Ο Τραμπ παίζει το «χαρτί» του Κιμ Γιονγκ Ουν για να πιέσει τη Νότια Κορέα στο εμπόριο

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ασκεί πιέσεις στη Νότια Κορέα, έναν διαχρονικό σύμμαχο των ΗΠΑ, για ζητήματα εμπορίου και ασφάλειας, επαναφέροντας παράλληλα στο προσκήνιο τις δημόσιες προσεγγίσεις του προς τον Κιμ Γιονγκ Ουν.

Την Κυριακή, ο Τραμπ έδωσε εντολή στο Πεντάγωνο να περιορίσει τις ετήσιες στρατιωτικές ασκήσεις με τη Νότια Κορέα, χαρακτηρίζοντάς τες «ακατάλληλες» για τον «καλό του φίλο» στη Βόρεια Κορέα, ενώ παράλληλα επέκρινε τη Σεούλ επειδή, όπως είπε, δεν τον στηρίζει επαρκώς στο ζήτημα του Ιράν. Μία ημέρα αργότερα, ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι ο Κιμ ανταποκρίθηκε στην πρότασή του για συνομιλίες, κάνοντας λόγο για «πολύ θετική» εξέλιξη.

Ο πρόεδρος της Νότιας Κορέας, Λι Τζε Μιουνγκ, απάντησε εκφράζοντας και ο ίδιος τη δυσαρέσκειά του για το αδιέξοδο στις συνομιλίες με τις ΗΠΑ σχετικά με τη φιλοδοξία της Σεούλ να αποκτήσει το πρώτο της πυρηνοκίνητο υποβρύχιο.

«Παρακαλώ, επιταχύνετε τις προσπάθειες», δήλωσε την Τρίτη στη διάρκεια συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου που μεταδόθηκε ζωντανά. «Όσο ισχυρότεροι γινόμαστε από μόνοι μας, τόσο μεγαλύτερη θα είναι η αξία και η αναγκαιότητα της συμμαχίας», πρόσθεσε.

Η αυξανόμενη ένταση μεταξύ των δύο συμμάχων έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία στην Ουάσινγκτον εκφράζονται παράπονα ότι η Σεούλ καθυστερεί την υλοποίηση της επενδυτικής δέσμευσης ύψους 350 δισ. δολαρίων. Παράλληλα, δημοσίευμα ανέφερε ότι οι ΗΠΑ επιθυμούν πλέον να συμπεριληφθούν στο πακέτο και οι μεγάλοι νοτιοκορεατικοί όμιλοι ημιαγωγών. Η δημιουργία επιπλέον εργοστασίων της SK Hynix ή της Samsung στις ΗΠΑ θα μπορούσε να επηρεάσει τα σχέδια του Λι για ανάπτυξη περισσότερων τεχνολογικών κόμβων στο εσωτερικό της χώρας, ώστε τα οφέλη από την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης να διαχυθούν σε μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού.

Η αντιπαράθεση αναγκάζει την κυβέρνηση Λι να προχωρεί σε λεπτούς χειρισμούς, καθώς καλείται να σταθμίσει εμπορικές αποφάσεις σε σχέση με ζητήματα ασφάλειας — έναν τομέα στον οποίο η Σεούλ εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την αμερικανική πυρηνική ομπρέλα για την προστασία της απέναντι στο διευρυνόμενο πυρηνικό οπλοστάσιο του Κιμ.

«Η Νότια Κορέα θα μπορούσε να βρεθεί με ανεπαρκή συμμετοχή σε μια πιθανή διπλωματική διαδικασία που επηρεάζει την ασφάλεια και την ευημερία της», δήλωσε ο Μέισον Ρίτσι, καθηγητής στο Hankuk University of Foreign Studies, αναφερόμενος στο ενδεχόμενο συνομιλιών Τραμπ-Κιμ χωρίς προηγούμενη συνεννόηση με τον Λι. «Αυτό θα υπονόμευε την ευρέως διαδεδομένη πεποίθηση της νοτιοκορεατικής κοινής γνώμης για την αξιοπιστία των ΗΠΑ ως συμμάχου, τουλάχιστον υπό τον Τραμπ».

Σε μια πιθανή ένδειξη παρασκηνιακής διπλωματίας, η Νότια Κορέα ανακοίνωσε την Τρίτη ότι ο υπουργός Εξωτερικών της Κίνας, Γουάνγκ Γι, θα πραγματοποιήσει αυτή την εβδομάδα την πρώτη του επίσκεψη στη Σεούλ εδώ και σχεδόν πέντε χρόνια, για συνομιλίες σχετικά με τη Βόρεια Κορέα και άλλα διεθνή ζητήματα. Ο Τραμπ αναμένεται να επισκεφθεί τον Νοέμβριο στη Σεντζέν, στη νότια Κίνα, για σύνοδο ηγετών, κάτι που θα μπορούσε να αποτελέσει αφετηρία για διάλογο με τον Κιμ.

Ο Τραμπ συναντήθηκε τρεις φορές με τον Κιμ κατά την πρώτη του προεδρική θητεία, χωρίς ωστόσο να καταφέρει να πείσει τον Βορειοκορεάτη ηγέτη να εγκαταλείψει τις πυρηνικές φιλοδοξίες του. Έκτοτε, ο Κιμ έχει εξελιχθεί σε βασικό εταίρο του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν και έχει δηλώσει ότι θα επιστρέψει σε ανάλογες συνομιλίες μόνο εφόσον η Ουάσινγκτον αναγνωρίσει επισήμως την Πιονγκγιάνγκ ως μόνιμη πυρηνική δύναμη.

Ο Λι έχει ζητήσει δημοσίως από τον Αμερικανό πρόεδρο να αναλάβει ρόλο ειρηνοποιού για την επιστροφή της Βόρειας Κορέας στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, καθώς επιχειρεί να αποκλιμακώσει την ένταση με τον ολοένα ισχυρότερο βόρειο γείτονα. Το μεγαλύτερο ερώτημα, ωστόσο, είναι κατά πόσον η Σεούλ είχε ενημερωθεί για τις πρόσφατες επαφές ΗΠΑ-Βόρειας Κορέας ή για τα σχέδια περιορισμού των κοινών στρατιωτικών ασκήσεων.

Για τον Λι, κάθε νέα αντιπαράθεση ενέχει πολιτικό κίνδυνο. Η διπλωματία αποτελεί έναν από τους τομείς στους οποίους έχει αποσπάσει θετικές αξιολογήσεις στο εσωτερικό της χώρας, ακόμη και καθώς η συνολική δημοτικότητά του έχει υποχωρήσει λόγω της αυξανόμενης δυσαρέσκειας για το υψηλό κόστος στέγασης. Πλέον, η αντιπολίτευση κατηγορεί την κυβέρνησή του για «διπλωματική καταστροφή».

«Το καθεστώς της Βόρειας Κορέας θα εδραιωθεί ακόμη περισσότερο, ενώ η συμμαχία ΗΠΑ-Νότιας Κορέας θα αρχίσει να διαλύεται», δήλωσε ο Τζανγκ Ντονγκ-χιόκ, επικεφαλής του βασικού αντιπολιτευόμενου Κόμματος Λαϊκής Δύναμης. «Με τον πρόεδρο Τραμπ όπως είναι σήμερα, μπορεί ακόμη και να προωθήσει την αποχώρηση των αμερικανικών στρατευμάτων από τη Νότια Κορέα».

Η απόφαση του Αμερικανού προέδρου να περιορίσει τις κοινές στρατιωτικές ασκήσεις ελήφθη την ώρα που το μοναδικό αμερικανικό αεροπλανοφόρο στην περιοχή Ασίας-Ειρηνικού, το USS George Washington, μετακινούνταν προς τη Μέση Ανατολή, υπογραμμίζοντας τις πιέσεις που δέχεται η αμερικανική στρατιωτική ισχύς λόγω των συνεχιζόμενων επιχειρήσεων στο Ιράν.

Ο Λι απέφυγε να σχολιάσει άμεσα τις πρόσφατες δηλώσεις Τραμπ, αλλά τόνισε ότι οι στρατιωτικές ασκήσεις της Νότιας Κορέας δεν αποσκοπούν στην αύξηση της έντασης στην κορεατική χερσόνησο ούτε στην επίθεση κατά της Βόρειας Κορέας. Ζήτησε επίσης να ολοκληρωθεί έως το τέλος της πενταετούς θητείας του η μεταβίβαση του επιχειρησιακού ελέγχου σε περίοδο πολέμου στη Νότια Κορέα.

Κατά την πρώτη του θητεία, ο Τραμπ είχε επίσης περιορίσει τις κοινές ασκήσεις με τη Σεούλ στην προσπάθειά του να προσεγγίσει τον Κιμ, υποβαθμίζοντας τότε τη σημασία της απόφασης. Ωστόσο, τον Δεκέμβριο, ο ανώτατος Αμερικανός στρατιωτικός διοικητής στην Κορεατική Χερσόνησο είχε δηλώσει ότι οι τακτικές κοινές ασκήσεις των δύο συμμάχων είναι «απολύτως» απαραίτητες για τη διατήρηση της ειρήνης και την άσκηση πίεσης στη Βόρεια Κορέα.

«Κάθε φορά που κάποιος μιλά —δεν έχει σημασία ποιος είναι— για λιγότερες ή διαφορετικές ασκήσεις, πρέπει να κατανοεί ότι υπάρχουν δύο περίοδοι μέσα στο έτος κατά τις οποίες χρειαζόμαστε οπωσδήποτε κάποια υποστήριξη», είχε δηλώσει τότε ο στρατηγός Ξαβιέ Μπράνσον, διοικητής των αμερικανικών δυνάμεων στη Νότια Κορέα. Οι ΗΠΑ και η Νότια Κορέα πραγματοποιούν παραδοσιακά δύο μεγάλες στρατιωτικές ασκήσεις κάθε χρόνο, μία την άνοιξη και μία το καλοκαίρι.

Οι αμερικανικές δυνάμεις στην Κορέα παρέπεμψαν τις ερωτήσεις του Bloomberg News στον Λευκό Οίκο.

Για τον Τραμπ, η προοπτική επανέναρξης του διαλόγου με τον Κιμ μπορεί να αποτελεί μέσο πίεσης προς τη Νότια Κορέα ώστε να κινηθεί ταχύτερα στα εμπορικά ζητήματα. Ο Τραμπ είχε αιφνιδιαστικά δώσει το «πράσινο φως» στη Σεούλ να προχωρήσει στην απόκτηση του πρώτου της πυρηνοκίνητου υποβρυχίου, αφού εξασφάλισε τη συμφωνία της για επενδυτικό πακέτο 350 δισ. δολαρίων, το οποίο περιόρισε τους αμερικανικούς δασμούς στα νοτιοκορεατικά προϊόντα στο 15%.

Ωστόσο, οι δύο σύμμαχοι έχουν σημειώσει ελάχιστη ορατή πρόοδο σε αμφότερες τις δεσμεύσεις, ενώ η Ουάσινγκτον κατηγορεί τη Νότια Κορέα ότι κάνει διακρίσεις εις βάρος αμερικανικών επιχειρήσεων. Η ένταση έχει ενισχυθεί και εξαιτίας του τρόπου με τον οποίο η Σεούλ διαχειρίστηκε μια μεγάλης κλίμακας παραβίαση δεδομένων στις δραστηριότητες της εισηγμένης στις ΗΠΑ Coupang Inc. στη Νότια Κορέα.

Παρά την αντιπαράθεση γύρω από τις στρατιωτικές ασκήσεις και το εμπόριο, αναλυτές εκτιμούν ότι είναι απίθανο να ανατραπεί η μακρόχρονη σχέση Ουάσινγκτον-Σεούλ.

«Οι σχέσεις ΗΠΑ-Νότιας Κορέας αντιμετωπίζουν πολλές πηγές αναταράξεων — δασμούς, καθυστερήσεις στις επενδύσεις, αμυντικές προμήθειες και ρυθμίσεις για τις επιχειρήσεις», δήλωσε ο Λιφ-Έρικ Ίσλι, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Ewha της Σεούλ. «Ωστόσο, είναι πολύ πιθανότερο η συμμαχία να προσαρμόσει το ύψος πτήσης της παρά να συντριβεί».

Διαβάστε επίσης

Τραμπ: Γιατί περιορίζει τις κοινές ασκήσεις ΗΠΑ και Νότιας Κορέας

Τραμπ: Ο Κιμ Γιονγκ Ουν ανταποκρίθηκε στην πρόσκληση για συνομιλίες

Γκαλιμπάφ: «Κλειστό το Ορμούζ μέχρι να εκπληρωθούν οι όροι της συμφωνίας» – «Νέα επικράτεια των ΗΠΑ» τα Στενά, λέει ο Τραμπ