Συνεχίζονται για δεύτερη ημέρα στο Παρίσι, οι επαφές μεταξύ ανώτερων οικονομικών αξιωματούχων των ΗΠΑ και της Κίνας, σε έναν γύρο προπαρασκευαστικών συνομιλιών που θεωρείται κρίσιμος ενόψει μιας πιθανής συνάντησης κορυφής, ανάμεσα στον πρόεδρο των ΗΠΑ Donald Trump και τον Κινέζο πρόεδρο Xi Jinping.

Την ώρα που οι αντιπροσωπείες συζητούν κυρίως οικονομικά και εμπορικά ζητήματα, ο Trump έσπευσε δημοσίως να φέρει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων ένα θέμα που φαίνεται να τον ενδιαφέρει ιδιαίτερα: τη συμμετοχή της Κίνας σε διεθνή ναυτική συνοδεία εμπορικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ.

1

Την ίδια στιγμή και ενώ η πιθανή επίσκεψη του Αμερικανού προέδρου στο Πεκίνο τοποθετείται χρονικά σε περίπου δύο εβδομάδες, η κινεζική πλευρά δεν έχει ακόμη προχωρήσει σε επίσημη επιβεβαίωση — μια λεπτομέρεια που έχει ιδιαίτερη σημασία στο πλαίσιο του αυστηρού διπλωματικού πρωτοκόλλου του Πεκίνου.

Σύμφωνα με την καθιερωμένη πρακτική της κινεζικής διπλωματίας, κρατικές επισκέψεις ανακοινώνονται συνήθως αρκετές εβδομάδες πριν πραγματοποιηθούν, αφού πρώτα έχουν ολοκληρωθεί οι περισσότερες τεχνικές διαπραγματεύσεις και έχουν διαμορφωθεί οι βασικές συμφωνίες. Η καθυστέρηση επιβεβαίωσης θεωρείται συχνά ένδειξη ότι οι δύο πλευρές συνεχίζουν να διαπραγματεύονται κρίσιμα ζητήματα στο παρασκήνιο. Οι σημερινές επαφές στο Παρίσι, με επικεφαλής τον υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ Scott Bessent και τον αντιπρόεδρο της κινεζικής κυβέρνησης He Lifeng, εντάσσονται ακριβώς σε αυτό το πλαίσιο προετοιμασίας.

Η επιλογή του Παρισιού ως τόπου συνάντησης, αντανακλά μια γνωστή διπλωματική πρακτική, την διεξαγωγή «ευαίσθητων διαπραγματεύσεων», σε ουδέτερο έδαφος, ώστε να αποφευχθεί η εντύπωση ότι η μία πλευρά διαπραγματεύεται «στην έδρα» της άλλης. Η Γαλλία έχει μακρά παράδοση φιλοξενίας διεθνών διαπραγματεύσεων και το Παρίσι προσφέρει ένα περιβάλλον χαμηλότερης πολιτικής έντασης, μακριά από την έντονη δημοσιότητα της Ουάσιγκτον και του Πεκίνου.

Το διπλωματικό σκηνικό περιπλέκεται από ένα ζήτημα που δεν αφορά άμεσα το εμπόριο, αλλά τη γεωπολιτική ασφάλεια στη Μέση Ανατολή. Ο Donald Trump κάλεσε δημόσια την Κίνα — μαζί με άλλες μεγάλες οικονομίες — να συμμετάσχει σε μια διεθνή ναυτική προσπάθεια προστασίας της ναυσιπλοΐας στο Ορμούζ, το στενό από το οποίο διέρχεται σημαντικό ποσοστό του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου.

Η πρόταση αφορά την αποστολή πολεμικών πλοίων που θα συνοδεύουν εμπορικά δεξαμενόπλοια σε μια περίοδο αυξανόμενης έντασης με το Ιράν. Για την Ουάσιγκτον, το επιχείρημα είναι ότι χώρες που εξαρτώνται ενεργειακά από τη διαδρομή αυτή — και κυρίως η Κίνα — θα πρέπει να συμβάλουν ενεργά στην ασφάλειά της. Στην πράξη, το Πεκίνο δεν δέχεται μεγάλη άμεση πίεση.

Πολύπλοκες τακτικές αυτοπροστασίας των πληρωμάτων, όπως η δήλωση ότι πλοία είναι «κινεζικά» ή προορισμένα για την Ινδία, επιτρέπουν τη διασφάλιση της διέλευσης χωρίς να χρειάζεται η Κίνα να στείλει πολεμικά πλοία. Επιπλέον, η Κίνα διατηρεί στενές εμπορικές σχέσεις με το Iran και προτιμά να αποφύγει στρατιωτική εμπλοκή μακριά από την περιοχή της, προβάλλοντας ταυτόχρονα την εικόνα μιας υπεύθυνης, αλλά ουδέτερης δύναμης στο παγκόσμιο εμπόριο.

Με αυτόν τον τρόπο, η Κίνα μπορεί να προστατεύει τα εμπορικά συμφέροντά της χωρίς να αναλαμβάνει στρατιωτικά ρίσκα ή να δεσμεύεται σε διεθνείς στρατιωτικές πρωτοβουλίες.

Έτσι, ενώ η Ουάσιγκτον φαίνεται να επιδιώκει μια μορφή διεθνούς «μοιράσματος της ευθύνης» για την ασφάλεια των θαλάσσιων δρόμων, η κινεζική πλευρά επιδιώκει παραδοσιακά να αποφεύγει στρατιωτικές εμπλοκές μακριά από την περιοχή της, προτιμώντας οικονομικά και διπλωματικά εργαλεία επιρροής.

Απ’ ότι φαίνεται, μέχρι αυτή τη στιγμή τουλάχιστον, η Κίνα κρατά ακόμη κλειστά τα χαρτιά της όσον αφορά την επίσημη επιβεβαίωση της επίσκεψης του Trump, ακολουθώντας το παραδοσιακό πρωτόκολλο που θέλει πρώτα να έχουν συμφωνηθεί οι βασικές λεπτομέρειες. Η καθυστέρηση αυτή μπορεί να θεωρηθεί ένδειξη ότι οι δύο πλευρές εξακολουθούν να προσπαθούν να ευθυγραμμίσουν τις θέσεις τους, ενώ ταυτόχρονα παρέχει στο Πεκίνο μοχλό πίεσης στις διαπραγματεύσεις.

Αν οι συνομιλίες στο Παρίσι ολοκληρωθούν θετικά, η επίσκεψη του Trump στο Πεκίνο θα επιβεβαιώσει ότι τα πιο σημαντικά ζητήματα έχουν διασφαλιστεί εκ των προτέρων. Αντίθετα, η καθυστέρηση ή η αδυναμία συμφωνίας θα μπορούσε να υποδηλώνει ότι η Κίνα εξακολουθεί να θέτει όρους ή να περιορίζει την εμπλοκή της σε ζητήματα όπως η ασφάλεια των θαλάσσιων δρόμων, διατηρώντας την ουδετερότητα και προστατεύοντας τα συμφέροντά της στην περιοχή.

Συνολικά, οι επαφές στο Παρίσι καταδεικνύουν την πολυπλοκότητα της τρέχουσας φάσης στις σχέσεις ΗΠΑ–Κίνας: η Ουάσιγκτον προσπαθεί να προωθήσει τη δική της ατζέντα, ενσωματώνοντας γεωπολιτικά και εμπορικά ζητήματα, ενώ το Πεκίνο ακολουθεί προσεκτική στρατηγική ισορροπίας, κρατώντας τον πολιτικό και στρατιωτικό ρόλο στο ελάχιστο, αλλά επηρεάζοντας ταυτόχρονα τις κινήσεις στο διεθνές εμπόριο μέσω οικονομικών και εμπορικών εργαλείων.

Διαβάστε επίσης:

Ντουμπάι: Αναβάλλεται η σημερινή πτήση επαναπατρισμού των Ελλήνων

Νορβηγία: Απαγόρευση στα πλοία της για διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ

Πόλεμος στο Ιράν: Πιέσεις Τραμπ σε ΝΑΤΟ και Κίνα για τα Στενά του Ορμούζ – Το Ισραήλ ξεκινά χερσαίες επιχειρήσεις στον νότιο Λίβανο – Συναγερμός στα ΗΑΕ για Ιρανικές επιθέσεις (Live upd)