Πειραιώς: Στο 1,9% η ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας το 2026 – «Καμπανάκι» για πληθωρισμό από την ενεργειακή κρίση

Η ελληνική οικονομία διατήρησε την αναπτυξιακή της δυναμική κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, με το πραγματικό ΑΕΠ να αυξάνεται κατά 1,9% σε ετήσια βάση, επίδοση η οποία ευθυγραμμίζεται με την εκτίμησή μας για αύξηση κατά 1,9% το 2026, αναφέρει το νέο Οικονομικό δελτίο εξελίξεων της τράπεζας Πειραιώς.  Η ανάπτυξη εξακολουθεί να στηρίζεται κυρίως στην κατανάλωση και τις επενδύσεις, ενώ η αγορά εργασίας παρέμεινε σε ευνοϊκή πορεία, με το ποσοστό ανεργίας να διαμορφώνεται στο 9,3% και την απασχόληση να αυξάνεται κατά 1,0% σε ετήσια βάση .

Στις 29 Σεπτεμβρίου, η Ελλάδα υπέβαλε τα δυο τελευταία αιτήματα προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την πληρωμή επιχορηγήσεων και δανείων, με τη συνολική χρηματοδότηση να ανέρχεται σε € 6,75 δισ. (€4,4 δισ. επιχορηγήσεις, €2,35 δισ. δάνεια) . Σε φάση αξιολόγησης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή βρίσκονται επίσης τα δύο προγενέστερα αιτήματα, που θαεπιτρέψουν την αποδέσμευση ακόμα €4,55 δισ. Ολοκληρώνοντας εγκαίρως όλα τα προαπαιτούμενα, η Ελλάδα θα λάβει το σύνολο των χρημάτων που της αναλογούν, €35,95 δισ. από το Ταμείο Ανάκαμψης .

Στις 18.09, ο οίκος Scope Ratings αναβάθμισε την Ελλάδα σε BBB+ (από BBB), διατηρώντας σταθερό outlook, και ο Moody’s αναβάθμισε το outlook της χώρας σε θετικό, διατηρώντας αμετάβλητη τη βαθμίδα στο Baa 3. Νωρίτερα, στις 04.09, ο οίκος DBRS είχε προχωρήσει σε αντίστοιχη αναβάθμιση του Outlook σε θετικό, διατηρώντας αμετάβλητη τη βαθμίδα στο BΒΒ . Οι αξιολογήσεις αυτές αποδόθηκαν στην ταχεία αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους, τα διατηρήσιμα και υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα, τον ρυθμό ανάπτυξης που παραμένει πάνω από τον μέσο όρο της ευρωζώνης, την ενισχυμένη ανθεκτικότητα του τραπεζικού τομέα, καθώς και τη συνέχιση -10 των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων .

Σε γενικότερο πλαίσιο, οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή αναπόφευκτα αποτελούν τον καταλύτη για το πως θα κινηθεί η οικονομική δραστηριότητα το επόμενο διάστημα . Η επιστροφή των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα, ο σημαντικός περιορισμός των εξαγωγών βασικών εισροών του αγροτικού τομέα (όπως λιπάσματα) από τις χώρες του Περσικού Κόλπου και το αυξημένο κόστος μεταφοράς των εμπορευμάτων καθιστούν πολύ πιθανή την έντονη ενίσχυση του πληθωρισμού τους προσεχείς μήνες . Στο πλαίσιο αυτό, η Fed, η ΕΚΤ και η ΤτΙ υιοθέτησαν τον Σεπτέμβριο πιο αυστηρή πολιτική αυξάνοντας τα βασικά επιτόκια κατά 25 μ.β., δηλώνοντας έτοιμες και για νέες αυξήσεις .

Στις ΗΠΑ, η ανάπτυξη παραμένει απρόσμενα ανθεκτική . Το πραγματικό ΑΕΠ κατά το Β΄ Τρίμηνο αυξήθηκε 2,2% τόσο σε τριμηνιαία – ετησιοποιημένη βάση , όσο και σε ετήσια. Τα τελευταία στοιχεία υποδηλώνουν διατήρηση της ισχυρής ανάπτυξης και κατά το Γ΄ Τρίμηνο . Οι αρκετά καλές συνθήκες στην αγορά εργασίας παρέχουν τη δυνατότητα στη Fed να εστιάσει στην αντιμετώπιση του πληθωριστικού κινδύνου .

Στην Ευρωζώνη, ο ρυθμός ανάπτυξης κατά το Β΄ Τρίμηνο ανήλθε στο 0,6% σε τριμηνιαία βάση εκπλήσσοντας θετικά, λαμβάνοντας ώθηση από την ισχυρή ανάπτυξη της Ιρλανδίας . Το πολύ χαμηλό ποσοστό ανεργίας και τα ευνοϊκά πρόσφατα οικονομικά στοιχεία και δείκτες καταδεικνύουν συνέχιση του ήπιου ρυθμού ανάπτυξης . Ωστόσο, η υψηλή εξάρτηση της Ευρώπης από τις εισαγωγές ενεργειακών αγαθών επιδρά αρνητικά .

Στην Κίνα, τα τελευταία οικονομικά στοιχεία ήταν συγκρατημένα . Η εσωτερική ζήτηση διατηρείται υποτονική, ενώ βασικός παράγοντας της ανάπτυξης παραμένει η ισχυρή άνοδος των εξαγωγών .

Ειδικότερα:

Ελλάδα

Το β΄ τρίμηνο του 2026, το πραγματικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 0,3% σε τριμηνιαία βάση και κατά 1,9% σε ετήσια βάση . Σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2025, θετικά συνέβαλαν οι επενδύσεις και η κατανάλωση . Αντίθετα, οι εισαγωγές αυξήθηκαν περισσότερο από τις εξαγωγές, με αποτέλεσμα την αρνητική συμβολή του εξωτερικού τομέα στην ανάπτυξη . Το α’ εξάμηνο του 2026 ο ρυθμός ανάπτυξης διαμορφώθηκε στο 1,9%, επίδοση συμβατή με την πρόβλεψή μας για αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ κατά 1,9% στο σύνολο του έτους . Το ονομαστικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 5,9% σε ετήσια βάση το β’ τρίμηνο και κατά 5,3% σε επίπεδο α’ εξαμήνου .

O δείκτης οικονομικού κλίματος αυξήθηκε τον Σεπτέμβριο στις 107,6 μονάδες (Αυγ.26: 106,9). Η βελτίωση του δείκτη συνδέεται κυρίως με την ενίσχυση των επιχειρηματικών προσδοκιών στη βιομηχανία, τις υπηρεσίες και το λιανικό εμπόριο, καθώς και με τη βελτίωση του δείκτη εμπιστοσύνης καταναλωτών . Αντίθετα, ο δείκτης επιχειρηματικών προσδοκιών στις κατασκευές υποχώρησε, αλλά διατηρήθηκε σε επίπεδο υψηλότερο του μακροχρόνιου μέσου όρου .

Τον Ιούλιο , η βιομηχανική παραγωγή μειώθηκε κατά 0,9% σε ετήσια εποχικά εξομαλύμενη βάση, κυρίως λόγω της αρνητικής συμβολής του κλάδου «ηλεκτρισμός» . Ωστόσο, ανοδική τάση ακολουθεί η πλειονότητα των βραχυχρόνιων δεικτών οικονομικής δραστηριότητας, σε εποχικά εξομαλυμένη βάση . Τον Ιούνιο , ο δείκτης κύκλου εργασιών στο λιανικό εμπόριο (εκτός καύσιμων) αυξήθηκε κατά 4,1% και ο αντίστοιχος δείκτης όγκου κατά 2,9% σε ετήσια βάση .

Στο χονδρικό εμπόριο ο κύκλος εργασιών ενισχύθηκε κατά 7,5%, αν και ο δείκτης όγκου υποχώρησε κατά Ελλάδα 1,2% σε ετήσια βάση . Στον κλάδο των αυτοκινήτων, οι δείκτες κύκλου εργασιών και όγκου αυξήθηκαν κατά 9,3% αμφότεροι, ενώ στις υπηρεσίες ο κύκλος εργασιών αυξήθηκε κατά 9,8% σε ετήσια βάση . Στις κατασκευές, το β’ τρίμηνο ο δείκτης παραγωγής αυξήθηκε κατά 7,2% σε ετήσια βάση . Σύμφωνα με μη εποχικά εξομαλυμένα στοιχεία, ο αριθμός των οικοδομικών αδειών αυξήθηκε τον Ιούνιο κατά 21,5% και σε επίπεδο 6μήνου κατά 11,0% yoy.

Επιτάχυνση στο 3,8% εμφάνισε ο πληθωρισμός τον Αύγουστο, μετά την επιβράδυνση από το υψηλό έτους τον Απρίλιο (5,4%) σε 3,4% τον Ιούλιο . Ωστόσο, ο δομικός πληθωρισμός (εξαιρ . τρόφιμα, ποτά, καπνός ενέργεια) αποκλιμακώνεται σταδιακά τον Αύγουστο στο 2,6% από το υψηλό έτους τον Μάιο (3,4%). Ο εναρμονισμένος πληθωρισμός κινήθηκε στο 3,7%, με τον δείκτη ενέργειας να αυξάνεται κατά 15,3% και τον δείκτη εκτός ενέργειας κατά 2,7% σε ετήσια βάση.
εποχικά εξομαλυμένη βάση, διαμορφώθηκε στο 7,9%

Συνακόλουθα το α’ εξάμηνο το ποσοστό ανεργίας διαμορφώθηκε στο 9,3% (α’ εξάμ. 2025: 9,5%) και η απασχόληση αυξήθηκε κατά 1,0% σε ετήσια βάση . Παράλληλα συνεχίστηκε η μείωση του αριθμού τόσο των μακροχρόνια όσο και των “νέων” ανέργων, δηλαδή αυτών που εισέρχονται πρώτη φορά στην αγορά εργασίας .

Την περίοδο Ιανουαρίου –Αυγούστου, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, ο κρατικός προϋπολογισμός παρουσίασε έλλειμμα €475 εκατ. έναντι πλεονάσματος €1.964 εκατ. το αντίστοιχο διάστημα του 2025. Η αύξηση των δαπανών – κυρίως αυτών που συνδέονται με το Ταμείο Ανάπτυξης και Ανθεκτικότητας και με μεταβιβάσεις – υπερέβη την άνοδο των εσόδων . Το πρωτογενές πλεόνασμα διαμορφώθηκε στα €6,5 δισ. έναντι €8,5 δισ. την αντίστοιχη περίοδο του 2025.

Την περίοδο Ιανουαρίου – Ιουλίου, το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών διευρύνθηκε κατά €1,5 δισ., στα €9,3 δισ. Η εξέλιξη αυτή οφείλεται στην επιδείνωση των ισοζυγίων πρωτογενών και δευτερογενών εισοδημάτων . Αντίθετα, το ισοζύγιο αγαθών και υπηρεσιών βελτιώθηκε . Ειδικότερα, η βελτίωση στο ισοζύγιο αγαθών (κατά €1,7δισ.) συνδέεται κυρίως με τη μείωση στο έλλειμμα του ισοζυγίου καυσίμων (κατά €1,4 δισ), ενώ η βελτίωση κατά €681 εκατ. στο πλεόνασμα υπηρεσιών συνδέεται με την αύξηση του πλεονάσματος στο ταξιδιωτικό ισοζύγιο κατά €1,2δισ.

Ευρωζώνη

Στη τελευταία συνεδρίασή της (στις 10/9), η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) αύξησε κατά 25 μονάδες βάσης (μ.β.) τα παρεμβατικά επιτόκια της, όπως αναμενόταν . Αποτελεί τη δεύτερη αύξηση επιτοκίων για φέτος, με αποτέλεσμα το επιτόκιο διευκόλυνσης αποδοχής καταθέσεων να διαμορφώνεται στο 2,50%, των πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης στο 2,65% και της οριακής χρηματοδότησης στο 2,90%. Η ΕΚΤ επικαλέστηκε για την απόφαση αυτή τις επίμονες πληθωριστικές πιέσεις λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, εκτιμώντας ότι ο γενικός πληθωρισμός θα παραμείνει υψηλότερα του στόχου (2%) έως και το β’ τρίμηνο του 2027 (Αύγ.: 3,2%, Ioύλ. 26: 2,9%, δομικός : 2,4%, Ιούλ . 26: 2,5%).

Η Πρόεδρός της, επανέλαβε ότι η ΕΚΤ βρίσκεται σε καλή θέση («well-positioned ») προκείμενου να διαχειριστεί την υψηλή αβεβαιότητα που απορρέει από τη γεωπολιτική αστάθεια . Στο πλαίσιο αυτό, δεν προϊδέασε για τη μελλοντική πορεία των επιτοκίων, δηλώνοντας ότι δεν υπήρξε σχετική συζήτηση μεταξύ των μελών . Επανέλαβε ότι οι αποφάσεις θα λαμβάνονται σε κάθε συνεδρίαση με βάση τις προοπτικές και τη δυναμική του πληθωρισμού, καθώς και την ένταση της μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής .

Στις νέες μακροοικονομικές προβλέψεις εκτιμάται για τη περίοδο 2026 -2027 ελαφρά υψηλότερος ρυθμός ανάπτυξης και λίγο μεγαλύτερη ενίσχυση του πληθωρισμού για τα δύο επόμενα έτη. Υψηλότερα διαμορφώθηκε τελικά ο ρυθμός ανάπτυξης κατά το β’ τρίμηνο του 2026. Σε τριμηνιαία βάση το πραγματικό ΑΕΠ αυξήθηκε 0,6% (προηγ . εκτ.: 0,4%, Ευρωζώνη α’ τρίμ. 26: 0,0%), εξέλιξη που οφείλεται στον ισχυρό – τερο ρυθμό της Ιρλανδίας (10,2%). Χωρίς αυτήν, ο ρυθμός ανάπτυξης της Ευρωζώνης εκτιμάται στο 0,3%. Από τις μεγαλύτερες οικονομίες, τον υψηλότερο ρυθμό είχε η Ισπανία (0,7%), ακολούθησαν η Γερμανία (0,3%) και η Ιταλία (0,2%), ενώ μηδενική μεταβολή είχε η Γαλλία . Σε ετήσια βάση αυξήθηκε 1,2% (προηγ . εκτ.: 1%, α’ τρίμ. 26: 0,6%). Η ΕΚΤ εκτιμά για φέτος ρυθμό ανάπτυξης 0,9% και 1,4% το 2027.

Μικρή επιδείνωση εμφάνισε το οικονομικό κλίμα τον Σεπτέμβριο . Ο σχετικός δείκτης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής υποχώρησε στο 97,9 (Αύγ. 26: 98,4), με τους επιμέρους δείκτες να κινούνται μεικτά (ανοδικά στις υπηρεσίες και τη βιομηχανία, πτωτικά στο λιανεμπόριο και αμετάβλητος στις κατασκευές) . Μειωμένος ήταν και ο δείκτης προσδοκιών των καταναλωτών (-16,5, Αύγ. 26: -15,5), τιμή συγκριτικά χαμηλή .

Απρόσμενη ανθεκτικότητα απέναντι στο ρευστό γεωπολιτικό περιβάλλον εξακολουθεί να επιδεικνύει η οικονομική δραστηριότητα, σύμφωνα με την εξέλιξη των πρόδρομων δεικτών PMI τον Σεπτέμβριο . Βάσει της α’ εκτίμησης, ο δείκτης στη μεταποίηση διατηρήθηκε στο 52,7, ενώ στις υπηρεσίες ανήλθε στο 53 (Αύγ. 26: 51,6). Ως εκ τούτου, ο σύνθετος διαμορφώθηκε στο 53,1 (Αύγ. 26: 52), καταγράφοντας τον υψηλότερο ρυθμό επέκτασης από τον Απρίλιο του 2023.

Πτωτικά κινήθηκαν οι λιανικές πωλήσεις και η βιομηχανική παραγωγή τον Ιούλιο . Σε εποχικά εξομαλυμένη βάση οι λιανικές πωλήσεις μειώθηκαν 0,6% (Ιούν . 26: 0,2%), κυρίως λόγω των χαμηλότερων δαπανών για μη διατροφικά προϊόντα . Παρόμοια, η βιομηχανική παραγωγή μειώθηκε 0,1% (Ιούν . 26: -0,1%), λόγω της μειωμένης παραγωγής των μη διαρκών καταναλωτικών αγαθών . Ταυτόχρονα, διευρύνθηκε αξιοσημείωτα το εμπορικό πλεόνασμα (εποχ . διορθ . σε δισ. €, 5, Ιούν. 26: 1), καθώς σε μηνιαία βάση αυξήθηκαν οι εξαγωγές και μειώθηκαν οι εισαγωγές . Στο 6,4% παρέμεινε για δεύτερο διαδοχικό μήνα το εποχικά διορθωμένο ποσοστό ανεργίας τον Ιούλιο, ελαφρά υψηλότερο του ιστορικά χαμηλού .

Τέλος, ο οίκος Scope Ratings υποβάθμισε την πιστοληπτική ικανότητα της Γαλλίας από «ΑΑ-» σε «Α+», χαρακτηρίζοντας «σταθερή» τη προοπτική (outlook) .

Βρείτε εδώ ολόκληρο το Δελτίο Οικονομικών Εξελίξεων της Τράπεζας Πειραιώς

 

Διαβάστε επίσης 

Χατζηδάκης: Τρίτη στην ευρωζώνη ως προς το ύψος των ενισχύσεων για την ενεργειακή κρίση η Ελλάδα

Θεοδωρικάκος: Η Ευρώπη δεν μπορεί να σφυρίζει αδιάφορα – Η πρόταση Μητσοτάκη στην ΕΕ πρέπει να γίνει αποδεκτή

ΤτΕ: Στο 4,79% τα επιτόκια των νέων δανείων – Στις 4,42 μονάδες άνοιξε η «ψαλίδα» με τις καταθέσεις