Η Γερμανία και οι ευρωπαίοι εταίροι της προετοιμάζονται για ένα πιο συγκρουσιακό περιβάλλον στις σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες, επιδιώκοντας να είναι καλύτερα εξοπλισμένοι απέναντι σε πιθανές πιέσεις από τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ.

Σύμφωνα με πληροφορίες, αξιωματούχοι στο Βερολίνο έχουν ξεκινήσει να χαρτογραφούν τα ευάλωτα σημεία στις αμερικανικές εφοδιαστικές αλυσίδες, με στόχο να εντοπίσουν πού η Γερμανία και οι εταίροι της στην Ευρωπαϊκή Ένωση μπορούν να ασκήσουν πίεση. Η προσπάθεια αυτή αποσκοπεί στη διαμόρφωση κοινής ευρωπαϊκής στρατηγικής σε περίπτωση νέας αντιπαράθεσης με τον Λευκό Οίκο.

1

Οι πρώτες εκτιμήσεις δείχνουν ότι πιθανοί στόχοι θα μπορούσαν να είναι οι μεγάλες αμερικανικές τεχνολογικές εταιρείες με στενούς δεσμούς με την αμερικανική κυβέρνηση, όπως η Alphabet, η Amazon.com και η Meta Platforms. Μέτρα όπως νέοι φόροι, πρόστιμα ή αυστηρότεροι κανονισμοί θα μπορούσαν να πλήξουν σημαντικά τα κέρδη τους.

Η ευρωπαϊκή στρατηγική εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια οικοδόμησης γεωπολιτικού πλαισίου απέναντι τόσο στην αυξανόμενη ένταση με τις ΗΠΑ όσο και στην ενίσχυση της ισχύος της Κίνας. Ωστόσο, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναγνωρίζουν ότι μια τέτοια προσέγγιση ενέχει σημαντικούς κινδύνους, καθώς οι ευρωπαϊκές οικονομίες παραμένουν βαθιά διασυνδεδεμένες με την αμερικανική.

Ο Γερμανός καγκελάριος Φριντριχ Μερτς τόνισε ότι η Ευρώπη πρέπει να αναγνωρίσει πως οι εξαρτήσεις της παγκοσμιοποίησης δεν είναι μονόπλευρες, υπογραμμίζοντας ότι και άλλες χώρες βασίζονται στην ΕΕ για κρίσιμες προμήθειες. «Προσδιορίζουμε τα συμφέροντά μας και τα μέσα για να τα υπερασπιστούμε», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, ο πρόεδρος της Γερμανίας Φρανκ-Γουόλτερ Στάινμαϊερ υπογράμμισε ότι «δεν υπάρχει επιστροφή στο παρελθόν», επισημαίνοντας το βάθος του ρήγματος στις διατλαντικές σχέσεις.

Τα βασικά «όπλα» της Ευρώπης

Η ενιαία αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με περίπου 450 εκατομμύρια καταναλωτές, θεωρείται το ισχυρότερο διαπραγματευτικό χαρτί. Ο περιορισμός της πρόσβασης αμερικανικών εταιρειών ή η αυστηροποίηση των κανονισμών θα μπορούσε να αποτελέσει σημαντικό μοχλό πίεσης.

Επιπλέον, η Ευρώπη διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στην εφοδιαστική αλυσίδα της τεχνητής νοημοσύνης και των data centers, με εταιρείες όπως η Siemens AG να παρέχουν βασικό εξοπλισμό.

Στον τομέα των ημιαγωγών, η εξάρτηση των ΗΠΑ από ευρωπαϊκές εταιρείες είναι επίσης σημαντική. Η ολλανδική ASML και οι γερμανικές Zeiss και Trumpf κατασκευάζουν κρίσιμα μηχανήματα λιθογραφίας για την παραγωγή προηγμένων τσιπ.

Ακόμη, ευρωπαϊκές εταιρείες προμηθεύουν μεγάλο μέρος των δραστικών ουσιών για φάρμακα που χρησιμοποιούνται στις ΗΠΑ, καθώς και σημαντικές ποσότητες χημικών προϊόντων και βιομηχανικού εξοπλισμού.

Τα όρια της αντιπαράθεσης

Παρά τα πιθανά εργαλεία πίεσης, ορισμένες επιλογές θεωρούνται ιδιαίτερα επικίνδυνες. Η πώληση ευρωπαϊκών επενδύσεων σε αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία —που ανέρχονται σε τρισεκατομμύρια δολάρια— θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρές παρενέργειες και για την ίδια την Ευρώπη.

Αντίστοιχα, η αμφισβήτηση της παρουσίας αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων στην Ευρώπη θεωρείται εξαιρετικά απίθανη, καθώς αυτές διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο στην ασφάλεια της ηπείρου, ιδιαίτερα υπό το φως του πολέμου στην Ουκρανία.

Ο Γερμανός υπουργός Άμυνας Μπόρις Πιστόριους ξεκαθάρισε ότι η προσέγγιση αυτή δεν στοχεύει στην αντιπαράθεση, αλλά στον καθορισμό κοινών συμφερόντων: «Δεν πρόκειται για σύγκρουση, αλλά για αμοιβαίο προσδιορισμό των συμφερόντων μας», δήλωσε, παρομοιάζοντας τις σχέσεις με έναν «γάμο» όπου δεν υπάρχει πάντα πλήρης συμφωνία.

Παρά την αυξανόμενη ένταση, η Ευρώπη εξακολουθεί να επιδιώκει τη διατήρηση της συνεργασίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, ακόμη και καθώς προετοιμάζεται για ένα πιο αβέβαιο και ανταγωνιστικό διεθνές περιβάλλον.

Διαβάστε επίσης:

Βρετανία: Φέρνει «plug-in» φωτοβολταϊκά για τα σπίτια για να καταπολεμήσει την ενεργειακή κρίση λόγω πολέμου στο Ιράν

Ντε Γκίντος (ΕΚΤ): «Ακλόνητη» η δέσμευσή μας για πληθωρισμό στο 2%

ΗΠΑ: Σε χαμηλό 2ετίας οι συνεχιζόμενες αιτήσεις για επίδομα ανεργίας