ChildSay: Η φωνή και τα δικαιώματα των παιδιών στις αποφάσεις της επιμέλειας

Με το ηχηρό μήνυμα: «Η φωνή του παιδιού δεν είναι λεπτομέρεια, είναι δικαίωμα» πραγματοποιήθηκε σήμερα η έναρξη του πρωτοποριακού ευρωπαϊκού προγράμματος ChildSay στο οποίο συμμετέχει το Υπουργείο Δικαιοσύνης ως βασικός εταίρος, με στόχο να ενσωματωθεί ουσιαστικά η φωνή και τα δικαιώματα του παιδιού στις αποφάσεις επιμέλειας σε ευθυγράμμιση με τα διεθνή πρότυπα Δικαιοσύνης Φιλικής προς το Παιδί.

Το ChildSay, ένα συγχρηματοδοτούμενο από την Ευρωπαϊκή Ένωση έργο, επενδύει σε μια Δικαιοσύνη που δεν αποφασίζει απλώς για τα παιδιά αλλά μαζί με τα παιδιά. Στοχεύει προς ένα σύστημα φιλικό προς τα παιδιά, το οποίο ακούει ουσιαστικά τις απόψεις τους και ενεργεί βάσει αυτών, στον πυρήνα της πολιτικής και της πρακτικής της Δικαιοσύνης ιδιαίτερα στις οικογενειακές διαφορές και τις υποθέσεις επιμέλειας.

Εντύπωση προκάλεσε η ομιλία νεαρού μέλους της Συμβουλευτικής Επιτροπής Παιδιών του Προγράμματος, πρωτοετή φοιτητή Νομικής Σχολής Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης, ο οποίος εκ μέρους όλων των παιδιών και κηδεμόνων που συμμετέχουν στο πρόγραμμα ευχαρίστησε τον Υπουργό Δικαιοσύνης, Γιώργο Φλωρίδη, διότι όπως χαρακτηριστικά ανέφερε «άνοιξε την πόρτα του Υπουργείου σε παιδιά».

Τόνισε δε πως «η ενασχόληση με τα θέματα των παιδιών δεν είναι μια απλή εφήμερη υπόθεση, αλλά θέτει καρπούς, των οποίων τα άνθη θα ευφρανθούμε αργότερα. Όπως γράφει και ο Χαλίλ Γκιμπράν στον Προφήτη: “Οι ψυχές των παιδιών κατοικούν στο σπίτι του αύριο, εκεί που οι μεγάλοι δεν μπορούν να πάνε ούτε στα όνειρά τους”. Εγώ θα πρόσθετα μόνο ένα πράγμα. Το σπίτι του αύριο χτίζεται σήμερα, και χτίζεται από εσάς. Ζητάμε απλώς να μας επιτρέψετε να αποτελέσουμε και εμείς μέρος αυτής της προσπάθειας».

Ο Υπουργός Δικαιοσύνης, Γιώργος Φλωρίδης λαμβάνοντας τον λόγο ευχαρίστησε θερμά τους συντελεστές του εν λόγω προγράμματος και ιδιαίτερα τα παιδιά και τους γονείς, τονίζοντας ότι «είναι μια από τις πιο ωραίες δράσεις του Υπουργείου Δικαιοσύνης και ελπίζουμε πάρα πολλά στην υλοποίησή του».

Στον σύντομο χαιρετισμό του ο Υπουργός Δικαιοσύνης, ανέτρεξε σε μια απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, η οποία δημοσιεύθηκε τον Σεπτέμβριο του 2025 και αφορούσε προσφυγή κατά της Ελλάδος. Όπως εξήγησε ο κ. Φλωρίδης το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου σημείωνε ότι χρειάζονται ορισμένες προϋποθέσεις ώστε ένα δικαστήριο να μπορεί να ακούσει τα παιδιά. Σε αυτή την απόφαση αναφέρεται επί λέξει: “Οι προαναφερθείσες προϋποθέσεις είναι καλά ορισμένες στο ελληνικό νομικό σύστημα.

Σύμφωνα με τη νομολογία του Αρείου Πάγου, όπως παρουσιάζεται από την Κυβέρνηση, ένα δικαστήριο υποχρεούται να ακούσει ένα παιδί μόνο εφόσον θεωρεί ότι το παιδί διαθέτει την απαιτούμενη ωριμότητα. Δεν απαιτείται ειδική αιτιολογία για την απόφαση σχετικά με το αν το παιδί διαθέτει την απαιτούμενη ωριμότητα, η οποία καθορίζεται με ελεύθερη εκτίμηση των αποδεικτικών στοιχείων”.

Δηλαδή, η νομοθεσία η δική μας περιλαμβάνει τις προϋποθέσεις για να ακουστεί ένα παιδί. Τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει ότι το ελληνικό νομικό σύστημα είναι θωρακισμένο στα θέματα αυτά. Τι μένει; Να δώσουμε ένα ουσιαστικό περιεχόμενο σε αυτές τις δυνατότητες του ελληνικού νομικού συστήματος, όπως αυτές αποτυπώνονται στους νόμους και έχουν διαπλαστεί και από τη νομολογία των ελληνικών δικαστηρίων.

Και εδώ είναι που το πρόγραμμα αυτό μπορεί να προσφέρει πάρα πολλά. Και επειδή έχουμε ήδη πέντε χρόνια από την εφαρμογή κάποιων αλλαγών στο Οικογενειακό Δίκαιο, τις οποίες αξιολογούμε διαρκώς, πρόθεσή μας είναι, να συστήσουμε άμεσα μια επιτροπή που να τις δει ώστε να πως τα ελληνικά δικαστήρια αντιμετώπισαν με βάση τις νομοθετικές αυτές αλλαγές τα θέματα των παιδιών και κυρίως τι προβλήματα έχουν ανακύψει από τη νομοθεσία αυτή.

Άρα αυτά τα συμπεράσματα που θα εξαχθούν στην πορεία από τη δουλεία αυτής της ομάδας θα είναι πάρα πολύ χρήσιμα για την αλλαγή που σκοπεύουμε να κάνουμε σε κάποια ζητήματα και κάποιες πλευρές του Οικογενειακού Δικαίου».

Σημειώνεται ότι βασικοί φορείς εταίροι του έργου, πέραν της Γενικής Διεύθυνσης Ειδικών Νομικών Ζητημάτων του Υπουργείου Δικαιοσύνης, υπό την κα Ευτυχία Κατσιγαράκη είναι:

Το Κέντρο Ευρωπαϊκού Συνταγματικού Δικαίου (ΚΕΣΔ), Ίδρυμα Θεμιστοκλή και Δημήτρη Τσάτσου, (CECL).

Το Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγείας, Νευροεπιστημών και Ιατρικής Ακριβείας «Κώστας Στεφανής» (ΕΙΨΥΝΙΑ).

Το πρόγραμμα υποστηρίζεται, επίσης, από την Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών, τη Βοηθό Συνήγορο του Πολίτη για τα Δικαιώματα του Παιδιού, τους Δικηγορικούς Συλλόγους Χανίων, Λασιθίου, Πάτρας, Θεσσαλονίκης και Καστοριάς και τον Σύνδεσμο Κοινωνικών Λειτουργών Ελλάδος.

Διαβάστε επίσης:

Μεγάλη φωτιά σε απορρίμματα στον Ρέντη – 112 για τους καπνούς (βίντεο)

Ποινική δίωξη στη θεία του Τσιτσιπά για 2 πλημμελήματα – Χωρίς επιτήρηση στον δρόμο τα σκυλιά

Μαργαρίτα Παπανδρέου: Με πολιτική κηδεία ο τελευταίος αποχαιρετισμός στο Α’ Νεκροταφείο