Απαγορεύεται από το δίκαιο της Πνευμ. Ιδιοκτησίας η καθ΄οιονδήποτε τρόπο παράνομη χρήση/ιδιοποίηση του παρόντος, με βαρύτατες αστικές και ποινικές κυρώσεις για τον παραβάτη

Καθώς οι ηγέτες του πλανήτη συγκεντρώνονται στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ για να συζητήσουν μερικά από τα πιο πιεστικά ζητήματα στον κόσμο, συμπεριλαμβανομένης της ανισότητας και της φτώχειας, πολλοί θα μοιραστούν δεδομένα για να απεικονίσουν ένα φαινόμενο. Ωστόσο, οι χώρες που επικεντρώνονται στη δημιουργία ευημερίας και όχι απλώς στην εξάλειψη της φτώχειας αντιδρούν διαφορετικά στα δεδομένα σχετικά με τη φτώχεια.

Η μείωση της φτώχειας δεν είναι το ίδιο με τη δημιουργία ευημερίας

Όσο κι αν είναι δύσκολο να το πιστέψουμε, πριν από δεκαετίες η Σιγκαπούρη ήταν πολύ φτωχή και μια από τις κυριότερες πρωτοβουλίες της κυβέρνησης ήταν να μορφώσει τους πολίτες της. Αλλά όταν ο δρ. Goh Keng Swee, ένας από τους υπουργούς της Σιγκαπούρης, έβλεπε εκατοντάδες παιδιά να βγαίνουν από το σχολείο στο τέλος της ημέρας, αντί να είναι χαρούμενος, ένιωθε θλιμμένος. Αυτός και η κυβέρνηση της Σιγκαπούρης κατανοούσαν ότι μόνο η παρακολούθηση του σχολείου δεν ήταν αρκετή. Τι θα έκαναν οι μαθητές μετά την αποφοίτησή τους; Πώς θα μπορούσε η οικονομία να δημιουργήσει και να διατηρήσει θέσεις απασχόλησης για όλα αυτά τα πρόσφατα μορφωμένα παιδιά; Αυτές ήταν οι ερωτήσεις που έκανε ο δρ. Keng Swee.

Η έμφαση στη δημιουργία ευημερίας – σε αντίθεση με την έμφαση στην άμβλυνση της φτώχειας – υποχρέωσε τον δρ. Keng Swee και την κυβέρνηση να θέσουν εντελώς διαφορετικά ερωτήματα, να επιδιώξουν διαφορετικές δραστηριότητες και να δώσουν έμφαση σε διαφορετικές μετρήσεις. Αντί να επικεντρώνονται κυρίως στα δεδομένα, επικεντρώθηκαν στα βαθύτερα φαινόμενα. Έτσι, αντί να χτίζει κυρίως σχολεία, η Σιγκαπούρη έδωσε προτεραιότητα στις επενδύσεις και την καινοτομία και προσέλκυσε εταιρείες που δημιούργησαν θέσεις εργασίας. Η απόφαση αυτή αύξησε την ανάγκη για μόρφωση.

Ως αποτέλεσμα, η Σιγκαπούρη έχει γίνει ένα από τα πλουσιότερα έθνη στον κόσμο με κατά κεφαλήν ΑΕΠ περίπου 57.714 δολαρίων. Και σήμερα, όχι μόνο το 99% περίπου των ανθρώπων φοιτούν στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, αλλά περισσότεροι από τους μισούς συνεχίζουν για να αποκτήσουν πτυχίο μεταδευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Τι θα συνέβαινε αν – όπως κάνουν πολλά έθνη σήμερα – η Σιγκαπούρη επικεντρωνόταν κυρίως στα δεδομένα για το πόσα παιδιά λάμβαναν μόρφωση; Μπορεί να μην ήταν τόσο επιτυχημένη σήμερα. Τα φαινόμενα οδηγούν τα δεδομένα.

Με τρισεκατομμύρια δολάρια να έχουν δαπανηθεί ως επίσημη αναπτυξιακή βοήθεια τις τελευταίες δεκαετίες και εκατοντάδες δισεκατομμύρια να δαπανώνται ετησίως, πιστεύουμε ότι εάν περισσότερα έθνη επικεντρώνονταν στις πραγματικότητες στις οποίες βασίζονται τα δεδομένα, θα εξαλείφαμε όχι μόνο τη φτώχεια τις επόμενες δύο δεκαετίες, αλλά θα βάζαμε τα έθνη σε μια πορεία προς τη δημιουργία μακροπρόθεσμης οικονομικής ευημερίας.

Τι κρύβουν τα δεδομένα

Τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, περισσότεροι από 1 δισεκατομμύριο άνθρωποι έχουν απομακρυνθεί από την ακραία φτώχεια. Το ποσοστό της παγκόσμιας φτώχειας μειώθηκε από 37% το 1990 σε περίπου 10% σήμερα. Όμως, η μεγάλη πλειοψηφία των ανθρώπων που έχουν ξεφύγει από τη φτώχεια είναι από την Κίνα (περίπου 800 εκατομμύρια άνθρωποι) και σε μικρότερο βαθμό από την Ινδία (περίπου 200 εκατομμύρια).

Η φτώχεια σε πολλές χώρες της υποσαχάριας Αφρικής είναι στην πραγματικότητα αυξημένη, χωρίς ενδείξεις επιβράδυνσης. Επιπλέον, σχεδόν ο μισός πληθυσμός του κόσμου – 3,4 δισεκατομμύρια άνθρωποι – ζουν με λιγότερα από 5,50 δολάρια την ημέρα και αγωνίζονται για να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες. Το πρόβλημα είναι ότι αυτά τα δεδομένα μπορεί να είναι παραπλανητικά Είμαστε πνιγμένοι στα δεδομένα και χρειαζόμαστε αυτές τις πληροφορίες. Αλλά τα δεδομένα, οι μετρήσεις και οι στατιστικές είναι απλά αναπαραστάσεις συγκεκριμένων φαινομένων και δεν είναι τα ίδια τα φαινόμενα.

Ας εξετάσουμε ένα άλλο παράδειγμα. Τα στοιχεία δείχνουν ότι τα ποσοστά εγγραφής στα σχολεία πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης είναι τώρα σχεδόν ισοδύναμα με τα ποσοστά στις χώρες με υψηλά εισοδήματα. Αυτό είναι καλό. Ωστόσο, αυτό που τα δεδομένα δεν δείχνουν τόσο καθαρά είναι ότι η ποιότητα της εκπαίδευσης δεν θα μπορούσε να είναι πιο διαφορετική. Στις χώρες με χαμηλό και μεσαίο εισόδημα, για παράδειγμα, περισσότεροι από τους μισούς μαθητές στο σχολείο (πάνω από 617 εκατομμύρια) δεν επιτυγχάνουν τα ελάχιστα επίπεδα επάρκειας, σύμφωνα με μελέτη του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Στην υποσαχάρια Αφρική, το ποσοστό είναι περίπου 90%. Επιπλέον, οι διεθνείς εκτιμήσεις γραμματισμού και αριθμητικής δείχνουν ότι ο μέσος φοιτητής σε μια χώρα χαμηλού εισοδήματος αποδίδει χειρότερα από το 95% των μαθητών σε χώρες με υψηλά εισοδήματα. Αυτό τελικά σημαίνει ότι οι μαθητές παρακολουθούν το σχολείο, αλλά δεν μαθαίνουν. Αυτό είναι σημαντικό επειδή τα προγράμματα, οι νόμοι και οι επενδύσεις μπορούν να προκαλέσουν ονομαστική βελτίωση των στατιστικών, ακόμη και όταν η πραγματικότητα πηγαίνει προς μια διαφορετική κατεύθυνση.

Η σημασία της κατανόησης των φαινομένων

Στις περισσότερες επιχειρήσεις, ένα πολύ διαδεδομένο μέτρο επιτυχίας για μια εταιρεία είναι η απόδοση των καθαρών περιουσιακών στοιχείων (RONA), η οποία είναι το πηλίκο του εισοδήματος διαιρούμενου με τα περιουσιακά της στοιχεία. Στην ουσία, η RONA μας λέει πόσο καλά μια εταιρεία χρησιμοποιεί τα περιουσιακά της στοιχεία. Εάν η RONA της εταιρείας ανεβαίνει, μια ερμηνεία μπορεί να είναι ότι οι πελάτες είναι πρόθυμοι να πληρώσουν υψηλότερες τιμές για τα προϊόντα της εταιρείας.

Αλλά η RONA μπορεί να κρύβει την πραγματική ιστορία. Οι διευθυντές, για παράδειγμα, μπορούν να χειραγωγήσουν το λόγο αναθέτοντας σε εξωτερικούς συνεργάτες όσο το δυνατόν περισσότερες δραστηριότητες, μειώνοντας έτσι τα περιουσιακά στοιχεία στους ισολογισμούς τους. Αυτό προκαλεί επίσης αύξηση της RONA. Όταν μια εταιρεία αναθέτει σε εξωτερικούς συνεργάτες, για παράδειγμα, την κατασκευή, τις δοκιμες ή τη διανομή, η εταιρεία μπορεί να αφαιρέσει στοιχεία ενεργητικού από τον ισολογισμό της, αυξάνοντας έτσι τη RONA της. Δεν υπάρχει τίποτα εγγενώς λανθασμένο σε αυτό, όμως έχει σημασία επειδή θα μπορούσε να καλύπτει κάτι πολύ πιο ανησυχητικό. Στην ουσία, αυτό που φαίνεται να είναι στα χαρτιά η ιστορία μιας ευημερούσας εταιρείας, θα μπορούσε να είναι πολύ πιο σύνθετο. Μια εταιρεία μπορεί να λειτουργήσει με αυτούς τους διογκωμένους αριθμούς RONA για χρόνια, όμως στο τέλος η αλήθεια αποκαλύπτεται. Μέχρι τότε, είναι συνήθως πολύ αργά. Λίγες εταιρείες το δείχνουν αυτό καλύτερα από την Dell Computer.

Η Dell Computer αναπτύχθηκε στη δεκαετία του 1990 και γρήγορα έγινε μία από τις πιο επιτυχημένες και κερδοφόρες εταιρίες υπολογιστών στον κόσμο. Αλλά με την πάροδο του χρόνου, σε μια προσπάθεια να βελτιώνει συνεχώς τις μετρήσεις απόδοσης και τους χρηματοοικονομικούς δείκτες, όπως η RONA, η εταιρεία ανέθεσε πολλές από τις δραστηριότητές της σε μια εταιρεία της Ταϊβάν, την Asus. Η κερδοφορία αυξήθηκε απότομα και οι αναλυτές της Dell αντάμειψαν την εταιρεία αναλόγως. Τα στοιχεία φαίνονταν καλά, αλλά τα φαινόμενα πίσω από τα δεδομένα – η καινοτομική πρωτοπορία της εταιρείας – όχι. Το 2005, αφού η Dell είχε αναθέσει αρκετές δραστηριότητες στην Asus, βάζοντας ουσιαστικά την επιχείρηση στην αγορά, η Asus ανακοίνωσε τη δημιουργία της δικής της μάρκας υπολογιστών. Και τα υπόλοιπα, όπως λένε, έγιναν ιστορία. Συνολικά, οι αριθμοί είχαν φανεί καλοί για την Dell. Αλλά αυτό που οι αριθμοί δεν έδειναν ήταν ο αντίκτυπος που θα είχαν αυτές οι αποφάσεις στο μέλλον της Dell.

Με παρόμοιο τρόπο, οι μετρήσεις της φτώχειας θα μπορούσαν να βελτιωθούν, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι τα φαινόμενα της φτώχειας γίνονται όλο και καλύτερα. Μπορεί ακόμη και να επιδεινώνονται. Αλλά δεν χρειάζεται να είναι έτσι. Οι χώρες μπορούν να ξεπεράσουν με αξιοπιστία και βιωσιμότητα τη φτώχεια και πράγματι, κάποιες το έχουν κάνει. Ωστόσο, δεν το κατάφεραν κυρίως προσπαθώντας να εξαλείψουν τη φτώχεια. Το έκαναν εστιάζοντας στη δημιουργία ευημερίας. Επιφανειακά, η διαφορά μεταξύ των δύο στρατηγικών μπορεί να φαίνεται σαν απλή σημασιολογία, αλλά αυτό δεν θα μπορούσε να είναι μακρύτερα από την αλήθεια.

Το κείμενο δημοσιεύθηκε στο world economic forum.org και συγγραφείς είναι οι :

Clayton Christensen, καθηγητής διοίκησης επιχειρήσεων στο Harvard Business School

Efosa Ojomo, Senior Research Fellow, Global Prosperity, Clayton Christensen Institute for Disruptive Innovation

Karen DillonSenior Researcher, Global Prosperity, Clayton Christensen Institute for Disruptive Innovation

Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ

ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΧΟΛΙΟΥ

Please enter your comment!
Please enter your name here