Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο – Μεγαλόπνοο έργο για ένα μουσείο διεθνούς εμβέλειας

Νέος μουσειογραφικός σχεδιασμός, που θα αναδεικνύει τα έργα της βασικής διαδρομής, την οποία θα καλούνται να ακολουθήσουν οι επισκέπτες του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, έργα που θα λειτουργούν ως μαγνήτες τόσο στο ιστορικό του κτήριο όσο και στην επέκταση που προετοιμάζεται με γοργούς ρυθμούς. Πρόκειται για το νήμα που θα συνδέει την μουσειολογική αφήγηση και θα οδηγεί τον μελλοντικό επισκέπτη διαγράφοντας μία πορεία στο χρόνο και στον ελληνικό πολιτισμό. Έτοιμη και με την έγκριση του Συμβουλίου Μουσείων ως εκ τούτου και η μουσειογραφική προμελέτη, η οποία όπως επισημαίνει η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη «εστιάζει κυρίως, στις γενικές σχεδιαστικές επιλογές, στην χωροθέτηση και την διάταξη των εκθεσιακών ενοτήτων, των εκθεμάτων και του εξοπλισμού, επιχειρώντας, σ΄ αυτό το στάδιο, να ανταποκριθεί συνολικά στις απαιτήσεις του μουσειολογικού σκεπτικού, διερευνώντας τη βέλτιστη προσέγγιση υλοποίησής τους».

Για το σκοπό αυτό άλλωστε, όπως προσθέτει η υπουργός έχουν ληφθεί υπ’ όψη βασικές παράμετροι της κτηριακής μελέτης και σε σημαντικό βαθμό το περιεχόμενο της θεματολογίας και οι ανάγκες του εκθεσιακού υλικού. Αντίστοιχη έγκριση εξάλλου, έλαβε και η μουσειογραφική μελέτη για τον επανασχεδιασμό της έκθεσης του Επιγραφικού Μουσείου, όμορο του Εθνικού Αρχαιολογικού. «Ο συνολικός επανασχεδιασμός των εκθέσεων των δύο Μουσείων, βάσει και της επέκτασης-αναβάθμισης του κτηριακού συγκροτήματος θα αποδώσει ένα σύγχρονο μουσείο παγκόσμιας εμβέλειας», δηλώνει η υπουργός.

Να σημειωθεί, ότι τις προμελέτες εκπόνησε το αρχιτεκτονικό γραφείο Atelier Bruckner σε συνεργασία με τα στελέχη του ΕΑΜ και του ΕΜ, καθώς και με τα αρχιτεκτονικά γραφεία David Chipperfield Architects και Tombazis and Associates Architects, τα οποία έχουν αναλάβει την αρχιτεκτονική μελέτη για την αναβάθμιση και επέκτασή του αλλά και τις εταιρίες Kardoff Engineering, Werner Sobek, WHP, για τις μελέτες φωτισμού, ηλεκτρολογικού και μηχανικού εξοπλισμού και τις στατικές μελέτες, αντίστοιχα.

Τα δύο μουσεία

«Η μουσειογραφική προμελέτη έχει ως υπόβαθρο το σύνολο των εγκεκριμένων μελετών -αρχιτεκτονικής, στατικής, ηλεκτρομηχανολογικής- για την επέκταση και αναβάθμιση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, του σημαντικότερου και πλουσιότερου αποθετηρίου αρχαίας ελληνικής τέχνης, παγκοσμίως, καθώς και του Επιγραφικού Μουσείου, όπως αναφέρει επίσης η κυρία Μενδώνη τονίζοντας, ότι κοινός στόχος είναι η τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων. Πρόκειται για όρους άλλωστε, που προβλέπονται στη Σύμβαση Δωρεάς μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και του ζεύγους Σπύρου και Ντόροθυ Λάτση.

Βασική μέριμνα και σκεπτικό για την ανάπτυξη του εκθεσιακού σχεδιασμού, που χαρακτηρίζει τη γενικότερη αισθητική και την οργάνωσή του είναι η ταύτιση και ο συμπληρωματικός χαρακτήρας που θα πρέπει να έχουν, με βάση τη μελέτη επέκτασης του κτηρίου-μνημείου, στο στάδιο της μουσειογραφικής προμελέτης για τα δύο Μουσεία.

Συγκεκριμένα, η μουσειογραφική προμελέτη για το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο και το Επιγραφικό Μουσείο εστιάζει: Στη μεθοδολογία της οργάνωσης, του προς έκθεση αρχαιολογικού υλικού και στην οργάνωση των βασικών εκθεσιακών ενοτήτων. Στο ΕΑΜ ειδικά εστιάζει στην ανάδειξη και χωροθέτηση της εισαγωγής και του επιλόγου της έκθεσης, στην παρουσίαση του «κεντρικού άξονα», ο οποίος δομείται γύρω από εμβληματικά αντικείμενα – εκθέματα, παράλληλα με τον κεντρικό και τους γύρω από αυτόν, άξονες. Ενώ για το Επιγραφικό Μουσείο η παρουσίαση της έκθεσης αναπτύσσεται σε τρία επίπεδα, συγκεκριμένα την έκθεση σε νησίδες, τα ελεύθερα μνημεία, πανόραμα, ανοικτή αποθήκευση και έρευνα.

Η προμελέτη επανασχεδιασμού

Στο ΕΑΜ η προμελέτη επανασχεδιασμού εστιάζει επίσης στις βασικές αρχές σχεδιασμού (εκθεσιακού εξοπλισμού, φωτισμού, εποπτικών μέσων, σήμανσης), λειτουργικότητας του πάσης φύσεως εκθεσιακού εξοπλισμού και της γεωμετρίας των βασικών εκθεσιακών κατασκευών (προθήκες – βάθρα – ράφια – εποπτικό υλικό). Στη γενικότερη αισθητική των εκθεσιακών χώρων του κτηρίου (μνημείου και επέκτασης) και εν γένει του τρόπου αποτύπωσης – οπτικοποίησης του μουσειολογικού σκεπτικού και των βασικών εκθεσιακών ενοτήτων στον χώρο, παρουσιάζοντας τις εκθεσιακές ενότητες -κυρίως- μέσω της πορείας των επισκεπτών και τα επίπεδα πληροφόρησης ανάλογα με την εκθεσιακή ενότητα και τις δυνητικές επιλογές του επισκέπτη. Στην οπτική ταυτότητα των εκθεσιακών χώρων, του εξοπλισμού και του εποπτικού υλικού (χρωματική παλέτα, τυπογραφία, εικονογράφηση, ιεράρχηση περιεχομένου κλπ.). Και στα θέματα της φυσικής και νοητικής προσβασιμότητας στο εκθεσιακό περιεχόμενο και στον τρόπο αντιμετώπισής τους.

Επιπλέον, στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, τα ελεύθερα εκθέματα παρουσιάζονται με τρόπο που επιτρέπει την κατά το δυνατόν θέαση 360 μοιρών. Επιλεγμένα γλυπτά, ιδιαίτερα εκείνα με πολυχρωμία ή ευαίσθητα υλικά, παρουσιάζονται σε προθήκες. Υποστηρίζεται εξάλλου, η αυτόνομη περιήγηση στην έκθεση για όλες τις ομάδες επισκεπτών. Γίνεται λελογισμένη χρήση πολυμεσικών εφαρμογών, ενώ υιοθετείται μικτό σύστημα φωτισμού, που συνδυάζει τον ενσωματωμένο φωτισμό βιτρινών με τον φωτισμό ανάδειξης, εντός των αιθουσών.

Το Επιγραφικό Μουσείο

Όσον αφορά στο Επιγραφικό Μουσείο, οι κυριότερες προτεινόμενες μουσειογραφικές επεμβάσεις συνοψίζονται στην καθοδηγούμενη πορεία της έκθεσης, στην ομαδοποίηση της εκτενούς εκθεσιακής αφήγησης σε χωροθεματικές ενότητες, στην ενσωμάτωση της πρακτικής της ανοικτής αποθήκευσης στην εκθεσιακή πορεία και στον συνδυασμό της παρατακτικής-χρονολογικής παρουσίασης των εκθεμάτων με τη δημιουργία νησίδων από εξέχοντα κυρίως επιγραφικά μνημεία, που αποδίδουν τις ιδιαίτερες θεματικές κάθε χρονολογικής περιόδου. Στην νέα έκθεση του ΕΜ ας σημειωθεί παρουσιάζονται έως 650 επιγραφές σε χώρο επιφανείας έως 1.400 τ.μ.

Η μουσειογραφική προμελέτη του προβλέπει τη χωροθέτηση, την οργάνωση των ενοτήτων, την «έκθεση σε ράφια» και τη μορφή των προθηκών, ώστε να αποδοθούν ορθά οι θεματικές ενότητες και τα σημαντικά μνημεία.

Διαβάστε επίσης:

Χατζηδάκης: «Η κυβέρνηση έχει τη δυνατότητα να στηρίξει περαιτέρω τους πολίτες αν χρειαστεί»

Μαρίνα Χατζημανώλη: Το κρουαζιερόπλοιο Navigator of the Seas της Royal Caribbean στο Κυπριακό Νηολόγιο

Απάντηση ΥΠΕΞ στην Τουρκία: «Η Συνθήκη της Λωζάννης καθορίζει ως θρησκευτική τη μειονότητα στη Θράκη»