Σε «τροχοπέδη» εν μέσω πανδημίας για το διεθνές εισαγωγικό και εξαγωγικό εμπόριο εξελίσσεται το θέμα της εξεύρεσης κενών εμπορευματοκιβωτίων σε όλα τα λιμάνια του κόσμου.

Η έλλειψη διαθέσιμων κενών εμπορευματοκιβωτίων που αντιμετωπίζουν οι φορτωτές, δημιουργεί σοβαρές διαταραχές της εφοδιαστικής αλυσίδας, ενώ προκαλείται από λειτουργικούς παράγοντες και όχι από έλλειψη πραγματικού εξοπλισμού.

Οι τιμές των φορτίων με κενά εμπορευματοκιβώτια έχουν εκτοξευθεί σε επίπεδα ρεκόρ τους τελευταίους μήνες, με το Χρηματιστήριο Ναυτιλίας της Σαγκάης να αναφέρει τιμές spot άνω των 4.000 δολαρίων ανά TEU για τις υπηρεσίες Ασίας-Ευρώπης.

Καθίσταται προφανές ότι οι εν λόγω χρεώσεις επηρεάζουν τον τελικό κόστος διαμετακόμισης, άρα και την ανταγωνιστικότητα των προς εξαγωγή προϊόντων στις διεθνείς αγορές όπως βέβαια και το τελικό κόστος των εισαγόμενων προϊόντων που καλείται να πληρώσει ο τελικός καταναλωτής. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι αυξητικές τάσεις στις τιμές spot ανα μονάδα TEU, αλλά και οι πιέσεις που δέχθηκε και δέχεται η εφοδιαστική ώθησαν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ανταγωνισμού να εξετάσει τις πρακτικές τιμολόγησης και κρατήσεων εν μέσω της συνεχιζόμενης διαταραχής στην αλυσίδα εφοδιασμού.

Οι φορείς της αγοράς υποστηρίζουν ότι υπάρχει παραβίαση των υφιστάμενων συμβάσεων με θέσπιση παράλογων όρων για την αποδοχή κρατήσεων και αυξήσεις πολύ πάνω από εκείνες που έχουν συμφωνηθεί.

Στο «κυνήγι» των κενών εμπορευματοκιβωτίων ή μάλλον για την διαλεύκανση των αιτίων που τα κενά εμπορευματοκιβώτια αποτελούν «είδος προς εξαφάνιση» έχουν ήδη εισέλθει οι αρμόδιες Κινεζικές ρυθμιστικές αρχές οι οποίες πραγματοποίησαν συνεδρίαση στην οποία συμμετείχαν πλήθος γραμμών εμπορευματοκιβωτίων, τον Σεπτέμβριο του περασμένου έτους, σε μια προσπάθεια να περιοριστούν οι τιμές των ναύλων χωρίς ωστόσο να υπάρξει αποτέλεσμα.

Με φόντο την έκβαση της συγκεκριμένης συνεδρίασης, αλλά και από το γεγονός ότι μέχρι και σήμερα δεν έχει επέλθει εξομάλυνση των ροών των κενών εμπορευματοκιβωτίων τα αρμόδια Κινεζικά υπουργεία Εμπορίου και Μεταφορών συνεξετάζουν δέσμη μέτρων για την εξομάλυνση της αγοράς.

Τα μέτρα αυτά δεν έχουν ανακοινωθεί ακόμη, όπως δεν έχουν ανακοινωθεί τα πορίσματα στα οποία φέρεται να έχει καταλήξει η Ομοσπονδιακή Ναυτιλιακή Επιτροπή των ΗΠΑ που εξετάζει πιθανές κυρώσεις μετά από αναφορές ότι οι ναυτιλιακές εταιρίες δεν προμηθεύουν εμπορευματοκιβώτια στους εξαγωγείς γεωργικών προϊόντων της χώρας σε εσωτερικές τοποθεσίες, γεγονός που επίσης διατηρεί αυξημένες χρεώσεις.

Το θέμα των «κενών» εμπορευματοκιβωτίων πέραν των γενικότερων οικονομικών συνεπειών που προκαλεί στις διεθνές εμπόριο συνιστά και μία από τις ψηφιακές προκλήσεις της εφοδιαστικής. Το τελευταίο διάστημα στο θέμα της «ορατότητας» στην εφοδιαστική φαίνεται ότι έχει προστεθεί μία ακόμη παράμετρος ελέω των «κενών» εμπορευματοκιβωτίων. Αποτελεί πεποίθηση των παροικούντων της ψηφιακής τεχνολογίας στις συνδυασμένες μεταφορές ότι η περαιτέρω βελτίωση της ψηφιοποίησης της εφοδιαστικής σε όλο το εύρος της, θα αποσοβήσει προσεχώς περιπτώσεις μείωσης της «ορατότητας», αλλά και των αιφνίδιων διακοπών που παρατηρήθηκαν κατά την περίοδο του πρώτου και δεύτερου κύματος της πανδημίας.

Η ψηφιοποίηση θα συμβάλει στην ιχνηλασιμότητα και άρα στη μείωση του χρόνου διακίνησης των κονταίνερς, των πιέσεων για εξεύρεση χώρων εναπόθεσης, εντός και εκτός λιμένων, με τελική θετική συνέπεια τη μείωση του χρόνου διακίνησης και του τελικού κόστους.

Να σημειωθεί πάντως ότι οι ναυτιλιακές εταιρίες, εκ των οικονομικών αποτελεσμάτων που δημοσιοποίησαν για το προηγούμενο έτος, αποδείχθηκε ότι χειρίστηκαν με επιδεξιότητα την κρίση της πανδημίας διασφαλίζοντας τις μέγιστες δυνατές πληρότητες στα πλοία σε συνάρτηση με τις μειωμένες τιμές των ναυτιλιακών καυσίμων.

Σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις η εξομάλυνση των ροών σε «κενά» εμπορευματοκιβώτια, υπό τον φόβο της παρέμβασης των ρυθμιστικών αρχών σε Κίνα, Ε.Ε. και ΗΠΑ, θα αρχίσει να γίνεται σταδιακά ορατή προς τις αρχές του επόμενου μήνα.