Τουρκία: Ανακάμπτει το χρηματιστήριο μετά το sell off λόγω των πολιτικών τριγμών – Το CHP πάει στο ανώτατο δικαστήριο

Οι πιέσεις στις τουρκικές αγορές άρχισαν να αποκλιμακώνονται μετά το ισχυρό selloff που πυροδότησε η απόφαση δικαστηρίου της Τουρκίας να απομακρύνει τον Οζγκιούρ Οζέλ από την ηγεσία του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), της αξιωματικής αντιπολίτευσης της χώρας, ενώ το CHP προσέφυγε στο Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο.

Ο δείκτης Borsa Istanbul 100 ανέστρεψε τις αρχικές απώλειες και ενισχυόταν κατά 2,24% λίγο μετά τις 14:00. αφού είχε κλείσει την προηγούμενη ημέρα με βουτιά 6,1%. Η τουρκική λίρα υποχωρούσε κατά 0,34% στις 45,74 λίρες ανά δολάριο, ενώ οι αποδόσεις των τουρκικών κρατικών ομολόγων αυξάνονταν. Την ίδια ώρα, τα επιτόκια δανεισμού της λίρας στις offshore αγορές του Λονδίνου εκτινάχθηκαν.

Ο υπουργός Οικονομικών Μεχμέτ Σιμσέκ συγκάλεσε νωρίς το πρωί συνεδρίαση της Επιτροπής Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας. Σε ανακοίνωση μετά τη συνάντηση, η κυβέρνηση ανέφερε ότι θα λάβει «αναγκαία και συντονισμένα μέτρα» για τη διασφάλιση της μακροχρηματοπιστωτικής σταθερότητας και για τη συνέχιση της διαδικασίας αποκλιμάκωσης του πληθωρισμού, χωρίς ωστόσο να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.

«Αόρατο τείχος» για τους επενδυτές βλέπουν οι αγορές στην Τουρκία

Ο διευθύνων σύμβουλος της Osmanli Portfoy Yonetimi, Μεχμέτ Γκερζ, εκτίμησε ότι η αντίδραση του χρηματιστηρίου ήταν κυρίως αποτέλεσμα πανικού και ότι πλέον οι αγορές βρίσκονται σε φάση τεχνικής ανάκαμψης. Προειδοποίησε ωστόσο ότι τέτοιες εξελίξεις πλήττουν το επενδυτικό αφήγημα της Τουρκίας και δημιουργούν ένα «αόρατο τείχος» ανάμεσα στους επενδυτές και τα τουρκικά assets.

Το κόστος δανεισμού της λίρας στις offshore αγορές εκτινάχθηκε κοντά στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων δύο μηνών, ένδειξη περιορισμένης ρευστότητας στο νόμισμα. Το πενταετές CDS της Τουρκίας — βασικός δείκτης επενδυτικού κινδύνου — υποχώρησε κατά τέσσερις μονάδες βάσης στις 258 μονάδες, ανακτώντας μέρος της χθεσινής ανόδου των 20 μονάδων βάσης. Παράλληλα, η απόδοση του 10ετούς τουρκικού ομολόγου αυξήθηκε κατά 102 μονάδες βάσης στο 36,89%.

Ο διαχειριστής χαρτοφυλακίου σταθερού εισοδήματος της William Blair International, Ντάνιελ Γουντ, εκτίμησε ότι η εξέλιξη αυξάνει τις πιθανότητες πρόωρων εκλογών αλλά και αλλαγής της πιο ορθόδοξης οικονομικής πολιτικής που είχε αρχίσει να προσελκύει ξένους επενδυτές.

Η οικονομολόγος της Bloomberg Economics, Σέλβα Μπαχάρ Μπαζίκι, προειδοποίησε ότι η επιδείνωση του κλίματος απέναντι στη λίρα μετά τη δικαστική απόφαση θα οδηγήσει σε απώλεια συναλλαγματικών αποθεμάτων και πιθανότατα θα αναγκάσει την κεντρική τράπεζα να ακολουθήσει πιο αυστηρή νομισματική πολιτική.

Η δικαστική απόφαση έρχεται σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη περίοδο για την τουρκική οικονομία. Ο ετήσιος πληθωρισμός επιταχύνθηκε στο 32,4% τον προηγούμενο μήνα λόγω των επιπτώσεων του πολέμου στο Ιράν, ενώ η κεντρική τράπεζα αύξησε την προηγούμενη εβδομάδα τον στόχο πληθωρισμού για το τέλος του έτους στο 24% από 16%, επικαλούμενη κυρίως την άνοδο των ενεργειακών τιμών σε μια χώρα που εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εισαγωγές ενέργειας.

Η απομάκρυνση του Οζγκιούρ Οζέλ και το κέρδος για τον Ερντογάν

Η δικαστική απόφαση απομάκρυνε τον Οζγκιούρ Οζέλ από την ηγεσία του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP) και διέταξε την επιστροφή του πρώην επικεφαλής του κόμματος, Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου. Μετά την απόφαση, κρατικές τράπεζες παρενέβησαν υπέρ της λίρας μέσω πωλήσεων ξένου συναλλάγματος.

Η εξέλιξη θεωρείται ότι διευκολύνει τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να παρατείνει την παραμονή του στην εξουσία σχεδόν για ένα τέταρτο του αιώνα, ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2028.

Η αντιπολίτευση κατηγορεί τον Ερντογάν ότι χρησιμοποιεί το δικαστικό σύστημα ως πολιτικό εργαλείο για την αποδυνάμωση αντιπάλων που θεωρεί ικανούς να τον νικήσουν στις εκλογές — κατηγορία που η κυβέρνηση απορρίπτει.

Η έφεση και οι πιέσεις στο CHP τα τελευταία χρόνια

Ο Οζγκιούρ Οζέλ ανακοίνωσε ότι το CHP έχει ήδη καταθέσει έφεση στο Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο της χώρας. Συγκεκριμένα, το CHP κατέθεσε αίτηση αναίρεσης στο Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο, ζητώντας την ακύρωση της απόφασης του Εφετείου Άγκυρας, που είχε κάνει δεκτή την υπόθεση περί ακύρωσης του συνεδρίου του κόμματος το 2023, στη διάρκεια του οποίου είχε εκλεγεί ο Οζγκιούρ Οζέλ.

Το κόμμα έχει βρεθεί αντιμέτωπο με αυξημένες πιέσεις τα τελευταία δύο χρόνια. Ένα από τα πλέον προβεβλημένα στελέχη του, ο δήμαρχος Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου, φυλακίστηκε τον περασμένο Μάρτιο με κατηγορίες διαφθοράς, λίγες ημέρες πριν ανακοινώσει την υποψηφιότητά του για την προεδρία.

«Είναι μια σκοτεινή ημέρα για τη δημοκρατία», δήλωσε ο Οζέλ από τα γραφεία του CHP στην Άγκυρα αργά το βράδυ της Πέμπτης, προσθέτοντας ότι δεν πρόκειται να εγκαταλείψει το γραφείο του αν δεν του το ζητήσουν τα μέλη του κόμματος.

Η προσφυγή στο Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο της χώρας συνοδεύεται από εσωκομματικές αναταράξεις, συγκεντρώσεις υποστηρικτών και αυξημένη αστυνομική παρουσία έξω από τα κεντρικά γραφεία του CHP στην Άγκυρα.

Σύμφωνα με το δικόγραφο και όπως αναμεταδίδει το Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων, «η απόφαση του Εφετείου είναι αντίθετη με το δίκαιο, πρέπει να αναιρεθεί και πρωτίστως να αρθεί το προσωρινό μέτρο».

Αναφέρεται επίσης ότι το πρωτοβάθμιο δικαστήριο είχε απορρίψει μέρος των αιτιάσεων και είχε κρίνει ότι η υπόθεση είχε καταστεί άνευ αντικειμένου, ενώ το Εφετείο ανέτρεψε την απόφαση και έκανε δεκτή την αγωγή.

Η 13ετής ηγεσία του Κιλιτσντάρογλου στο CHP είχε στιγματιστεί από διαδοχικές εκλογικές ήττες απέναντι στον Ερντογάν και το AKP. Ο Οζέλ τον διαδέχθηκε στα τέλη του 2023, αναζωογονώντας την αντιπολίτευση που πέτυχε σημαντική νίκη στις δημοτικές εκλογές πριν από δύο χρόνια.

Ο Ερντογάν διανύει θεωρητικά την τελευταία του θητεία έως το 2028, ωστόσο θα μπορούσε να είναι ξανά υποψήφιος εάν προκηρυχθούν πρόωρες εκλογές ή αν τροποποιηθεί το Σύνταγμα. Βρίσκεται στην εξουσία από το 2003, όταν ανέλαβε πρωθυπουργός. Το CHP ζητά επανειλημμένα πρόωρες εκλογές, επιδιώκοντας να βάλει τέλος στην ολοένα πιο συγκεντρωτική διακυβέρνηση του Ερντογάν και να αντιμετωπίσει τη βαθιά κρίση κόστους ζωής που πλήττει τη χώρα.

CHP: «Παραβιάζεται το δικαίωμα πολιτικής δράσης»

Στο υπόμνημα του CHP προς το Ανώτατο Διοικητικό Δικαστήριο υποστηρίζεται ότι η απόφαση παραβιάζει το δικαίωμα πολιτικής δράσης και είναι αντίθετη με το Σύνταγμα.

Παράλληλα, το κόμμα επικαλείται νομολογία του Ανώτατου Δικαστηρίου, σύμφωνα με την οποία οι διαφορές που αφορούν κομματικά συνέδρια δεν υπάγονται στην αρμοδιότητα των πολιτικών δικαστηρίων, αλλά σε εκλογικούς μηχανισμούς.

Καταγγελίες για διοικητική παρέμβαση

Το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα υποστηρίζει επίσης ότι η δικαστική απόφαση οδήγησε σε απομάκρυνση εκλεγμένης ηγεσίας και σε διορισμό προσώπων με ασαφή καθήκοντα στη διοίκηση του κόμματος.

«Με την απόφαση αυτή απομακρύνεται η εκλεγμένη ηγεσία και το κόμμα διοικείται από πρόσωπα που ορίζονται από το δικαστήριο. Τα πρόσωπα που διορίστηκαν δεν έχουν σαφώς καθορισμένη αποστολή και οι αρμοδιότητές τους είναι αόριστες και ασαφείς».

Νέες συγκεντρώσεις – Επεισόδια στα κεντρικά γραφεία

Παράλληλα με τη νομική διαδικασία, ο πρόεδρος του CHP Οζγκιούρ Οζέλ συγκάλεσε εκ νέου την Κεντρική Εκτελεστική Επιτροπή του κόμματος στις 11:00 το πρωί.

Το CHP απηύθυνε επίσης κάλεσμα σε συγκέντρωση μπροστά από τα κεντρικά γραφεία του κόμματος στις 20:30 απόψε, με τις αστυνομικές αρχές να έχουν ενισχύσει τα μέτρα ασφαλείας στην περιοχή.

Η κατάσταση στα κεντρικά γραφεία του CHP παραμένει τεταμένη, με μέλη του κόμματος να προπηλακίζουν τον τέως πρόεδρο Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου. Το συγκεντρωμένο πλήθος κατέβασε και έσκισε κορνιζαρισμένη φωτογραφία του και την ποδοπάτησε. Καθώς την ποδοπατούσαν, μέλη του κόμματος φώναζαν «προδότης».

Διαβάστε επίσης:

Γαλλία: Επίσημα υποψήφιος για τις προεδρικές εκλογές του 2027 ο Γκαμπριέλ Ατάλ

Ευρωζώνη: Επιβράδυνση στην αύξηση μισθών το α’ τρίμηνο – «Αγκάθια» πληθωρισμός και ενέργεια για την ΕΚΤ

Απάντηση Βορίδη σε Σαμαρά για τα εθνικά: Η κυβέρνηση έχει στριμώξει την Τουρκία