναρξη ή συνέχιση πλειστηριασμού. Έτσι, ο πιστωτής δεν θα μπορεί να προχωρά σε τέτοιες ενέργειες για τη ρυθμισμένη απαίτηση, ενώ ο οφειλέτης καταβάλλει όσα έχουν συμφωνηθεί.

Για παράδειγμα, ένας δανειολήπτης που έχει συμφωνήσει να πληρώνει 400 ευρώ τον μήνα και εξυπηρετεί κανονικά τη ρύθμισή του θα καλύπτεται από την προβλεπόμενη προστασία για τη συγκεκριμένη οφειλή. Η συνέπειά του αποτελεί την προϋπόθεση για να μην κινηθούν ή συνεχιστούν σε βάρος του τα μέτρα που απαγορεύει η διάταξη.

Όταν η πληρωμή εμποδίζεται από τον διαχειριστή

Το νομοσχέδιο καλύπτει και μια ιδιαίτερη περίπτωση. Η προστασία επεκτείνεται στους δανειολήπτες που δεν κατέβαλαν δόσεις αποκλειστικά επειδή ο πιστωτής ή η εταιρεία διαχείρισης δεν τους χορήγησε τα αναγκαία στοιχεία για την πληρωμή.

Η διάκριση έχει πρακτική σημασία, καθώς η μη καταβολή μιας δόσης δεν οφείλεται πάντοτε σε αδυναμία ή αδιαφορία του οφειλέτη. Εάν η πληρωμή εμποδίστηκε από την έλλειψη των απαραίτητων στοιχείων, με αποκλειστική ευθύνη της άλλης πλευράς, το προτεινόμενο πλαίσιο προβλέπει ότι ο δανειολήπτης εξακολουθεί να προστατεύεται. Η συγκεκριμένη αιτία της καθυστέρησης θα πρέπει, βεβαίως, να τεκμηριώνεται.

Τι σημαίνει το όφελος των πέντε δόσεων

Εάν παραβιαστεί η προστασία, προβλέπεται πίστωση υπέρ του δανειολήπτη ποσού ίσου με πέντε μηνιαίες δόσεις. Το ποσό συμψηφίζεται με τις πέντε τελευταίες δόσεις της ρύθμισης.

Σε δόση 300 ευρώ, η πίστωση αντιστοιχεί σε 1.500 ευρώ. Εάν η μηνιαία καταβολή είναι 400 ευρώ, το όφελος φθάνει τα 2.000 ευρώ, ενώ σε δόση 600 ευρώ διαμορφώνεται σε 3.000 ευρώ. Ο συμψηφισμός μειώνει τις καταβολές στο τέλος της ρύθμισης και δεν σημαίνει ότι ο δανειολήπτης λαμβάνει άμεσα το αντίστοιχο ποσό σε μετρητά.

Πρόκειται για συνέπεια της παραβίασης και όχι για αυτόματη επιβράβευση όλων όσοι πληρώνουν εμπρόθεσμα. Η συνέπεια εξασφαλίζει την προστασία, ενώ η πίστωση ενεργοποιείται εφόσον αυτή παραβιαστεί.

Παράλληλα, το νέο νομοσχέδιο προβλέπει παράταση της διάρκειας της ρύθμισης κατά πέντε μήνες χωρίς πρόσθετη επιβάρυνση. Προβλέπει ακόμη αποκατάσταση των συνεπειών της παράνομης ενέργειας με δαπάνες του πιστωτή.

Δωρεάν αναλυτική εικόνα

Ένα δεύτερο σκέλος των παρεμβάσεων αφορά την ενημέρωση του δανειολήπτη. Το υπόλοιπο ενός δανείου δεν αρκεί να γνωστοποιείται ως ένας συνολικός αριθμός, χωρίς εξήγηση για το πώς έχει προκύψει.

Σύμφωνα με την επίσημη παρουσίαση του υπουργείου, ο οφειλέτης αποκτά ρητό δικαίωμα να ζητά δωρεάν τα στοιχεία της οφειλής του. Σε αυτά περιλαμβάνονται οι συμβάσεις, το ιστορικό των πληρωμών, ο τρόπος υπολογισμού του επιτοκίου, το κεφάλαιο, οι τόκοι, οι προμήθειες και κάθε άλλη επιβάρυνση.

Η αναλυτική ενημέρωση επιτρέπει στον δανειολήπτη να ελέγχει εάν έχουν καταχωριστεί οι καταβολές του, πώς διαμορφώνεται το ανεξόφλητο κεφάλαιο και ποιες πρόσθετες χρεώσεις έχουν επιβληθεί. Αποκτά επίσης σημασία όταν η απαίτηση έχει αλλάξει διαχειριστή και ο οφειλέτης χρειάζεται πλήρη εικόνα της πορείας του δανείου του.

Πότε προβλέπεται πάγωμα των τόκων

Για τη χορήγηση των στοιχείων προβλέπεται προθεσμία 45 ημερών. Εάν αυτή παρέλθει χωρίς να έχει δοθεί πλήρης ενημέρωση, αναστέλλεται η τοκοφορία μέχρι να παραδοθούν όλα τα απαιτούμενα στοιχεία, σύμφωνα με τους όρους της διάταξης.

Η πρόβλεψη δεν ισοδυναμεί με διαγραφή των τόκων που είχαν ήδη υπολογιστεί πριν από την καθυστέρηση. Αφορά την αναστολή της τοκοφορίας για το διάστημα που ενεργοποιείται η σχετική προστασία λόγω της μη χορήγησης των στοιχείων.

Στο σκέλος της εποπτείας, το νομοσχέδιο αυστηροποιεί και τις υποχρεώσεις των εταιρειών θ⅝ απέναντι στην Τράπεζα της Ελλάδος. Η μη υποβολή των απαιτούμενων πληροφοριών, καθώς και η αποστολή ανακριβών ή ελλιπών στοιχείων, εντάσσονται στις παραβάσεις που επισύρουν διοικητικές κυρώσεις. Οι προβλέψεις περιλαμβάνονται στο σχέδιο νόμου που κατατέθηκε στη Βουλή και τελούν υπό ψήφιση.