Από το βήμα του συνεδρίου «Athens Alitheia Forum» πέρασε ο πρωθυπουργός, πλήθος υπουργών, βουλευτών, κορυφαίοι πανεπιστημιακοί από όλο τον κόσμο, καταξιωμένοι Έλληνες και ξένοι δημοσιογράφοι. Απουσίαζαν μόνο οι εκπρόσωποι των κομμάτων της αντιπολίτευσης. Όχι επειδή δεν προσεκλήθησαν αλλά επειδή επέλεξαν να αντιμετωπίσουν με κομματικές παρωπίδες την συγκεκριμένη πρωτοβουλία της Γενικής Γραμματείας Ενημέρωσης.

Επέλεξαν να βάλουν κομματικό πρόσημο σε ένα μείζον ζήτημα της πολιτικής ζωής και της δημοκρατικής λειτουργίας χαρακτηρίζοντας το συνέδριο ως κυβερνητική φιέστα. Η ταχύτητα διάδοσης των fake news, η ανωνυμία και η τεχνητή νοημοσύνη δημιουργούν μια νέα δυναμική, όπου η ενημέρωση δεν είναι απλώς πληροφορία, αλλά εργαλείο εξουσίας.

1

Εκλογές με ΑΙ και fake news

Πλέον οι εκλογικές αναμετρήσεις δεν κρίνονται στις πλατείες, στις συγκεντρώσεις και στις προεκλογικές περιοδείες. Κρίνονται και στις πλατφόρμες ψηφιακής πληροφορίας, με όρους τεχνητής νοημοσύνη και τα fake news.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, μίλησε ανοικτά για την απειλή που εγκυμονεί η παραπληροφόρηση, προειδοποιώντας ότι για τις επόμενες εκλογές η μάχη της αλήθειας θα δοθεί τόσο στη σφαίρα των πολιτικών επιχειρημάτων όσο και στην άυλη, ηλεκτρονική ζώνη των κοινωνικών δικτύων. «Όταν προσθέτεις ταχύτητα αναμετάδοσης, οργή και τεχνητή νοημοσύνη δημιουργείται ένα εκρηκτικό κοκτέιλ που κινδυνεύει να δηλητηριάσει πλήρως τη δημόσια σφαίρα» τόνισε.

Η επισήμανση αυτή, προσδίδει την βαθιά ανησυχία για τις επικείμενες εκλογικές μάχες τόσο στην Ελλάδα όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Μάλιστα, θύμισε ένα περιστατικό από το 1985, όταν η εφημερίδα «Αυριανή» κυκλοφόρησε ένα ψευδές δημοσίευμα εναντίον του πατέρα του, Κωνσταντίνου Μητσοτάκη, με τίτλο «συνεργάτης των ναζί». Η φωτογραφία που το συνόδευε ήταν αληθινή, αλλά ο τίτλος και το περιεχόμενο ήταν ψευδή, επηρεάζοντας σημαντικά την εκλογική αναμέτρηση εκείνης της περιόδου.

«Χρειάστηκαν χρόνια για να αποκατασταθεί η αλήθεια», σημείωσε, «σκεφτείτε τι μπορεί να γίνει σήμερα με τα σύγχρονα εργαλεία, ενόψει εθνικών εκλογών, για όποιον επιθυμεί να επηρεάσει το αποτέλεσμα, είτε εντός είτε εκτός χώρας».

Η άποψη δεν ποινικοποιείται

Το ξεκάθαρο μήνυμα που εξέπεμψε ο Κυριάκος Μητσοτάκης ήταν πως η άποψη δεν ποινικοποιείται αλλά θα υπάρξει πλαίσιο για τις ψευδείς ειδήσεις. «Υπάρχει ψευδής είδηση, όχι ψευδής άποψη» τόνισε, επισημαίνοντας την ανάγκη διαχωρισμού ανάμεσα στο να εκφράζει κανείς γνώμη και στο να διασπείρει παραπληροφόρηση με σκοπό να χειραγωγήσει τον δημόσιο λόγο.

Η διάκριση αυτή αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς η χώρα προετοιμάζεται για εθνικές εκλογές, και η κυβέρνηση θέτει ως πυλώνα της στρατηγικής της την υπεράσπιση του δημοκρατικού διαλόγου εντός ενός περιβάλλοντος που διαμορφώνεται πλέον από ταχύτατες ψηφιακές ροές και δυνατότητες τεχνητής νοημοσύνης.

Προκειμένου να αντιμετωπιστεί αυτό το «εκρηκτικό κοκτέιλ» τεχνολογίας και πολιτικής επιρροής, η κυβέρνηση έχει ανακοινώσει μια σειρά μέτρων και προτεραιοτήτων που στοχεύουν όχι στην ποινικοποίηση της άποψης, αλλά στην αύξηση της διαφάνειας και της ικανότητας των πολιτών να διακρίνουν την αλήθεια από το ψέμα. Μία από τις πρώτες πρωτοβουλίες που θα ανακοινωθούν αφορά τον περιορισμό της πρόσβασης ανηλίκων κάτω των 15 ετών σε κοινωνικά δίκτυα, με στόχο να μειωθεί η πιθανότητα εκτεταμένης εκθέσεως σε παραπληροφόρηση σε μια ηλικιακή ομάδα που είναι ιδιαίτερα ευάλωτη στις ψηφιακές επιρροές.

Παράλληλα, η κυβέρνηση σχεδιάζει να ενισχύσει τη λειτουργία και τη θωράκιση των αξιόπιστων μέσων ενημέρωσης ώστε να μπορούν να ελέγχουν και να αποδομούν ψευδείς ειδήσεις, αντί να αφήνονται ανεξέλεγκτες σε αυτό το νέο περιβάλλον. Η χρήση τεχνολογικών εργαλείων, όπως η σήμανση περιεχομένου που παράγεται με τεχνητή νοημοσύνη, αποτελεί επίσης ένα μέτρο που προτείνεται για να βοηθήσει τους χρήστες να αναγνωρίζουν πότε μια πληροφορία είναι προϊόν μηχανικής επεξεργασίας και όχι αυθεντικό γεγονός.

Ένα άλλο στοιχείο της κυβερνητικής στρατηγικής είναι η εκπαίδευση των πολιτών, ιδιαίτερα των νέων, ώστε να αποκτήσουν κριτική σκέψη και δεξιότητες ανάγνωσης της πληροφορίας σε ένα περιβάλλον όπου οι ψηφιακές πλατφόρμες λειτουργούν ως βασικοί μεσάζοντες ειδήσεων. Η εκπαίδευση αυτή, όπως υπογραμμίζει η κυβέρνηση, δεν αφορά μόνο τεχνικές δεξιότητες, αλλά την κατανόηση των μηχανισμών που καθορίζουν τι βλέπει και πώς αντιλαμβάνεται κάποιος τον κόσμο γύρω του — μια ικανότητα κρίσιμη ενόψει εκλογών.

Οι «κουκούλες» του Διαδικτύου

Σε μια στιγμή που η ψηφιακή δημόσια σφαίρα αποκτά κεντρικό ρόλο στην πολιτική αντιπαράθεση και ενόψει των επόμενων εκλογικών αναμετρήσεων, η κυβέρνηση ανοίγει έναν ευρύ και αμφιλεγόμενο διάλογο σχετικά με την κατάργηση της ανωνυμίας στο Διαδίκτυο. Την πρωτοβουλί έθεσε με έμφαση ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, υπογραμμίζοντας ότι βασική στόχευση δεν είναι η ποινικοποίηση της ελεύθερης άποψης, αλλά η αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης και των ποινικών αδικημάτων που συχνά εκδηλώνονται πίσω από ανώνυμους διαδικτυακούς λογαριασμούς. «Δεν αναφέρομαι στην έκφραση άποψης, στη διαφορετική γνώμη, στο ρεπορτάζ ή την κριτική. Αναφέρομαι στην τέλεση ποινικών αδικημάτων», σημείωσε, προσθέτοντας ότι στόχος είναι να «βγάλουμε τις κουκούλες από το Διαδίκτυο» ώστε οι πλατφόρμες να γνωρίζουν την ταυτότητα των χρηστών τους χωρίς όμως αυτή να γίνεται δημόσια.

Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η πλήρης ανωνυμία διευκολύνει φαινόμενα όπως ψευδείς ειδήσεις, ηλεκτρονικές απάτες, phishing και στοχευμένες επιθέσεις, που όχι μόνο παραπληροφορούν αλλά μπορούν να προκαλέσουν οικονομική και κοινωνική αναστάτωση. Τα στοιχεία έρευνας που παρουσιάστηκαν στο ίδιο συνέδριο καταδεικνύουν ότι πάνω από το 80% των πολιτών θεωρούν την παραπληροφόρηση σοβαρό πρόβλημα, ενώ πάνω από το 50% παραδέχεται ότι έχει πιστέψει κάποια ψευδή είδηση. Αυτά τα δεδομένα, σύμφωνα με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο, ενισχύουν την ανάγκη για θεσμικές παρεμβάσεις ώστε να διατηρηθεί η εμπιστοσύνη στη δημοκρατική διαδικασία και την ενημέρωση.

Ωστόσο, η πρόταση έχει πυροδοτήσει έντονες πολιτικές αντιδράσεις. Κεντρικά πολιτικά κόμματα και φορείς της αντιπολίτευσης εκφράζουν ανησυχίες ότι μια τέτοια πρωτοβουλία μπορεί να θέσει σε κίνδυνο βασικές ελευθερίες, ιδιαίτερα την ελευθερία της έκφρασης και της πληροφορίας. Χωρίς να υπάρχουν ακόμη επίσημες ανακοινώσεις από τα κόμματα, τα πρώτα σχόλια που διακινούνται στον δημόσιο πολιτικό λόγο καταδεικνύουν διαφοροποιήσεις και ενστάσεις.

«Δεν θα νομιμοποιήσω πολιτικά με την παρουσία μου ένα κυβερνητικό σόου. Δεν θα δώσουμε συγχωροχάρτι στην κυβέρνηση των fake news», σημειώνει σε σχετική δήλωση ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ, Κώστας Τσουκαλάς και κάνει λόγο για «συνέδριο με παρέλαση υπουργών, οσμή απευθείας αναθέσεων και μόνο στόχο να ‘ξεπλυθούν’ πρωτοφανείς μεθοδεύσεις της κυβέρνησης και η άνευ προηγουμένου προπαγάνδα της». «Μια γιορτή για τα fake news» χαρακτήρισε την διοργάνωση η Μαρία Καρυστιανού.

 

Διαβάστε επίσης 

Πώς ξεδιπλώθηκε το μεγάλο κύκλωμα λαθρεμπορίας καυσίμων από την ΑΑΔΕ – Οι εταιρείες «βιτρίνα» και οι πωλήσεις σε ανυποψίαστες βιομηχανίες

Τι σημαίνει το πλαφόν σε καύσιμα και τρόφιμα- Πώς αντιδρά η αγορά

Πηγές ΥΠΕΝ: Στο τραπέζι τα μέτρα του 2022 για την ενέργεια- Τα διλήμματα της Ευρώπης για την αγορά ενέργειας