ΟΠΕΚ: Μετά ΗΑΕ και η Βενεζουέλα εξετάζει να αποχωρήσει

Η Βενεζουέλα εξετάζει το ενδεχόμενο να αποχωρήσει από τον ΟΠΕΚ, σύμφωνα με πηγές που είναι ενήμερες για το θέμα, κάτι που ενδέχεται να αποτελέσει ένα νέο πλήγμα για το καρτέλ πετρελαίου που η ίδια συνέβαλε στη δημιουργία του πριν από περισσότερες από έξι δεκαετίες.

Η ιδέα της αποχώρησης έχει αποτελέσει θέμα συζητήσεων με αξιωματούχους των ΗΠΑ, ενώ δεν έχει ληφθεί ακόμη τελική απόφαση, ανέφεραν ορισμένες από τις πηγές.

Μια απόφαση για αποχώρηση από τον Οργανισμό Χωρών Εξαγωγέων Πετρελαίου (ΟΠΕΚ) θα υπογράμμιζε τη ριζική πολιτική αναδιάταξη στο Καράκας, από τότε που ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ ανέτρεψε τον μακροχρόνιο ηγέτη Νικολά Μαδούρο και ανέλαβε τον έλεγχο των πωλήσεων πετρελαίου της χώρας.

Η αυξανόμενη επιρροή της Ουάσιγκτον αντανακλάται επίσης στις συνομιλίες των ΗΠΑ με τους ηγέτες της Βενεζουέλας για την απόκτηση σημαντικού μεριδίου στα πετρελαϊκά κοιτάσματα της χώρας — μια εξέλιξη που θα ήταν αδιανόητη μόλις πριν από δύο χρόνια.

Διαπραγματευτές και από τις δύο χώρες συζητούν την πρόταση αυτή, σύμφωνα με άτομα που είναι εξοικειωμένα με το θέμα, ορισμένοι από αυτούς ανέφεραν ότι μια πιθανή συμφωνία που έχει συζητηθεί είναι μια 100ετής μίσθωση για διάφορα πετρελαϊκά κοιτάσματα.

Η απόκτηση μεριδίου στα αποθέματα πετρελαίου της Βενεζουέλας θα αποτελούσε μια σχεδόν άνευ προηγουμένου παρέμβαση των ΗΠΑ στην οικονομία μιας άλλης χώρας, αλλά συνάδει επίσης με το λεγόμενο «Δόγμα Ντονρόε» του Τραμπ για την επέκταση της αμερικανικής επιρροής στο Δυτικό Ημισφαίριο.

Ο ίδιος έχει περιγράψει τη Βενεζουέλα ως την 51η πολιτεία και έχει δηλώσει ότι οι ΗΠΑ ελέγχουν το πετρέλαιό της.

Η κίνηση αυτή συνάδει επίσης με την ολοένα και πιο παρεμβατική προσέγγιση στις επιχειρήσεις υπό τον Τραμπ, η κυβέρνηση του οποίου έχει αποκτήσει συμμετοχές σε εταιρείες που κυμαίνονται από την Intel έως τον παραγωγό σπάνιων γαιών MP Materials και την εταιρεία εξόρυξης λιθίου Lithium Americas. Ο Τραμπ, έχει επίσης επιδιώξει την απόκτηση φυσικών πόρων στο εξωτερικό. Πέρυσι, η κυβέρνησή του ίδρυσε ένα κοινό επενδυτικό ταμείο με την Ουκρανία, το οποίο υποστηρίζεται από έσοδα από έργα ορυκτών, πετρελαίου και φυσικού αερίου της χώρας αυτής.

Η πιθανότητα η κυβέρνηση των ΗΠΑ να αναλάβει άμεσο ρόλο σε πετρελαϊκά έργα της Βενεζουέλας υπογραμμίζει τον τρόπο με τον οποίο ο κλάδος ανατρέπεται κατά τη διάρκεια μιας περιόδου πολιτικής μετάβασης. Οι μεγάλοι διεθνείς παραγωγοί πετρελαίου υιοθετούν ως επί το πλείστον μια επιφυλακτική προσέγγιση απέναντι στη Βενεζουέλα, ενώ ανεξάρτητοι γεωτρυπητές και επενδυτές με μεγαλύτερη ανοχή στον κίνδυνο συρρέουν σε αυτό που πολλοί θεωρούν ως τη μεγαλύτερη ευκαιρία στον τομέα του πετρελαίου από την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης.

Η ξεθωριασμένη δόξα

Η Βενεζουέλα, που κάποτε ήταν εξέχον μέλος του ΟΠΕΚ, έχει χάσει τη σημασία της, καθώς οι αμερικανικές κυρώσεις και οι εσωτερικές αναταραχές έχουν καταστρέψει τον πετρελαϊκό της κλάδο. Σύμφωνα με έρευνα του Bloomberg, η χώρα παρήγαγε 1,16 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα τον Ιούλιο, λιγότερο από το μισό της ποσότητας που παρήγαγε πριν από μια δεκαετία. Ωστόσο, η παραγωγή έχει αυξηθεί φέτος.

Δεδομένης της μειωμένης παραγωγής της, η ενδεχόμενη αποχώρηση της Βενεζουέλας δεν αναμένεται να έχει άμεσο αντίκτυπο στις παγκόσμιες αγορές πετρελαίου, οι οποίες αυτή τη στιγμή κυριαρχούνται από τις επιπτώσεις του πολέμου των ΗΠΑ με το Ιράν.

Ωστόσο, η ιδέα αυτή κερδίζει έδαφος εν μέσω της δημόσιας απογοήτευσης για τις υποχρεώσεις που συνεπάγεται η ιδιότητα του μέλους, όπως εκφράστηκε από το Ιράκ και άλλες χώρες. Μόλις πριν από τέσσερις μήνες, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι θα αποχωρήσουν από το καρτέλ, απειλώντας την ενότητα της ομάδας και την επιρροή της στις τιμές του αργού.

Μια αποχώρηση της Βενεζουέλας θα ενέτεινε τις αμφιβολίες σχετικά με το αν ο ΟΠΕΚ — με επικεφαλής τη Σαουδική Αραβία — μπορεί να συνεχίσει να διατηρεί τη συνοχή του και να επηρεάζει τις τιμές του αργού πετρελαίου. Μια περαιτέρω διάσπαση θα μπορούσε να βυθίσει τα μέλη σε έναν σφοδρό ανταγωνισμό για μερίδιο αγοράς, επαναλαμβάνοντας τον σύντομο πόλεμο τιμών του 2020.

Ορισμένοι Αμερικανοί αξιωματούχοι οραματίζονται τη δημιουργία μιας πετρελαϊκής υπερδύναμης μέσω μιας συμμαχίας μεταξύ των ΗΠΑ και της Βενεζουέλας, η οποία θα μείωνε σημαντικά την επιρροή του ΟΠΕΚ, ανέφερε μία από τις πηγές.

Το Καράκας δεν υπόκειται πλέον σε κανένα όριο παραγωγής του ΟΠΕΚ, δεδομένης της κλίμακας της πτώσης της παραγωγής του τα τελευταία χρόνια, ενώ μια άλλη πηγή ανέφερε ότι η απαλλαγή της χώρας από τυχόν μελλοντικές ποσοστώσεις θα τη βοηθούσε να μεγιστοποιήσει την παραγωγή μακροπρόθεσμα και, ως εκ τούτου, να μειώσει τις τιμές. Η Ουάσιγκτον θα μπορούσε να προωθήσει τα σχέδιά της για τον πετρελαϊκό τομέα της χώρας χωρίς να περιορίζεται από υποχρεώσεις προς κάποια άλλη ομάδα, πρόσθεσε η ίδια πηγή.

Οι καλύτερες σχέσεις ΗΠΑ – Βενεζουέλα και μια ευνοϊκή στιγμή

Η ενδεχόμενη αποχώρηση της Βενεζουέλας από τον ΟΠΕΚ θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για διεθνείς πετρελαϊκές εταιρείες από τις ΗΠΑ και αλλού να διαδραματίσουν μεγαλύτερο ρόλο στην ανασυγκρότηση της πετρελαϊκής βιομηχανίας της χώρας, συμβάλλοντας ενδεχομένως στο παγκόσμιο πλεόνασμα πετρελαίου που προβλέπεται για τα επόμενα χρόνια από τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας και άλλους εξέχοντες αναλυτές.

Η πιθανή αποχώρηση του Καράκας θα αποτελούσε νίκη για τον Τραμπ, ο οποίος εδώ και καιρό επικρίνει τον ΟΠΕΚ και την ικανότητά του να ωθεί προς τα πάνω τις τιμές του πετρελαίου και το κόστος των καυσίμων για τους Αμερικανούς καταναλωτές.

Από τη στιγμή που οι αμερικανικές δυνάμεις συνέλαβαν τον Μαδούρο στις 3 Ιανουαρίου και η αναπληρώτρια πρόεδρος Ντέλσι Ροντρίγκες ανέλαβε την εξουσία, οι σχέσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Καράκας έχουν μετατοπιστεί από την απομόνωση και την εχθρότητα προς μια εμβάθυνση της συνεργασίας, καθώς ο Τραμπ ασκεί σημαντική επιρροή επί της χώρας και των τεράστιων φυσικών πόρων της.

Η κυβέρνηση Τραμπ αποκατέστησε τις διπλωματικές σχέσεις, επαναλειτουργώντας την αμερικανική πρεσβεία στο Καράκας και ξεκινώντας άμεσες συνομιλίες με την Ροντρίγκεζ και τους κορυφαίους υπουργούς της, χρησιμοποιώντας ένα συνδυασμό ελάφρυνσης των κυρώσεων, πρόσβασης στη διεθνή χρηματοπιστωτική αγορά και ελέγχου των εσόδων από το πετρέλαιο για να κατευθύνει την πολιτική.

Η Chevron, ο δεύτερος μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου των ΗΠΑ, συμφώνησε τον Απρίλιο σε μια ανταλλαγή περιουσιακών στοιχείων με τη Βενεζουέλα, η οποία θα επεκτείνει σημαντικά τις δραστηριότητες της εταιρείας στη χώρα.

Η Βενεζουέλα ήταν μία από τις πέντε πετρελαιοπαραγωγές χώρες που ίδρυσαν τον ΟΠΕΚ το 1960 και θεωρείται ευρέως ως η χώρα με τη μεγαλύτερη επιρροή στη δημιουργία της ομάδας, λόγω των επίμονων διπλωματικών προσπαθειών του τότε υπουργού Πετρελαίου της, Χουάν Πάμπλο Πέρεζ Αλφόνσο.

Το καρτέλ και οι εταίροι του έχουν διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στις παγκόσμιες αγορές πετρελαίου από τότε, από το αραβικό εμπάργκο πετρελαίου της δεκαετίας του 1970 έως τις μαζικές περικοπές παραγωγής που σταθεροποίησαν τις τιμές και βοήθησαν μεγάλο μέρος της παγκόσμιας πετρελαϊκής βιομηχανίας κατά τη διάρκεια της πανδημίας του κορονοϊού.

Η Βενεζουέλα διαδραμάτισε επίσης καθοριστικό ρόλο στη γέννηση του ΟΠΕΚ+, της συμμαχίας που σχηματίστηκε το 2016 μεταξύ βασικών μελών του καρτέλ και εξωτερικών χωρών, συμπεριλαμβανομένης της Ρωσίας, η οποία αναζωογόνησε τον οργανισμό που τότε βρισκόταν σε παρακμή.

Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, η επιρροή της συμμαχίας φαίνεται να εξασθενεί και πάλι. Οι εταιρείες εξόρυξης σχιστολιθικού πετρελαίου των ΗΠΑ και άλλοι ανταγωνιστές σε όλο τον κόσμο έχουν υπονομεύσει την ικανότητά της να επηρεάζει τις τιμές. Επιπλέον, οι μαζικές ανακαλύψεις στη Γουιάνα και τη Βραζιλία έχουν αποδυναμώσει την κυριαρχία της όσον αφορά την παραγωγή.

Διαβάστε επίσης:

ΗΑΕ: Κατά 80% ανέβασαν την παραγωγή πετρελαίου μετά την έξοδο από τον ΟΠΕΚ

Jio Platforms: Στην τελική ευθεία η mega IPO – Στόχος τα 100 δισ. δολάρια

Κέβιν Γουόρς (FED) στο Jackson Hole: Ο πληθωρισμός παραμένει «ανησυχητικός» – Ανοιχτό το ενδεχόμενο νέας αύξησης επιτοκίων