Το μεγάλο ερώτημα για την οικονομία και την αγορά δεν είναι πλέον αν θα υπάρξουν επιπτώσεις από τη νέα κρίση στη Μέση Ανατολή, αλλά πόσο θα διαρκέσει. Κυβέρνηση και παράγοντες της αγοράς συγκλίνουν ότι η διάρκεια της σύγκρουσης θα κρίνει την ένταση των πιέσεων σε ενέργεια, μεταφορές και τελικά στα ράφια. 

Όμως  η μέχρι πρότινος σχετικά ήπια ανοδική πορεία του πετρελαίου φαίνεται πλέον να αλλάζει κατεύθυνση. Η προειδοποίηση του υπουργού Ενέργειας του Κατάρ ότι, σε ένα ακραίο σενάριο κλιμάκωσης, οι εξαγωγείς ενέργειας του Κόλπου θα μπορούσαν να αναγκαστούν να διακόψουν την παραγωγή μέσα σε λίγες ημέρες πυροδότησε την εκτίναξη του Brent κοντά στα 90 δολάρια το βαρέλι, επίπεδα που φέρνουν πιο κοντά τον κίνδυνο επαναφοράς του «εφιάλτη» της ακρίβειας. Από τα καύσιμα και το ρεύμα μέχρι τα τρόφιμα και τις υπηρεσίες. 

1

Η εικόνα αυτή εντείνει την αβεβαιότητα για τις επιπτώσεις της κρίσης στην οικονομία, με κυβερνητικές πηγές και παράγοντες της αγοράς να κάνουν λόγο για ένα περιβάλλον που θυμίζει «αχαρτογράφητα νερά», καθώς πολλά θα κριθούν από τη διάρκεια και την ένταση της σύγκρουσης.

Πόσο μπορεί να γράψει στον πληθωρισμό η άνοδος του πετρελαίου

Ενδεικτικά είναι τα όσα είπε χθες ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας, Γιάννης Στουρνάρας σε εκδήλωση των ασφαλιστικών εταιρειών, ο οποίος υπογράμμισε ότι ο αντίκτυπος στην οικονομία θα εξαρτηθεί κυρίως από τη διάρκεια της κρίσης. Όπως σημείωσε, μια παρατεταμένη άνοδος της τιμής του πετρελαίου θα μπορούσε να επηρεάσει τον πληθωρισμό, επισημαίνοντας ότι εάν το πετρέλαιο διατηρηθεί πάνω από τα 100 δολάρια, η επίδραση στον πληθωρισμό θα μπορούσε να φτάσει περίπου το 0,26%, ενώ σε περίπτωση που η άνοδος διαρκέσει μόνο έναν μήνα η επίπτωση θα περιοριστεί περίπου στο μισό, γύρω στο 0,12%.

Παράλληλα, ο κ. Στουρνάρας σημείωσε ότι προς το παρόν οι αγορές εμφανίζονται σχετικά ήρεμες, καθώς η ευρωζώνη εισήλθε σε αυτή την περίοδο με χαμηλότερο πληθωρισμό και πιο συγκρατημένη νομισματική και δημοσιονομική πολιτική. Ωστόσο, όπως τόνισε, «κανείς δεν μπορεί να προβλέψει με βεβαιότητα τις εξελίξεις των επόμενων ημερών».

Ανοδικό ράλι στις τιμές των καυσίμων 

Σε κάθε περίπτωση οι επιπτώσεις είναι ορατές. Εν πρώτοις στα καύσιμα. Τα πρώτα στοιχεία από την αγορά δείχνουν ότι οι αυξήσεις έχουν ήδη αρχίσει να αποτυπώνονται στις τιμές των καυσίμων. Η πορεία της μέσης πανελλαδικής τιμής όπως αποτυπώνεται στο παρατηρητήριο τιμών καυσίμων της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της αγοράς, είναι ενδεικτική. Η ανοδική τάση αποτυπώνεται ήδη στις τιμές των καυσίμων στην αντλία. Η μέση πανελλαδική τιμή της αμόλυβδης 96 οκτανίων από 1,751 ευρώ/λίτρο την Παρασκευή 27 Φεβρουαρίου διαμορφώθηκε στα 1,788 ευρώ/λίτρο στις 5 Μαρτίου, καταγράφοντας αύξηση περίπου 2,1%. Μεγαλύτερη είναι η επίπτωση στο ντίζελ κίνησης, όπου η μέση τιμή από 1,565 ευρώ/λίτρο ανέβηκε στα 1,657 ευρώ/λίτρο, σημειώνοντας αύξηση περίπου 5,9%. Η μεγαλύτερη άνοδος καταγράφεται στο πετρέλαιο θέρμανσης, καθώς η μέση τιμή του από 1,179 ευρώ/λίτρο σκαρφάλωσε στα 1,283 ευρώ/λίτρο, δηλαδή αυξήθηκε περίπου 8,8% μέσα σε λίγες ημέρες.  

Ωστόσο τα νέα δεδομένα στις διεθνείς αγορές φέρνουν πιο κοντά την «κόκκινη» γραμμή, που μπορεί να οδηγήσει στην ενεργοποίηση μέτρων για την αγορά τόσο για την αποτροπή αδικαιολόγητων και καταχρηστικών ανατιμήσεων όσο και για τη στήριξη των νοικοκυριών.  Εντατικοποίηση των ελέγχων στην αγορά όπου ήδη η Ανεξάρτητη Αρχή για την εποπτεία της αγοράς έχει διενεργήσει πάνω από 700 ελέγχους τα τελευταία 24ωρα, κυρίως στο πεδίο των καυσίμων. Συνεχής είναι επίσης, η εποπτεία και ο έλεγχος αποθεμάτων, όχι μόνο ενεργειακών προϊόντων αλλά και αγαθών πρώτης ανάγκης. 

Τα όπλα στη φαρέτρα Θεοδωρικάκου για την αγορά

Υπενθυμίζεται ότι κατά την πληθωριστική κρίση, η εφοδιαστική αλυσίδα είχε την υποχρέωση καταγραφής κι ενημέρωσης για βασικά είδη διατροφής, κυρίως αγροτικά προϊόντα. Ενώ ως ύστατο μέτρο χαρακτηρίζεται η επαναφορά του πλαφόν στο περιθώριο κέρδους.   Ως προς τα μέτρα στήριξης, οι παρεμβάσεις τύπου “pass” θα ενεργοποιηθούν, εφόσον διαπιστωθεί ότι ανοίγει ένας νέος κύκλος ανατιμήσεων, από τη χονδρική ως τη λιανική, που μπορεί να πλήξει τα εισοδήματα κυρίως των ασθενέστερων νοικοκυριών.  

Σε κάθε περίπτωση το υπουργείο Ανάπτυξης όπως έχει πει ο υπουργός Ανάπτυξης, Τάκης Θεοδωρικάκος, έχει ήδη έτοιμη «εργαλειοθήκη» μέτρων για την αποτροπή φαινομένων αισχροκέρδειας και την προστασία των καταναλωτών, με την ενεργοποίησή της να εξαρτάται από την πορεία της κρίσης και να αποτελεί τελικά πολιτική απόφαση που θα ληφθεί σε επίπεδο Μεγάρου Μαξίμου. Όπως ανέφερε σε πρόσφατες δηλώσεις του «το Υπουργείο Ανάπτυξης έχει επεξεργαστεί μια σειρά έκτακτων ρυθμιστικών μέτρων και είμαστε σε απόλυτη ετοιμότητα να τα θέσουμε σε εφαρμογή. Το μόνο που απομένει είναι η συνολική κυβερνητική απόφαση». 

Ο υπουργός Ανάπτυξης υπογράμμισε ότι η Κυβέρνηση παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τις πιθανές επιπτώσεις τους στην οικονομία και την αγορά. «Το κλίμα ανησυχίας και αβεβαιότητας που υπάρχει αυτή τη στιγμή στην ευρύτερη περιοχή απαιτεί από εμάς σοβαρές  και υπεύθυνες τοποθετήσεις, συνεχή παρακολούθηση και εγρήγορση»,  επεσήμανε χαρακτηριστικά. Όπως εξήγησε, εάν οι πολεμικές επιχειρήσεις συνεχιστούν για ορισμένες εβδομάδες, «υπάρχει σημαντική πιθανότητα αρνητικών επιπτώσεων στην παγκόσμια οικονομία και ιδιαίτερα στην Ευρώπη», καθώς η ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής αποτελεί βασική πηγή ενεργειακών πόρων. «Από τη συγκεκριμένη περιοχή προέρχεται περίπου το ένα τέταρτο των ενεργειακών πρώτων υλών που χρησιμοποιούνται διεθνώς. Επομένως υπάρχει ζήτημα σημαντικής επιβάρυνσης του κόστους για τη μεταφορά του πετρελαίου», σημείωσε.

Διαβάστε επίσης 

Πόλεμος στη Μέση Ανατολή: Πόσο μπορεί να φτάσουν τα καύσιμα στην αντλία

Aperol και Ούζο 12 φέρνουν άλμα κερδών για την Campari στην Ελλάδα- «Χρυσά» μερίσματα στους Ιταλούς

Βεργίνα – Heineken: Στην τελική ευθεία η δικαστική διαμάχη – Τα επόμενα βήματα μετά την ενδιάμεση απόφαση