Το 2026 είχε σχεδιαστεί ως χρονιά-ορόσημο για τον αμερικανικό τουρισμό. Με το Παγκόσμιο Κύπελλο της FIFA να διεξάγεται κατά κύριο λόγο σε αμερικανικό έδαφος, οι προβλέψεις έκαναν λόγο για εκατομμύρια επιπλέον αφίξεις, πληρότητες-ρεκόρ και πολλαπλασιαστικά οφέλη σε ξενοδοχεία, αερομεταφορές, λιανεμπόριο και ψυχαγωγία. Αντί γι’ αυτό, ο κλάδος βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα ανησυχητικό φαινόμενο που ήδη βαφτίστηκε «Trump slump».

Κατά το 2025, οι διεθνείς αφίξεις στις ΗΠΑ μειώθηκαν κατά 5,4%, σε πλήρη αντίθεση με τη διεθνή τάση, καθώς τα παγκόσμια ταξίδια αυξήθηκαν κατά 4%. Η απόκλιση αυτή μεταφράζεται σε απώλεια περίπου 11 εκατομμυρίων επισκεπτών και διαφυγούσες δαπάνες που προσεγγίζουν τα 46 δισ. ευρώ. Πρόκειται για τη σοβαρότερη κάμψη εκτός πανδημικής περιόδου από την πρώτη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ, γεγονός που ενισχύει την εκτίμηση ότι η πολιτική και διπλωματική ατζέντα της Ουάσιγκτον επηρεάζει άμεσα την ελκυστικότητα της χώρας.

1

Το καναδικό σοκ και οι «αιμορραγίες» στα σύνορα

Η μεγαλύτερη πίεση προέρχεται από τον Καναδά, τον βασικότερο τροφοδότη του αμερικανικού τουρισμού. Το 2024 οι Καναδοί πραγματοποίησαν 20,4 εκατομμύρια επισκέψεις και δαπάνησαν περίπου 18,9 δισ. ευρώ, στηρίζοντας 140.000 θέσεις εργασίας. Το 2025, οι αφίξεις τους μειώθηκαν έως και 30%.

Οι επιπτώσεις είναι άμεσες σε πολιτείες που βασίζονται στη διασυνοριακή κίνηση για αγορές, καζίνο, εστίαση και σύντομες διαμονές. Παράλληλα, πολιτείες όπως η Φλόριντα και η Αριζόνα βλέπουν τους παραδοσιακούς «snowbirds» να περιορίζουν ή να ακυρώνουν τα χειμερινά τους σχέδια, με συνέπειες σε αγορά ακινήτων, υγειονομικές υπηρεσίες και φορολογικά έσοδα.

Ξενοδοχεία στο Λας Βέγκας προσφέρουν ισοτιμία δολαρίου-καναδικού δολαρίου, ενώ προωθούνται ειδικά πακέτα «μόνο για Καναδούς». Η ανάγκη για τέτοιες πρωτοβουλίες αποτυπώνει το μέγεθος της πίεσης.

Δασμοί, βίζες και αίσθημα «μη φιλόξενης» χώρας

Η αυστηροποίηση της μεταναστευτικής πολιτικής, η αύξηση ελέγχων σε σύνορα και αεροδρόμια, καθώς και οι νέες εμπορικές εντάσεις έχουν διαμορφώσει κλίμα αβεβαιότητας. Η επιβολή νέου τέλους «ακεραιότητας βίζας» 250 δολαρίων, δηλαδή περίπου 230 ευρώ, σε συνδυασμό με προτάσεις για ενδελεχή έλεγχο δραστηριότητας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, λειτουργούν αποτρεπτικά για ταξιδιώτες.

Η μείωση δεν περιορίζεται στον Καναδά. Τα ταξίδια από Ευρώπη, Αυστραλία και Ινδία έχουν υποχωρήσει, ενώ η συμμετοχή των ΗΠΑ στο παγκόσμιο μερίδιο διεθνών αφίξεων έχει μειωθεί από 8,4% το 1996 σε περίπου 4,8% το 2025. Την ίδια στιγμή, χώρες όπως η Γαλλία, η Ιταλία, η Ελλάδα και το Μεξικό ενισχύουν τη θέση τους.

Οι απώλειες αποτυπώνονται και στα οικονομικά μεγέθη: μείωση εσόδων ανά διαθέσιμο δωμάτιο για πρώτη φορά μετά την πανδημία, πίεση στις διατλαντικές πτήσεις και προειδοποιήσεις από μεγάλους ομίλους ψυχαγωγίας για υποτονική ζήτηση.

Μπορεί το Μουντιάλ να αντιστρέψει την τάση;

Το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2026 αποτελεί τη μεγαλύτερη αθλητική διοργάνωση που έχει φιλοξενήσει ποτέ η Βόρεια Αμερική σε επίπεδο εύρους. Η εμπειρία προηγούμενων διοργανώσεων δείχνει ότι τα οφέλη είναι συχνά βραχυπρόθεσμα, αλλά ισχυρά για τις πόλεις-οικοδέσποινες.

Ωστόσο, υπάρχουν σκιές. Περιορισμοί ή καθυστερήσεις σε θεωρήσεις εισόδου για χώρες που έχουν προκριθεί δημιουργούν ανησυχία. Ο πρώην πρόεδρος της FIFA, Σεπ Μπλάτερ, έχει αφήσει αιχμές για το κλίμα που επικρατεί, ενώ δημόσιες φωνές στην Ευρώπη έχουν συζητήσει ακόμη και την ιδέα συμβολικού μποϊκοτάζ, αν και κάτι τέτοιο θεωρείται απίθανο λόγω των τεράστιων εσόδων.

Οι κρατήσεις μετά την ανακοίνωση ημερομηνιών και γηπέδων αυξήθηκαν, στοιχείο που δείχνει ότι το πάθος των φιλάθλων παραμένει ισχυρό. Το ερώτημα είναι αν θα αποδειχθεί αρκετό για να καλύψει το ευρύτερο έλλειμμα εμπιστοσύνης.

Επιχειρηματικός αντίκτυπος και γεωοικονομία

Ο τουρισμός δεν είναι απλώς διακοπές. Είναι εξαγώγιμη υπηρεσία υψηλής προστιθέμενης αξίας. Κάθε διεθνής επισκέπτης δαπανά περισσότερα από έναν εγχώριο ταξιδιώτη και στηρίζει ευρύ φάσμα θέσεων εργασίας. Ακόμη και μικρές ποσοστιαίες μεταβολές μεταφράζονται σε δισεκατομμύρια.

Η μείωση κατά 5,4% σε μια αγορά τέτοιου μεγέθους ισοδυναμεί με ισχυρό πλήγμα στην οικονομική δραστηριότητα. Και αν η τάση συνεχιστεί το 2026, η ζημιά δεν θα περιοριστεί στις τουριστικές επιχειρήσεις αλλά θα επεκταθεί σε επενδύσεις, απασχόληση και δημόσια έσοδα.

Το Μουντιάλ του 2026 μπορεί να λειτουργήσει ως προσωρινός επιταχυντής, αλλά δύσκολα θα ανατρέψει μόνο του μια αρνητική δομική τάση. Αν η εικόνα των ΗΠΑ ως «ανοιχτού» και φιλόξενου προορισμού δεν αποκατασταθεί, το «Trump slump» κινδυνεύει να αφήσει μακροχρόνιο αποτύπωμα σε έναν κλάδο που παραδοσιακά αποτελεί έναν από τους πιο ανθεκτικούς πυλώνες της αμερικανικής οικονομίας.