Ευρωπαϊκές αεροπορικές: Σημαντική άνοδος στην χρήση των αειφόρων καυσίμων – Μένουν πίσω οι ΗΠΑ

Στην περίπτωση των καθαρότερων αεροπορικών καυσίμων, φαίνεται πως οι υποχρεωτικοί κανόνες αποδίδουν περισσότερο από τα οικονομικά κίνητρα. Οι ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες αύξησαν σημαντικά τη χρήση βιώσιμων αεροπορικών καυσίμων (SAF) το 2025, την ώρα που οι αερομεταφορείς στις ΗΠΑ και την Ασία παρέμειναν σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα.

Ανάλυση του Bloomberg News, βασισμένη σε περιβαλλοντικές αναφορές δεκάδων αεροπορικών εταιρειών, δείχνει ότι η Ευρώπη έχει αποκτήσει σαφές προβάδισμα, κυρίως λόγω των υποχρεωτικών ποσοστώσεων που έχουν θεσπιστεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Πρωταγωνιστούν οι ευρωπαϊκές αεροπορικές

Στις επιβατικές αεροπορικές εταιρείες, στην κορυφή βρέθηκε η IAG SA, μητρική της British Airways, με το SAF να αντιστοιχεί στο 3,3% των καυσίμων αεροσκαφών που χρησιμοποίησε.

Ακολούθησαν η Air France-KLM με ποσοστό 2,9% και η Ryanair Holdings με 2%.

Στις ΗΠΑ, αντίθετα, τα αντίστοιχα ποσοστά των μεγάλων αεροπορικών εταιρειών κινήθηκαν μόλις μεταξύ 0,3% και 1%.

Η διαφορά αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στη διαφορετική προσέγγιση των δύο πλευρών του Ατλαντικού.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν θεσπίσει υποχρεωτικές ποσοστώσεις SAF, οι οποίες τέθηκαν σε εφαρμογή πέρυσι και απαιτούν το 2% των αεροπορικών καυσίμων να προέρχεται από βιώσιμες πηγές. Στο Ηνωμένο Βασίλειο το ποσοστό αυξάνεται στο 3,6% από φέτος.

Στις ΗΠΑ, αντίθετα, η κυβέρνηση έχει αποφύγει την επιβολή αντίστοιχων υποχρεωτικών στόχων, λόγω και των αντιδράσεων του αεροπορικού κλάδου. Η Ουάσιγκτον και οι πολιτείες προτιμούν να ενισχύουν την παραγωγή SAF μέσω οικονομικών κινήτρων.

Το πρόβλημα είναι ότι το SAF εξακολουθεί να κοστίζει δύο έως τρεις φορές περισσότερο από το συμβατικό αεροπορικό καύσιμο. Έτσι, όταν η χρήση του δεν είναι υποχρεωτική, η ζήτηση παραμένει περιορισμένη.

«Οι αριθμοί δείχνουν ότι οι υποχρεωτικές ποσοστώσεις λειτουργούν», δήλωσε η Camille Mutrelle, aviation policy manager στην Transport & Environment.

Χαρακτηριστικό της διαφοράς είναι ότι μόνο η IAG αγόρασε πέρυσι περισσότερα από 99 εκατ. γαλόνια SAF.

Την ίδια περίοδο, όλες οι μεγάλες αμερικανικές αεροπορικές εταιρείες μαζί κατανάλωσαν περίπου 97 εκατ. γαλόνια, σύμφωνα με την Airlines for America.

Ο αμερικανικός κλάδος, πάντως, αμφισβητεί το συμπέρασμα ότι οι υποχρεωτικές ποσοστώσεις είναι πολύ πιο αποτελεσματικές από τα εθελοντικά κίνητρα. Επισημαίνει ότι η κατανάλωση SAF στις ΗΠΑ υπερδιπλασιάστηκε πέρυσι.

«Έχουμε δει απίστευτη πρόοδο στις ΗΠΑ παρά όλες τις προκλήσεις της αγοράς», δήλωσε ο Kevin Welsh, αντιπρόεδρος περιβαλλοντικών υποθέσεων της Airlines for America.

Εάν συνυπολογιστούν και οι εταιρείες μεταφορών και logistics, στην κορυφή βρίσκεται η γερμανική DHL Group, με το SAF να αντιπροσωπεύει περίπου 10% των αεροπορικών καυσίμων που χρησιμοποιεί.

Παρά την άνοδο, το SAF παραμένει ελάχιστο παγκοσμίως

Η ευρωπαϊκή πρόοδος, ωστόσο, δεν πρέπει να δημιουργεί την εντύπωση ότι η παγκόσμια αεροπορική βιομηχανία έχει κάνει αντίστοιχα μεγάλα βήματα.

Η κατανάλωση SAF διπλασιάστηκε παγκοσμίως πέρυσι, όμως εξακολουθεί να αντιστοιχεί μόλις στο 0,6% της συνολικής κατανάλωσης αεροπορικών καυσίμων.

Η Διεθνής Ένωση Αερομεταφορών (IATA) εκτιμά ότι το ποσοστό θα αυξηθεί στο 0,8% φέτος, με τον ρυθμό ανάπτυξης όμως να επιβραδύνεται.

Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί ερωτήματα και για τους εθελοντικούς στόχους των αεροπορικών εταιρειών. Δεκάδες έχουν δεσμευτεί να φτάσουν σε χρήση SAF στο 10% των καυσίμων τους έως το 2030.

Ακόμη και αν η παραγωγή SAF αυξηθεί κατά έξι φορές μέχρι το τέλος της δεκαετίας, το καύσιμο εκτιμάται ότι θα αντιστοιχεί μόλις στο 3,5% της παγκόσμιας κατανάλωσης αεροπορικών καυσίμων, σύμφωνα με εκτιμήσεις του BloombergNEF.

Περισσότερες χώρες εξετάζουν υποχρεωτικές ποσοστώσεις

Οι προβλέψεις αυτές, ωστόσο, θα μπορούσαν να αναθεωρηθούν προς τα πάνω, καθώς όλο και περισσότερες χώρες εξετάζουν την ευρωπαϊκή προσέγγιση.

Η Νότια Κορέα θα απαιτεί από το επόμενο έτος μείγμα 1% SAF στις διεθνείς πτήσεις που αναχωρούν από τη χώρα.

Η Σιγκαπούρη σχεδιάζει να επιβάλει εισφορά στα αεροπορικά εισιτήρια, ώστε να χρηματοδοτεί την αγορά SAF, ενώ η καναδική επαρχία British Columbia θα εισαγάγει το 2028 υποχρέωση χρήσης 1% ανανεώσιμου καυσίμου στα αεροπορικά καύσιμα.

Αντίστοιχες πολιτικές εξετάζουν και άλλες χώρες, μεταξύ των οποίων η Τουρκία και η Ινδονησία.

Το μεγάλο πρόβλημα

Η αύξηση της παραγωγής SAF φέρνει, ωστόσο, στην επιφάνεια ένα νέο πρόβλημα: πού θα βρεθούν οι απαραίτητες πρώτες ύλες;

Μεγάλο μέρος του σημερινού SAF παράγεται από χρησιμοποιημένα μαγειρικά έλαια και ζωικά λίπη. Οι διαθέσιμες ποσότητες όμως είναι περιορισμένες.

Οι περιβαλλοντικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι η αυξανόμενη ζήτηση θα μπορούσε να οδηγήσει σε μεγαλύτερη χρήση καλλιεργειών για την παραγωγή καυσίμων, δημιουργώντας νέες περιβαλλοντικές πιέσεις, από την αυξημένη χρήση λιπασμάτων έως την αποψίλωση δασών και την καταστροφή λιβαδιών.

Γι’ αυτό και ορισμένες περιβαλλοντικές οργανώσεις αποφεύγουν ακόμη και τον όρο «βιώσιμο αεροπορικό καύσιμο» όταν αναφέρονται σε ορισμένες από αυτές τις εναλλακτικές.

«Η βιωσιμότητα πρέπει να αποδεικνύεται και να τεκμηριώνεται, όχι απλώς να θεωρείται δεδομένη», ανέφερε ο Tim Johnson, διευθυντής της Aviation Environment Federation στη Βρετανία.

Το e-SAF μπορεί να αλλάξει τα δεδομένα, αλλά βρίσκεται ακόμη στα πρώτα βήματα
Μία από τις πιο υποσχόμενες λύσεις είναι το e-SAF, ένα νέας γενιάς καύσιμο που παράγεται με τη χρήση ανανεώσιμης ηλεκτρικής ενέργειας, υδρογόνου και δεσμευμένου CO₂.

Η τεχνολογία μπορεί να περιορίσει τις εκπομπές έως και 90%. Ωστόσο, βρίσκεται ακόμη σε πολύ πρώιμο στάδιο ανάπτυξης.

Σύμφωνα με τη Lufthansa, το e-SAF είναι σήμερα διαθέσιμο σε ουσιαστικά «εργαστηριακές ποσότητες» και μπορεί να κοστίζει έως και 10 φορές περισσότερο από το συμβατικό αεροπορικό καύσιμο.

Η αμερικανική startup Twelve έθεσε τον Ιούνιο σε λειτουργία μία τέτοια εγκατάσταση στο Moses Lake της Ουάσιγκτον. Ακόμη και εάν λειτουργεί στο μέγιστο της δυναμικότητάς της, η μονάδα θα παράγει περίπου 50.000 γαλόνια τον χρόνο — ποσότητα περίπου ίση με αυτή που απαιτείται για μία πτήση ενός Boeing 747 από τη Νέα Υόρκη στο Λονδίνο και πίσω.

Η Twelve σχεδιάζει να αναπτύξει πολύ μεγαλύτερες εγκαταστάσεις στις ΗΠΑ, με παραγωγή δεκάδων εκατομμυρίων γαλονιών ετησίως, χωρίς ωστόσο να έχει αποκαλύψει ακόμη τις πιθανές τοποθεσίες ή συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.

Με μόλις λίγες ακόμη μονάδες e-SAF να βρίσκονται υπό κατασκευή παγκοσμίως, οι ανησυχίες για την επάρκεια της μελλοντικής παραγωγής εντείνονται.

«Η κατάσταση γίνεται ολοένα και πιο ανησυχητική», προειδοποίησε η Mutrelle της Transport & Environment.

 

Διαβάστε επίσης 

DeepSeek: Αυξάνει την πίεση στην Anthropic με νέο μοντέλο Τεχνητής Νοημοσύνης

Λέικερς: Tο παρασκήνιο πίσω από το μυθικό deal Κούσνερ και Άιγκερ

Φίμπι Γκέιτς: Στο στόχαστρο καταγγελιών η κόρη του Μπιλ Γκέιτς για «cookie stuffing»