City Stories

Ολοκληρώθηκε με επιτυχία το συνέδριο «Ελληνιστική Αλεξάνδρεια: Εορτάζοντας 24 Αιώνες»

  • NewsRoom
Ελληνιστική Αλεξάνδρεια

2Ο ΠΑΝΕΛ «Αρχαιολογία, Ιστορία, Φιλοσοφία, Λογοτεχνία και Τέχνες»: Mohamed Kenawi Διευθυντής του Αλεξανδρινού Κέντρου Ελληνιστικών Σπουδών της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας, Sahar Hamouda, πρώην Διευθύντρια του Κέντρου Αλεξανδρινών και Μεσογειακών Ερευνών της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας, Grzegorz Majcherek, Επικεφαλής της Πολωνικής Αποστολής των εκσκαφών του Αρχαιολογικού Χώρου του Κομ ελ-Ντίακ, Δρ. Αγγελική Κοτταρίδη, Αρχαιολόγος και Διευθύντρια της Εφορίας Αρχαιοτήτων Ημαθίας, Mervat Seif El – Din, Καθηγήτρια και πρώην διευθύντρια του Ελληνο – Ρωμαϊκού Μουσείου της Αλεξάνδρειας, Marianne Bergmann, Καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Γκότινγκεν της Γερμανίας, πρώην Διευθύντρια του Αρχαιολογικού Ινστιτούτου


Κατά τη διάρκεια του τριήμερου διεθνούς συνεδρίου «Ελληνιστική Αλεξάνδρεια: Εορτάζοντας 24 Aιώνες» που ολοκληρώθηκε το απόγευμα της Παρασκευής (15 Δεκεμβρίου), η Αλεξάνδρεια των Ελληνιστικών χρόνων αναδείχθηκε ως η βασική επιρροή τόσο του Μεσογειακού όσο και του Ευρωπαϊκού πολιτισμού.

Μέσα από τις παρουσιάσεις των εργασιών των 32 διακεκριμένων Ελλήνων και ξένων επιστημόνων και μελετητών της Ελληνιστικής Αλεξάνδρειας που συμμετείχαν στο Συνέδριο έπεσε άπλετο φως στις πρωτότυπες ιδέες και στις πρωτοποριακές ανακαλύψεις της ελληνιστικής εποχής και επισημάνθηκε η καθοριστική επίδρασή τους στη σύγχρονη φιλοσοφία, την τέχνη και την επιστήμη.

Ελληνιστική Αλεξάνδρεια
1ο ΠΑΝΕΛ «Αρχαιολογία, Ιστορία, Φιλοσοφία, Λογοτεχνία και Τέχνες»: Ακαδημαϊκός Χρήστος Ζερεφός, Πρόεδρος του Καναγκινείου – Μαριολοπουλείου Ιδρύματος, Παναγιώτης Κουσούλης, Αν. Καθηγητής Αιγυπτιολόγος, Jean – Yves Empereur, Διευθυντής Έρευνας του Γαλλικού Εθνικού Κέντρου Έρευνας, Marie-Dominique Nenna, Διευθύντρια Έρευνας στο Γαλλικό Εθνικό Κέντρο Έρευνας, Harry Tzalas, Ιδρυτής και Πρόεδρος του Ελληνικού Ινστιτούτου Αρχαϊκών και Μεσαιωνικών Αλεξανδρινών Σπουδών στην Αθήνα, Emad Khalil Καθηγητής Ναυτικής Αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Αλεξάνδρειας

«Είναι η πρώτη φορά», υπογράμμισε, ο Ακαδημαϊκός καθηγητής Χρήστος Ζερεφός, Πρόεδρος του Μαριολοπουλείου-Καναγκινείου Ιδρύματος Επιστημών Περιβάλλοντος, «που πραγματοποιείται ένα Συνέδριο όπου όλες οι επιστήμες και οι εκφάνσεις του ουμανισμού, πολλές από τις οποίες γεννήθηκαν στην Αλεξάνδρεια, παρουσιάζονται στο ίδιο σημείο. Ένα Συνέδριο όπου συγκεντρώνονται επιστήμονες ειδικοί στους τομείς της Ιστορίας, της Αρχαιολογίας, της Φιλοσοφίας, των Γραμμάτων και Τεχνών καθώς και των Επιστημών της Ιατρικής, της Τεχνολογίας, της Νομικής και του Περιβάλλοντος, παρουσιάζοντας τις σημαντικές εργασίες τους πάνω στην Ελληνιστική Αλεξάνδρεια. Και όλες αυτές οι εργασίες συγκλίνουν σε ένα εντυπωσιακό συμπέρασμα: Το αρχαίο Ελληνικό πνεύμα μεταλαμπαδεύτηκε από την Αθήνα και την Ιωνία στην Αλεξάνδρεια. Έσβησε και αναδείχθηκε εκ νέου στη Δύση, την περίοδο της Αναγέννησης, πολλά από τα επιτεύγματα και τις ανακαλύψεις της οποίας έχουν τις ρίζες τους στην Ελληνιστική Αλεξάνδρεια».

Ελληνιστική Αλεξάνδρεια
2ο ΠΑΝΕΛ «Αρχαιολογία, Ιστορία, Φιλοσοφία, Λογοτεχνία και Τέχνες»: Mohamed Kenawi Διευθυντής του Αλεξανδρινού Κέντρου Ελληνιστικών Σπουδών της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας, Sahar Hamouda, πρώην Διευθύντρια του Κέντρου Αλεξανδρινών και Μεσογειακών Ερευνών της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας, Grzegorz Majcherek, Επικεφαλής της Πολωνικής Αποστολής των εκσκαφών του Αρχαιολογικού Χώρου του Κομ ελ-Ντίακ, Δρ. Αγγελική Κοτταρίδη, Αρχαιολόγος και Διευθύντρια της Εφορίας Αρχαιοτήτων Ημαθίας, Mervat Seif El – Din, Καθηγήτρια και πρώην διευθύντρια του Ελληνο – Ρωμαϊκού Μουσείου της Αλεξάνδρειας, Marianne Bergmann, Καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Γκότινγκεν της Γερμανίας, πρώην Διευθύντρια του Αρχαιολογικού Ινστιτούτου

«Για πρώτη φορά», επισημαίνει και ο Αρχιτέκτονας και Ιστορικός Paolo Vitti, μέλος της Europa Nostra που συμμετείχε στο Συνέδριο, «συναντώνται ειδικοί από όλα τα πεδία και προσπαθούν να αναλύσουν την Ελληνιστική Περίοδο, η οποία άλλαξε και επηρέασε τόσο τον Μεσογειακό όσο και τον Ευρωπαϊκό πολιτισμό. Η συζήτηση μεταξύ αρχαιολόγων, αρχιτεκτόνων, ειδικών στις τέχνες, στη λογοτεχνία, στη φιλοσοφία, τις θετικές επιστήμες, το περιβάλλον, τις κλιματικές συνθήκες, προσπάθησαν να αποδώσουν μία οικουμενική προσέγγιση, η οποία είναι και ο μοναδικός τρόπος να γίνει κατανοητός ο πολιτισμός μίας πολύ δυναμικής περιόδου, που είχε δραστική επίδραση στις μεταγενέστερες περιόδους. Μιας περιόδου τόσο πεφωτισμένης που επηρέασε ακόμα και τη δική μας συμπεριφορά. Όμως αυτό το Συνέδριο έχει και μια άλλη διάσταση: Προσφέρει τη δυνατότητα να χτιστούν γέφυρες μεταξύ πολιτών και πολιτισμών στη Μεσόγειο».

Στο Συνέδριο για πρώτη φορά παρουσιάστηκαν ταυτόχρονα τα τεχνολογικά, τα επιστημονικά, τα αστρονομικά επιτεύγματα της περιόδου, καθώς επίσης το θέατρο, η ποίηση, η φιλοσοφία, η σκέψη και η μέθοδος της επιστήμης και ιδιαίτερα τα μεγάλα επιτεύγματα που γέννησαν επιστήμες όπως η ρομποτική, δίνοντας έτσι μια σφαιρική και ολοκληρωμένη εικόνα της έρευνας και της δημιουργικότητας σε όλους τους τομείς κατά τη διάρκεια της συγκεκριμένης χρονικής περιόδου.

Ελληνιστική Αλεξάνδρεια
3ο ΠΑΝΕΛ «Αρχαιολογία, Ιστορία, Φιλοσοφία, Λογοτεχνία και Τέχνες»: Mohamed Awad, Λέκτορας στη Σχολή Αρχιτεκτονικής στο Πανεπιστήμιο της Αλεξάνδρειας, συγγραφέας Costa Carras, αντιπρόεδρος της Europa Nostra, Paolo Vitti Αρχαιολόγος και Αρχιτέκτονας, Πανεπιστήμιο της Ρώμης, μέλος του επιστημονικού συμβουλίου της Europa Nostra Italy, Anne – Marie Guimier Καθηγήτρια Ελληνικής Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης στο Πανεπιστήμιο του Paris Ouest στη Γαλλία, Mona Haggag Kαθηγήτρια Aρχαιολογίας, Πρόεδρος της Αρχαιολογικής Εταιρείας της Αλεξάνδρειας, Δρ. Κυριάκος Σαββόπουλος Λέκτορας και επιστημονικός συνεργάτης της Σχολής Κλασσικών Σπουδών, Oxford University

Μεταξύ άλλων έγιναν αναλυτικές αναφορές: Στα μεγάλα τεχνικά έργα, στη ναυπηγική, στους καταπέλτες, στις αντλίες και τις υδραντλίες, στους γερανούς, στα υδραυλικά ρολόγια, στα οδόμετρα, στις ζυγαριές ακριβείας, στα ιατρικά εργαλεία χειρουργικής και ορθοπεδικής, στα σφυγμόμετρα, αλλά και στις καινοτομίες της γεωργίας, στον αθλητισμό, στην οργανοποιία, στον ψηφιακό τηλέγραφο, στις αυτόματες πόρτες των ναών.

Ιδιαίτερες αναφορές έγιναν στις βασικές αρχές των ρευστών που διατυπώθηκαν από τον Αρχιμήδη, στον μηχανισμό των Αντικηθύρων για τον οποίον οι ερευνητές εικάζουν ότι έχει τις ρίζες του στη σχολή του Αρχιμήδη, στην ανακάλυψη της Γεωμετρίας με βάση τους νόμους του Ευκλείδη, στην ανακάλυψη της φυσιολογίας και της πειραματικής ανατομικής και της φυτολογίας. Αναφέρθηκε επίσης ότι η ατμομηχανή στηρίχθηκε στον Ήρωνα και την αιολόσφαιρα, και βέβαια έγιναν εκτεταμένες αναφορές στον περίφημο Φάρο της Αλεξάνδρειας, ένα από τα Επτά Θαύματα του Κόσμου, που μέχρι σήμερα παραμένει ανεξήγητος ο μηχανισμός του. «Μένει ακόμα πολλή δουλειά να γίνει», ειπώθηκε χαρακτηριστικά, «προκειμένου να αποτυπωθεί πλήρως το μέγεθος και η λειτουργία της κατασκευής. Ενώ, το μυστικό του βρίσκεται κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας στα χιλιάδες διάσπαρτα ερείπια».

Ελληνιστική Αλεξάνδρεια
4ο ΠΑΝΕΛ «Αρχαιολογία, Ιστορία, Φιλοσοφία, Λογοτεχνία και Τέχνες»: Shaker Moussa, λέκτορας Νέας Ελληνικής Λογοτεχνίας στη Σχολή Γλωσσών και Μετάφρασης του Πανεπιστημίου Al Azhar στο Κάιρο, Ashraf Farrag, Καθηγητής συγκριτικής γλωσσολογίας στο Πανεπιστήμιο της Αλεξάνδριας, Dee L. Clayman Καθηγήτρια Κλασσικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο City της Νέας Υόρκης, Γεωργία Ξανθάκη – Καραμάνου, Καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Πελοποννήσου, Εμμανουήλ Βουτυράς Καθηγητής της Σχολής Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Περικλής Βαλλιάνος Καθηγητής Πολιτικών Επιστημών στο ΕΚΠΑ

Το ίδιο ισχύει και για πολλούς άλλους τομείς, επεσήμαναν οι ομιλητές. Μια μεγάλη γκάμα αρχαιολογικών ευρημάτων βρίσκονται στο στάδιο της μελέτης και της αποκωδικοποίησής τους ενώ αναμένεται η αρχαιολογική σκαπάνη των επόμενων χρόνων να αποκαλύψει πολλά και εκπληκτικά πράγματα. Οι σύνεδροι υπογράμμισαν επίσης την αναγκαιότητα της περαιτέρω νομικής θωράκισης των παγκόσμιων μνημείων και της καθολικής, και όχι μόνο για λίγους, εφαρμογής της νομοθεσίας για την προστασία της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς.

Τέλος οι ιστορικοί που συμμετείχαν στο συνέδριο αναφερόμενοι στη δράση του Μεγάλου Αλεξάνδρου επεσήμαναν ότι αυτή άλλαξε τελείως την ιστορία της Μεσογείου. Σε πολιτικό επίπεδο, έγινε η γέφυρα από τη δημοκρατία της Αθήνας στον κόσμο του βασιλιά Αλέξανδρου. Ενώ, στη συνέχεια οι Πτολεμαίοι διαμόρφωσαν μία δυναστεία, η οποία επένδυσε στον πολιτισμό και όχι μόνο στη στρατιωτική δράση.

Ελληνιστική Αλεξάνδρεια
5ο ΠΑΝΕΛ «Επιστήμη, Ιατρική και Τεχνολογία»: Ακαδημαϊκός Χρήστος Ζερεφός, καθηγητής Paolo Vitti, μέλος του επιστημονικού συμβουλίου της Europa Nostra, Italy, καθηγητής Θεοδόσιος Τάσσιος, επίτιμος Πρόεδρος της Ελληνικής Φιλοσοφικής Εταιρίας, Πρόεδρος της Εταιρείας Σπουδών στην Αρχαία Ελληνική Τεχνολογία, Ξενοφών Μουσσάς καθηγητής Φυσικής του Διαστήματος ΕΚΠΑ, ο Ακαδημαϊκός Μανόλης Κορρές, Καθηγητής Αρχιτεκτονικής, καθηγητής Γεώργιος Χρούσος, επικεφαλής του τμήματος παιδιατρικής της Ιατρικής Σχολής Αθηνών, Καθηγητής Εμμανουήλ Φλωράτος, μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών, Ακαδημαϊκός Eberhard Knobloch Καθηγητής της Ιστορίας της Επιστήμης και της Τεχνολογίας στο Πανεπιστήμιο Τεχνολογίας του Βερολίνου

Η ευχή και η ελπίδα που εξέφρασαν όλοι οι σύνεδροι, με πρώτους τους διοργανωτές του, ήταν να καταστεί δυνατόν η διοργάνωση σε ετήσια βάση παρόμοιων συνεδρίων, που όπως είπε και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, κύριος Προκόπιος Παυλόπουλος, κατά τον χαιρετισμό του στην έναρξη του Συνεδρίου «στους δύσκολους καιρούς που περνάμε χρειάζονται για να μας εμπνέουν». Ενώ όσοι παρακολούθησαν το Συνέδριο, κατά την λήξη του δήλωσαν: «Νιώσαμε υπερήφανοι που είμαστε Έλληνες!».

Το διεθνές συνέδριο «Ελληνιστική Αλεξάνδρεια: Εορτάζοντας 24 Αιώνες» διοργανώθηκε από το Ίδρυμα Μαριάννα Β. Βαρδινογιάννη, το Κέντρο Ελληνιστικών Σπουδών της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας, το Μουσείο Ακρόπολης, και το Μαριολοπούλειο-Καναγκίνειο Ίδρυμα Επιστημών Περιβάλλοντος, με την ευκαιρία του εορτασμού 24 αιώνων από την ίδρυση της Βιβλιοθήκης και του Μουσείου της Αλεξάνδρειας, και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, κύριος Προκόπιος Παυλόπουλος το έθεσε υπό την αιγίδα του.

Ελληνιστική Αλεξάνδρεια
6ο ΠΑΝΕΛ «Περιβάλλον»: Ακαδημαϊκός Κωνσταντίνος Συνολάκης, καθηγητής στο Πολυτεχνείο Κρήτης, Ξενοφών Μουσσάς καθηγητής Φυσικής του Διαστήματος ΕΚΠΑ καθηγητής, ο Ακαδημαϊκός Χρήστος Ζερεφός Πρόεδρος του Μαριοπουλείου – Καναγκινείου Ιδρύματος Επιστημών Περιβάλλοντος, ο Καθηγητής Juerg Luterbacher από το Πανεπιστήμιο Justus Liebig της Γερμανίας και η Καθηγήτρια Έλενα Ξολπάκη επίσης από το Πανεπιστήμιο Justus Liebig της Γερμανίας

Στις εργασίες του Συνεδρίου συμμετείχαν οι εξής: Ακαδημαϊκός Καθηγητής Χρήστος Ζερεφός, Πρόεδρος του Καναγκινείου – Μαριολοπουλείου Ιδρύματος, Παναγιώτης Κουσούλης, Αν. Καθηγητής Αιγυπτιολόγος, Jean – Yves Empereur, Διευθυντής Έρευνας του Γαλλικού Εθνικού Κέντρου Έρευνας, Marie-Dominique Nenna, Διευθύντρια Έρευνας στο Γαλλικό Εθνικό Κέντρο Έρευνας, Harry Tzalas, Ιδρυτής και Πρόεδρος του Ελληνικού Ινστιτούτου Αρχαϊκών και Μεσαιωνικών Αλεξανδρινών Σπουδών στην Αθήνα, Emad Khalil Καθηγητής Ναυτικής Αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Αλεξάνδρειας, Mohamed Kenawi Διευθυντής του Αλεξανδρινού Κέντρου Ελληνιστικών Σπουδών της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας, Sahar Hamouda, πρώην Διευθύντρια του Κέντρου Αλεξανδρινών και Μεσογειακών Ερευνών της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας, Grzegorz Majcherek, Επικεφαλής της Πολωνικής Αποστολής των εκσκαφών του Αρχαιολογικού Χώρου του Κομ ελ-Ντίακ, Δρ. Αγγελική Κοτταρίδη, Αρχαιολόγος και Διευθύντρια της Εφορίας Αρχαιοτήτων Ημαθίας, Mervat Seif El – Din, Καθηγήτρια και πρώην διευθύντρια του Ελληνο – Ρωμαϊκού Μουσείου της Αλεξάνδρειας, Marianne Bergmann, Καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Γκότινγκεν της Γερμανίας, πρώην Διευθύντρια του Αρχαιολογικού Ινστιτούτου, Mohamed Awad, Λέκτορας στη Σχολή Αρχιτεκτονικής στο Πανεπιστήμιο της Αλεξάνδρειας Κώστας Καρράς, συγγραφέας, αντιπρόεδρος της Europa Nostra, Paolo Vitti Αρχαιολόγος και Αρχιτέκτονας, Πανεπιστήμιο της Ρώμης, μέλος του επιστημονικού συμβουλίου της Europa Nostra Italy, Anne – Marie Guimier Καθηγήτρια Ελληνικής Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης στο Πανεπιστήμιο του Paris Ouest στη Γαλλία, Mona Haggag Kαθηγήτρια Aρχαιολογίας, Πρόεδρος της Αρχαιολογικής Εταιρείας της Αλεξάνδρειας, Δρ. Κυριάκος Σαββόπουλος Λέκτορας και επιστημονικός συνεργάτης της Σχολής Κλασσικών Σπουδών, Oxford University, Shaker Moussa, λέκτορας Νέας Ελληνικής Λογοτεχνίας στη Σχολή Γλωσσών και Μετάφρασης του Πανεπιστημίου Al Azhar στο Κάιρο, Ashraf Farrag, Καθηγητής συγκριτικής γλωσσολογίας στο Πανεπιστήμιο της Αλεξάνδρειας, Dee L. Clayman Καθηγήτρια Κλασσικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο City της Νέας Υόρκης, Γεωργία Ξανθάκη – Καραμάνου, Καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Πελοποννήσου, Εμμανουήλ Βουτυράς Καθηγητής της Σχολής Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Περικλής Βαλλιάνος Καθηγητής Πολιτικών Επιστημών στο ΕΚΠΑ, καθηγητής Θεοδόσιος Τάσσιος, επίτιμος Πρόεδρος της Ελληνικής Φιλοσοφικής Εταιρίας, Πρόεδρος της Εταιρείας Σπουδών στην Αρχαία Ελληνική Τεχνολογία, Ξενοφών Μουσσάς καθηγητής Φυσικής του Διαστήματος ΕΚΠΑ, Ακαδημαϊκός Μανόλης Κορρές, Καθηγητής Αρχιτεκτονικής, καθηγητής Γεώργιος Χρούσος, επικεφαλής του τμήματος παιδιατρικής της Ιατρικής Σχολής Αθηνών, Καθηγητής Εμμανουήλ Φλωράτος, μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών, Ακαδημαϊκός Eberhard Knobloch Καθηγητής της Ιστορίας της Επιστήμης και της Τεχνολογίας στο Πανεπιστήμιο Τεχνολογίας του Βερολίνου, Ακαδημαϊκός Κωνσταντίνος Συνολάκης, καθηγητής στο Πολυτεχνείο Κρήτης, Καθηγητής Juerg Luterbacher από το Πανεπιστήμιο Justus Liebig της Γερμανίας, Καθηγήτρια Έλενα Ξολπάκη επίσης από το Πανεπιστήμιο Justus Liebig της Γερμανίας, Άρτεμις Παπαθανασίου, νομική σύμβουλος του ΥπΕξ, Καθηγητής Ποινικού Δικαίου Χρίστος Μυλωνόπουλος, πρόεδρος του Ευρωπαϊκού και Διεθνούς Ινστιτούτου Ποινικού Δικαίου, Ακαδημαϊκός Χρύσα Μαλτέζου, ιστορικός, πρώην Διευθύντρια του Ελληνικού Ινστιτούτου Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών Βενετίας.

Ελληνιστική Αλεξάνδρεια
7ο ΠΑΝΕΛ «Πολιτιστική κληρονομιά και Νομικά Ζητήματα»: Ακαδημαϊκός Χρήστος Ζερεφός, Άρτεμις Παπαθανασίου, νομική σύμβουλος του ΥπΕξ, Καθηγητής Ποινικού Δικαίου Χρίστος Μυλωνόπουλος, πρόεδρος του Ευρωπαϊκού και Διεθνούς Ινστιτούτου Ποινικού Δικαίου, η Ακαδημαϊκός Χρύσα Μαλτέζου, ιστορικός, πρώην Διευθύντρια του Ελληνικού Ινστιτούτου Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών Βενετίας και ο Shaker Moussa λέκτορας Νέας Ελληνικής Φιλολογίας και Συγκριτικής Λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο Al-Azhar του Καΐρου

Το Συνέδριο πραγματοποιήθηκε στις 13, 14 και 15 Δεκεμβρίου στο Μουσείο Ακρόπολης και το στήριξαν με την ευγενική τους χορηγία οι εταιρείες: Coca Cola Τρία Έψιλον, το Κοινωφελές Ίδρυμα «Μαρία Τσάκος», η Alpha Bank και η E.I. Παπαδόπουλος Α.Ε.



ΣΧΟΛΙΑ