Με περίπου 10 χιλιάδες λιγότερους εργαζόμενους και 550 λιγότερα καταστήματα θα βρει τις ελληνικές τράπεζες η επόμενη πενταετία. Με εθελούσιες εξόδους και συρρίκνωση του δικτύου αναμένεται να «απαντήσουν» οι τράπεζες στις τεχνολογικές εξελίξεις που υποχρεώνουν σε ριζικές κινήσεις που θα μετασχηματίσουν τον κλάδο ακόμη μια φορά.

Σε μια επταετία, οι τραπεζοϋπάλληλοι μειώθηκαν κατά 25.700 ενώ και το δίκτυο συρρικνώθηκε στα 2.200 καταστήματα από σχεδόν διπλάσια το 2009. Περαιτέρω υποχώρηση αναμένεται τα επόμενα χρόνια λόγω της ψηφιακής επανάστασης που δημιουργεί νέο μοντέλο λειτουργίας με λιγότερα καταστήματα και προσωπικό και με επενδύσεις σε τεχνολογία.

Συγχωνεύσεις, περιορισμός των τραπεζικών εργασιών και επιβολή σχεδίων αναδιάρθρωσης από την DG Comp έφεραν ραγδαίες αλλαγές στο τραπεζικό σύστημα και επίκεινται και άλλες λόγω του περίφημου fintech λένε τραπεζίτες και τονίζουν ότι, μπορεί το εγχώριο τραπεζικό σύστημα και ειδικά χαρακτηριστικά -κυρίως λόγω capital controls- αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι η τεχνολογική επανάσταση δεν είναι κοντά.

Οι ελληνικές τράπεζες σχεδιάζουν σημαντικό ύψος επενδύσεων, της τάξης του 1 δισ. ευρώ, σε υποδομές και τεχνολογία τα επόμενα χρόνια, όπως και σημαντικές αναδιατάξεις και αναδιοργανώσεις στο λειτουργικό και επιχειρησιακό πρότυπο λειτουργίας.

Αποτέλεσμα θα είναι, μεταξύ άλλων, η νέα μείωση δικτύου και προσωπικού της τάξης του 25% σε ορίζοντα πενταετίας. Στα τέλη του 2009, ο κλάδος αριθμούσε συνολικά 4.163 καταστήματα και απασχολούσε 66.969 εργαζομένους σε ένα τελείως διαφορετικό τοπίο με σχεδόν είκοσι ελληνικές τράπεζες και 17 ξένες τράπεζες.

Στα τέλη του 2016 με βάση τα στοιχεία της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών, ο συνολικός αριθμός εργαζομένων έχει μειωθεί στα 41.211 άτομα και το δίκτυο στα 2.210 καταστήματα, με τέσσερις και μία ελληνικές και επτά ξένες τράπεζες που έχουν όμως πολύ μικρή παρουσία.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο ο προβληματισμός είναι έντονος: προ ημερών η Ευρωπαϊκή Τραπεζική Αρχή δημοσίευσε κείμενο συζήτησης για τις εταιρείες fintech, μέσω του οποίου αφενός παρουσιάζει τα αποτελέσματα της χαρτογράφησης που πραγματοποίησε σε επίπεδο Ε.Ε. για τις συγκεκριμένες εταιρείες fintech, και αφετέρου τις προτάσεις της για την προσέγγιση που προτίθεται να ακολουθήσει το προσεχές διάστημα.

Η αναθεωρημένη ευρωπαϊκή οδηγία της ΕΕ PSD2 που αναμένεται να εφαρμοστεί από τον Νοέμβριο του 2018, προβλέπει το «άνοιγμα» της αγοράς ψηφιακών εφαρμογών στον χρηματοοικονομικό τομέα, στην οποία περιλαμβάνονται και οι εφαρμογές e-banking και mobile banking των τραπεζών. Σύμφωνα με τη νέα οδηγία, ιδιωτικές εταιρείες που λαμβάνουν τις σχετικές εγκρίσεις θα μπορούν να προσφέρουν στους καταθέτες ενιαίες εφαρμογές πληρωμών, στις οποίες θα περιλαμβάνονται τα στοιχεία των τραπεζικών τους λογαριασμών.

Το νέο πρότυπο χρειάζεται λιγότερα υποκαταστήματα και λιγότερο προσωπικό ενώ τα επόμενα χρόνια θα χρειαστούν σημαντικές επενδύσεις και μεγάλος εσωτερικός μετασχηματισμός των λειτουργιών των τραπεζών και του πελατοκεντρικού και λειτουργικού προτύπου.

Ο ρόλος του καταστήματος περιορίζεται σημαντικά όσον αφορά στις εγχρήματες συναλλαγές, ενώ ο ρόλος των εναλλακτικών δικτύων, κυρίως e-banking και mobile banking αυξάνεται με υψηλό διψήφιο ποσοστό και προς αυτή την κατεύθυνση βοήθησαν φυσικά και τα capital controls και η αύξηση χρήσης των καρτών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ: Οι νέες στρατηγικές για τις μετοχές μετά την αναβάθμιση από την Fitch

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Αttica Bank: Στρατηγικός επενδυτής με αύξηση κεφαλαίου

ΜΗ ΧΑΣΕΤΕ: Τράπεζες: Σε πλήρη εξέλιξη οι έλεγχοι από τον SSM εν όψει των stress tests του 2018