Στενά του Ορμούζ: Ιράν και Ομάν επιχειρούν συμφωνία για την επανέναρξη της ναυσιπλοΐας

Διαπραγματευτές από το Ιράν και το Ομάν προσπαθούν να καταλήξουν σε συμφωνία για την επανέναρξη της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ, σύμφωνα με πηγές που έχουν γνώση των σχετικών διεργασιών.

Το Ιράν και το Ομάν, οι δύο χώρες των οποίων τα εδάφη συνορεύουν με το στρατηγικής σημασίας θαλάσσιο πέρασμα, συνεχίζουν τις συζητήσεις μετά τη συνάντηση αξιωματούχων τους στην Τεχεράνη το περασμένο Σαββατοκύριακο, ανέφεραν οι ίδιες πηγές, ζητώντας να μην κατονομαστούν λόγω της ευαισθησίας του θέματος.

Μια επιτυχής συμφωνία θα μπορούσε να επιτρέψει στην Ισλαμική Δημοκρατία και τις Ηνωμένες Πολιτείες να επανεκκινήσουν τις συνομιλίες με στόχο τον τερματισμό του πολέμου, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες.

Μία από τις προτάσεις που εξετάζονται είναι η επαναλειτουργία του λεγόμενου «μεσαίου διαδρόμου» του στενού. Η συγκεκριμένη θαλάσσια δίοδος έχει σε μεγάλο βαθμό αποφεύγεται από τα πλοία από την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου, με τα περισσότερα να ακολουθούν είτε τη βόρεια διαδρομή κοντά στις ιρανικές ακτές είτε τη νότια διαδρομή κοντά στο ομανικό θύλακα του Μουσαντάμ.

Οι διαπραγματευτές του Ομάν εμφανίζονται αισιόδοξοι ότι θα μπορέσουν να ανακοινώσουν πρόοδο μέσα στις επόμενες ημέρες, αν και υπογραμμίζουν ότι δεν υπάρχει βεβαιότητα πως αυτό θα συμβεί.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε τη Δευτέρα στο Axios ότι διεξάγονται «βαθιές συνομιλίες», χωρίς όμως να διευκρινίσει αν αυτές αφορούν ειδικά το Στενό του Ορμούζ. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι κύριες επαφές γίνονται μεταξύ Ιράν και Ομάν, ενώ συμμετέχουν επίσης το Κατάρ, το Πακιστάν, η Αίγυπτος και οι απεσταλμένοι του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, είχε τηλεφωνικές συνομιλίες τη Δευτέρα το βράδυ με τους ομολόγους του στη Σαουδική Αραβία και το Ομάν, σύμφωνα με ανακοίνωση της ιρανικής κυβέρνησης. Ο Αραγτσί τόνισε την ανάγκη «προώθησης κοινών διπλωματικών προσπαθειών για την αποκατάσταση της σταθερότητας στην περιοχή και την αντιμετώπιση της ανασφάλειας που έχει επιβληθεί στο Στενό του Ορμούζ» εξαιτίας, όπως ανέφερε, των «επιθετικών ενεργειών» των ΗΠΑ.

Το υπουργείο Εξωτερικών του Ομάν ανέφερε ότι ο επικεφαλής της ομανικής διπλωματίας συζήτησε με περιφερειακούς ομολόγους του την ανάγκη επίτευξης «πρακτικών, δίκαιων και βιώσιμων συμφωνιών» για την ελεύθερη ναυσιπλοΐα και τις αλυσίδες εφοδιασμού μέσω του στενού.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ο μεσαίος διάδρομος ενδέχεται να περιέχει θαλάσσιες νάρκες που έχουν τοποθετηθεί από το Ιράν και πιθανότατα θα χρειαστεί εκκαθάριση προτού χρησιμοποιηθεί τακτικά από εμπορικά πλοία. Η Βρετανία, η Γαλλία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες έχουν δηλώσει ότι μπορούν να ηγηθούν επιχειρήσεων αποναρκοθέτησης, αλλά μόνο όταν οι συνθήκες ασφαλείας το επιτρέψουν.

Παράλληλα, ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ πιέζει τον Βρετανό ομόλογό του Γουές Στρίτινγκ να φιλοξενήσει σύντομα σύνοδο κορυφής για την προστασία της θαλάσσιας κυκλοφορίας στο Στενό του Ορμούζ.

Το Στενό του Ορμούζ αποτελεί το μεγαλύτερο εμπόδιο στις ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Μια προσωρινή συμφωνία που είχαν υπογράψει οι δύο πλευρές στα μέσα Ιουνίου —με στόχο την έναρξη διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και την επίτευξη μόνιμης παύσης των εχθροπραξιών— κατέρρευσε περίπου τρεις εβδομάδες αργότερα.

Η κατάρρευση ήρθε μετά την επίθεση του Ιράν σε δεξαμενόπλοια που διέπλεαν το Στενό του Ορμούζ, με την Τεχεράνη να υποστηρίζει ότι απαιτείται η άδειά της για τη διέλευση, ενώ οι ΗΠΑ απάντησαν με καθημερινές αεροπορικές επιδρομές στο ιρανικό έδαφος.

Οι δύο πλευρές έχουν σταματήσει τις μεταξύ τους επιθέσεις από την Παρασκευή, με τον Τραμπ να δηλώνει ότι θέλει να δώσει μια ευκαιρία στη διπλωματία.

Παρά την προσωρινή ηρεμία, ελάχιστα πλοία κινούνται μέσω του Στενού του Ορμούζ —τουλάχιστον με ενεργοποιημένα τα συστήματα εντοπισμού τους. Η παύση των εχθροπραξιών συνέβαλε στην αποκλιμάκωση των τιμών του πετρελαίου, ωστόσο οι τιμές παραμένουν αυξημένες κατά περισσότερο από 20% τον τελευταίο μήνα λόγω της παράλυσης στη λειτουργία ενός από τα σημαντικότερα ενεργειακά περάσματα του κόσμου.

Από την έναρξη του πολέμου, μετά τις αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις κατά του Ιράν, η Τεχεράνη έχει δηλώσει ότι θα ελέγχει τη ναυσιπλοΐα μέσα και γύρω από το Στενό του Ορμούζ, θέση που έχουν απορρίψει οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους.

Το Ιράν επιδιώκει να συμφωνήσει με το Ομάν ένα σύστημα κοινής διαχείρισης του στενού, το οποίο πιθανότατα θα περιλαμβάνει και την επιβολή τελών διέλευσης στα πλοία.

 

Διαβάστε επίσης 

Γαλλία και Ισπανία ετοιμάζουν πακέτα στήριξης για τις πυρόπληκτες περιοχές – Νέος καύσωνας απειλεί να αναζωπυρώσει τα μέτωπα

ΗΠΑ – Ιράν: Ο Τραμπ «βλέπει» νέα συμφωνία μετά την παύση των εχθροπραξιών και το πετρέλαιο «βυθίζεται»

Νετανιάχου και Τραμπ: Θα συναντηθούν την Δευτέρα στην Ουάσιγκτον – Στην κορυφή της ατζέντας το Ιράν