Διανύουμε ξεκάθαρα τη χειρότερη εβδομάδα στην ιστορία του σύγχρονου automotive design. Μέσα σε εφτά ημέρες, δύο από τους μεγαλύτερους θρύλους της αυτοκινητοβιομηχανίας μοιάζουν να αυτοκτονούν μπροστά στα μάτια μας. Πρώτα η Mercedes-AMG με την GT 4-Door Coupe και τώρα η Ferrari με τη Luce. Δύο αυτοκίνητα με εξωφρενικές επιδόσεις και υψηλή τεχνολογία καταφέρνουν ταυτόχρονα κάτι έως σήμερα αδιανόητο: να κάνουν εκατομμύρια petrolheads να κοιτούν τις οθόνες τους παγωμένοι, αναρωτώμενοι πώς ακριβώς φτάσαμε ως εδώ. Γιατί αυτό που καταρρέει αυτή την εβδομάδα δεν είναι απλώς δύο σχέδια. Είναι δύο τεράστιοι μύθοι δεκαετιών.

1

Μέχρι πριν από λίγες ημέρες, η νέα Mercedes-AMG GT 4-Door Coupe έμοιαζε να περνά μόνη τη μεγαλύτερη σχεδιαστική κρίση ταυτότητας της δεκαετίας. Και ύστερα εμφανίστηκε η Ferrari και κατάφερε με το ντεμπούτο της Luce να κάνει την AMG να μοιάζει σαν έργο του Μικελάντζελο. Οι ίδιοι δημοσιογράφοι που πριν τέσσερις ημέρες θρηνούσαν σε ιδιωτικές συνομιλίες (δημόσια προσπαθούσαν να μη το δείξουν – με μεγάλο κόπο) για το design της AMG σήμερα είναι έτοιμοι για υπογλώσσια.

Τα forums καίγονται από τα ξημερώματα, τα social media έχουν μετατραπεί σε πεδίο υπαρξιακής κρίσης για Ferraristi και η αυτοκινητιστική κοινότητα προσπαθεί ακόμη να αποφασίσει αν αυτό που κοιτάζει είναι ιδιοφυΐα που αδυνατεί να συλλάβει ή μια από τις πιο αλαζονικές (και καταστροφικές) σχεδιαστικές ασκήσεις που έχουμε δει εδώ και δεκαετίες.

Γιατί η Luce των 2.260 κιλών (όσο ένα Range Rover περίπου) δεν μοιάζει απλώς διαφορετική. Μοιάζει επί της ουσίας αντιαυτοκινητιστική. Ο Enzo Ferrari πίστευε πως το βάρος είναι ο μεγαλύτερος εχθρός της απόδοσης και της αισθητικής. Αλλά δεν μπορούσε να φανταστεί καν πως μια μέρα θα ερχόταν η Luce και θα παγιδευόταν μέσα στην ίδια του τη φιλοσοφία.

Τεχνολογικά, η νέα Ferrari είναι σαφέστατα εξωφρενική. Τέσσερις ηλεκτροκινητήρες, ένας σε κάθε τροχό. 1.035 ίπποι. 0-100 χλμ./ώρα σε 2,5 δευτερόλεπτα. Τελική ταχύτητα 310 χλμ./ώρα. Μπαταρία 122 kWh, αρχιτεκτονική 800V, torque vectoring, τετραδιεύθυνση, ενεργή ανάρτηση εξελιγμένη από την Ferrari F80 και περισσότερες από 60 νέες πατέντες. Η Ferrari υποστηρίζει πως επανασχεδίασε σχεδόν τα πάντα, με το 95% των εξαρτημάτων να είναι εντελώς νέα. Ακόμη και η μπαταρία αποτελεί δομικό τμήμα του chassis.

Αλλά κανείς δεν μιλά για αυτά.

Διότι τη στιγμή που αντικρίζεις τη Luce, όλη αυτή η μηχανολογική υπερβολή εξατμίζεται πίσω από ένα αμάξωμα που μοιάζει να σχεδιάστηκε από ανθρώπους που δεν καταλαβαίνουν γιατί οι άνθρωποι αγαπούν τα αυτοκίνητα εξαρχής.

Η Ferrari στράφηκε στη LoveFrom των Τιτάνων Jony Ive και Marc Newson για να δημιουργήσει την πρώτη της EV εποχή. Και το αποτέλεσμα μοιάζει ακριβώς με αυτό που φοβόμασταν ότι θα συμβεί: η Silicon Valley επιβλήθηκε στο Maranello. Κανένα ιταλικό πάθος. Κανένας αισθησιασμός.

Οι επιφάνειες είναι αποστειρωμένες. Οι αναλογίες εργαστηριακές. Τα φωτιστικά σώματα εμφανίζονται μέσα από μαύρα panels σαν πρωτότυπα consumer electronics. Οι υαλοκαθαριστήρες παρκάρουν όρθιοι στις κολόνες Α, γιατί κάποιος θεώρησε πως αυτό θα ήταν επαναστατικό. Οι αντικριστές πόρτες, η hatchback σιλουέτα / το σουλούπι Fiat Multipla – like δημιουργούν κάτι που μοιάζει περισσότερο με concept mobility object από έκθεση τεχνολογίας στη Σαγκάη.

Υπάρχει κάτι σχεδόν εχθρικό προς την ίδια την έννοια του αυτοκινητιστικού πάθους στη Luce. Σαν η Ferrari να προσπάθησε συνειδητά να αφαιρέσει κάθε τι βρώμικο (με την καλύτερη δυνατή έννοια), υπερβολικό, αισθησιακό και παράλογα εξαίσιο από το DNA της μέχρι να απομείνει μόνο ένα αποστειρωμένο τεχνολογικό αντικείμενο.

Και αυτό είναι ίσως το πιο σοκαριστικό στοιχείο απ’ όλα.

Οι μεγάλες Ferrari ποτέ δεν ήταν λογικά αντικείμενα. Ήταν αυτοκίνητα που μας έκαναν να κολλάμε posters στους τοίχους, να αποστηθίζουμε ήχους κινητήρων, να ερωτευόμαστε καμπύλες λαμαρίνας σαν να πρόκειται για έργα τέχνης. Η Luce δεν είναι σε καμία περίπτωση έργο τέχνης.

Και αυτό αλλάζει τα πάντα.

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο αυτής της εβδομάδας είναι ίσως ότι η νέα Mercedes-AMG GT 4-Door Coupe, ένα αυτοκίνητο που πριν από τέσσερις ημέρες αντιμετωπίστηκε σαν σχεδιαστική καταστροφή από τους καθαρόαιμους petrolheads (συμπεριλαμβανομένης της υπογράφουσας), σήμερα μοιάζει σχεδόν… ανεκτή μπροστά στη Luce. Και αυτό παρότι η AMG παραμένει αισθητικά βαθιά προβληματική, με εκείνο το αμήχανο εμπρός μέρος, τη βεβιασμένη light bar αισθητική και ένα πίσω τμήμα που μοιάζει να χάθηκε κάπου ανάμεσα σε Kia EV rendering και videogame concept του 2038.

Και όμως, η Ferrari κατάφερε το αδιανόητο: να κάνει το σχεδιαστικό αυτογκόλ της AMG να μοιάζει σχεδόν ανθρώπινο. Το ειρωνικό είναι ότι η GT 4-Door όχι μόνο διαθέτει περισσότερη ισχύ, αλλά πιθανότατα εξαφανίζει τη Luce στην ευθεία. Το σοκαριστικό όμως είναι ότι πλέον συζητάμε για δύο αυτοκίνητα 1.000+ ίππων από ιστορικούς κατασκευαστές που μοιάζουν σχεδιασμένα όχι από ανθρώπους ερωτευμένους με αυτοκίνητα, αλλά από committees στρατηγικής, UX designers, και εταιρικά workshops «future mobility».

Και κάπου εδώ γεννιέται το πραγματικά ανησυχητικό ερώτημα: ποιοι ακριβώς παίρνουν πλέον τις αποφάσεις στα μεγαλύτερα automotive brands του πλανήτη; Με ποια λογική; Και πώς φτάσαμε στο σημείο δύο μύθοι όπως η Ferrari και η AMG να μοιάζουν αποφασισμένοι να κατεδαφίσουν μόνοι τους την ίδια τους την κληρονομιά;

Η Ferrari έδειξε πράγματι θάρρος. Ή αφέλεια. Σε αντίθεση με άλλες εταιρείες που απλώς ηλεκτροδότησαν υπάρχοντα supercars, το Maranello αποφάσισε να ξεκινήσει από λευκό χαρτί. Δεν προσπάθησε να φτιάξει μια ηλεκτρική SF90. Προσπάθησε να επαναπροσδιορίσει πλήρως τι σημαίνει Ferrari στην εποχή των EVs. Αυτό απαιτεί γενναιότητα. Το πρόβλημα είναι πως η γενναιότητα δεν αγγίζει στο αποτέλεσμα πάντα την  αισθητική ιδιοφυΐα.

Το όνομα Luce σημαίνει «φως», ως συμβολισμός ενός νέου δρόμου προς το μέλλον. Για τους Ferraristi όμως αυτό το αυτοκίνητο μοιάζει περισσότερο με blackout. Μια στιγμή όπου η Ferrari κοιτά τόσο επίμονα προς το μέλλον, ώστε ξεχνά να κοιτάξει την κληρονομιά πίσω της.

Ακόμη και ο ήχος αποκαλύπτει την κρίση ταυτότητας. Η Ferrari αρνήθηκε να χρησιμοποιήσει fake V12 soundtrack και δημιούργησε ένα σύστημα που ενισχύει και επεξεργάζεται τον πραγματικό ήχο του πίσω άξονα. Είναι τεχνολογικά συναρπαστικό. Αλλά ταυτόχρονα θλιβερό. Σαν μια εταιρεία που καταλαβαίνει ότι χάνει ένα τεράστιο κομμάτι της ψυχής της και προσπαθεί απεγνωσμένα να δημιουργήσει νέο συναισθηματικό υποκατάστατο. Σα να προσπαθεί να αντικαταστήσει ένα εξαίσιο wagyu με tofu – κάτι θεμελιωδώς αισθησιακό χάνεται στη μετάφραση.

Το interior είναι αναμφίβολα εντυπωσιακά διαφορετικό. OLED displays, φυσικοί διακόπτες αντί για touchpads, περιστρεφόμενη οθόνη, torque paddles που προσπαθούν να προσομοιώσουν την εμπλοκή των αλλαγών σχέσεων, launch handle στην οροφή. Είναι έξυπνο, sophisticated και τεχνολογικά συναρπαστικό.

Και ίσως αυτή να είναι η μεγαλύτερη αποτυχία της.

Η Luce δεν προκαλεί καθολικό πόθο. Προκαλεί debate. Forums εκατοντάδων σχολίων. Threads ανθρώπων που προσπαθούν να πείσουν εαυτούς ότι «ίσως χρειάζεται να τη δεις από κοντά». Αυτή είναι ίσως η πιο σύγχρονη μορφή σχεδιαστικής καταστροφής / αυτοκτονίας. Οι Ferrari ποτέ δεν θα ζητούσαν έγκριση. Την επέβαλλαν.

Για πρώτη φορά μια νέα Ferrari δεν θέλει να την ερωτευτείς. Μοιάζει να θέλει απλώς να αποδεχτείς (με τη βία) ότι υπάρχει. Αλλά, μπορείς;

Διαβάστε επίσης:

Το Affalterbach ξέχασε πώς σχεδιάζονται οι AMG – Ο καρχαρίας έχασε τα δόντια του στο σχεδιαστικό έκτρωμα της δεκαετίας

Όταν η Bentley συναντά τη Steinway & Sons, η πολυτέλεια αποκτά ρυθμό

A. Lange & Söhne Cabaret Tourbillon: Η επιστροφή ενός θρύλου