Αρχαίο θέατρο Μαρώνειας – Έργα για να ξαναβρεί τη φωνή του

Σε απόσταση τριών χιλιομέτρων περίπου από τη θάλασσα χτισμένο στις πλαγιές του Ισμάρου και κοντά στο ιερό του Διονύσου είναι το αρχαίο θέατρο της Μαρώνειας, ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της Θράκης.

Αν τα θέατρα όμως πρέπει να έχουν φωνή, τη δική του προσπαθεί να αποκτήσει τα τελευταία χρόνια και αυτό της Μαρώνειας, που μετά την αποκατάστασή του φιλοξενεί περιορισμένης κλίμακας εκδηλώσεις και για λόγους χωρητικότητας, που σήμερα είναι πολύ μικρή.

Συνθήκη, που αναμένεται να βελτιώσει η νέα μελέτη για την ανάδειξή του, η οποία περιλαμβάνει και την πρόταση για την τοποθέτηση μιας νέας, λυόμενης κατασκευής στο άνω μέρος του κοίλου, εκεί όπου σήμερα δεν διασώζεται καθόλου αρχαίο υλικό.

Με τον τρόπο αυτό το θέατρο θα μπορεί να φιλοξενεί έως και 750 θεατές αντί για τους 350, που είναι σε θέση να δεχθεί σήμερα ενώ σε κάθε περίπτωση η κατασκευή θα πρέπει να είναι απολύτως αναστρέψιμη.

Παράλληλα όμως, το έργο για την αρχιτεκτονική ανάδειξη του μνημείου και του περιβάλλοντα χώρου του περιλαμβάνει τη διαμόρφωση εισόδου, την διευθέτηση της απορροής των υδάτων, τη χωροθέτηση στάθμευσης αυτοκινήτων, τον φωτισμό του και βέβαια την τακτοποίηση πολλών αρχιτεκτονικών μελών που έχουν προκύψει από τις ανασκαφές.

Το θέατρο είχε έρθει στο φως κατά τη διάρκεια συστηματικών ανασκαφών που άρχισαν το 1981 -με διακοπές στη συνέχεια- αλλά η ύπαρξή του ήταν γνωστή από τις αρχές του 20ού αιώνα, όταν οικοδομικό υλικό από το μνημείο χρησιμοποιήθηκε για την κατασκευή του δημοτικού σχολείου του σύγχρονου χωριού. Από το 2004 ως το 2009 έγιναν οι εργασίες αναστήλωσης με τη χρήση μάλιστα, υλικού που προήλθε από την ίδια περιοχή με το αρχαίο ενώ η πρώτη θεατρική παράσταση της σύγχρονης εποχής δόθηκε το 2009 με τη Λυδία Κονιόρδου.

Από θέατρο, ρωμαϊκή αρένα

Σε περιοχή ιδιαίτερου φυσικού κάλλους σήμερα, με ελαιόδεντρα και πρίνους και με απρόσκοπτη θέα προς τη θάλασσα το θέατρο, στα νότια του ομώνυμου χωριού, στη θέση Καμπάνα είχε μεγάλη διάρκεια χρήσης αφού κατασκευάστηκε περί τα τέλη του 4ου π.Χ. αιώνα – αρχές του 3ου π.Χ. συνεχίζοντας να λειτουργεί ως τον 4ο μ.Χ. με μειωμένο όμως πλέον το ενδιαφέρον στην Παλαιοχριστιανική εποχή ώσπου με την εγκατάλειψή του να μετατραπεί σε νεκροταφείο για πολλούς αιώνες.

Σ΄αυτό το διάστημα είχε τρεις οικοδομικές φάσεις, πρώτα την ελληνιστική με χωρητικότητα 2.500 ως 3.000 θεατές και στη συνέχεια τη ρωμαϊκή, όταν το θέατρο μετατράπηκε σε αρένα με την επέκταση της σκηνής, την αφαίρεση των τιμητικών θέσεων αλλά και την τοποθέτηση κιγκλιδωμάτων για την προστασία των θεατών καθώς τα θεάματα πλέον ήταν επικίνδυνα.

Στην επόμενη φάση τέλος έγιναν και άλλες προσαρμογές αλλά κυρίως επισκευές.

Από το μνημείο διατηρούνται σήμερα οι τρεις πρώτες σειρές εδωλίων του κοίλου, οι σκάλες ανάμεσα στις εννέα κερκίδες, το θωράκιο που χωρίζει το κοίλο από την ορχήστρα, τα ερείπια του σκηνικού οικοδομήματος και ακόμη ο καλυμμένος αποχετευτικός αγωγός.

Επέκταση και προστασία

Σήμερα η επέκταση του κοίλου προτείνεται να γίνει με ξύλινα καθίσματα από ερυθρά πεύκη και με διάταξη όμοια αυτής των αρχαίων εδωλίων ενώ η όλη κατασκευή θα στηρίζεται σε λυόμενο φέροντα οργανισμό από ανοξείδωτο χάλυβα. Επίσης, ειδική πρόνοια λαμβάνεται όσον αφορά την απορροή των ομβρίων, καθώς ισχυρές βροχοπτώσεις στην περιοχή προκαλούν πλημμυρικά φαινόμενα.

Διαμορφώνεται εξάλλου, είσοδος για τους επισκέπτες με την κατασκευή ενός κτηρίου με φυλάκιο και χώρους υγιεινής ενώ δημιουργούνται βαθμίδες που θα οδηγούν στο επίπεδο του θεάτρου, μια διαδρομή που θα εξυπηρετεί και ΑμεΑ. Όσον αφορά τις αυξημένες ανάγκες που θα προκύψουν από την προσέλευση μεγαλύτερου κοινού θα καλυφθούν και με την δημιουργία ενός χώρου στάθμευσης, αρκετά μακριά πάντως από το μνημείο –περί τα 1.400 μέτρα- για ιδιωτικά αυτοκίνητα και λεωφορεία. Τέλος προβλέπεται και ο ειδικός φωτισμός, που είναι απαραίτητος κατά την τέλεση εκδηλώσεων.

Σημαντικό όμως, είναι και το έργο της οργάνωσης των διάσπαρτων αρχιτεκτονικών μελών, που ανήκουν σε διάφορες φάσεις του θεάτρου, όπως και άλλων αρχαίων κτηρίων, που σήμερα είναι συγκεντρωμένα σε μία ελεύθερη περιοχή δίπλα στο θέατρο.

Διαβάστε επίσης:

Το παιχνίδι της ζωής και της ζωγραφικής – Αλέκος Λεβίδης εφ΄ όλης της ύλης στο Μουσείο Μπενάκη

Από τα σπήλαια στις πόλεις – Η τέχνη του δρόμου και μια έκθεση

Διάλογοι μέσα στον χρόνο: Το Φεστιβάλ Μουσικής Δωματίου Χανίων επιστρέφει