Είναι η αμιβανταμάμπη το φάρμακο που νικά τον καρκίνο του πνεύμονα; Αλήθειες και μύθοι

Τις τελευταίες ημέρες η δραστική ουσία ενός νέου φαρμάκου για την αντιμετώπιση του καρκίνου, η αμιβανταμάμπη (amivantamab), μονοπωλεί τις συζητήσεις.

Η είδηση ότι το συγκεκριμένο μονοκλωνικό αντίσωμα μπορεί να επιτύχει εντυπωσιακή ανταπόκριση σε ασθενείς με προχωρημένο μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα, που φέρουν συγκεκριμένες μεταλλάξεις, έχει προκαλέσει κύματα ενθουσιασμού και ελπίδας.

Ωστόσο πίσω από τους θριαμβευτικούς τίτλους για μια «θαυματουργή» ενέσιμη θεραπεία τριπλής δράσης, που φαίνεται ότι εξαφανίζει όγκους, κρύβεται μια πολύ πιο σύνθετη και λιγότερο φωτεινή πραγματικότητα για τους ασθενείς.

Αμιβανταμάμπη: Η αλήθεια πέρα απ’ τον «θόρυβο»

Η αμιβανταμάμπη δεν είναι πανάκεια. Είναι ένα εργαλείο ιατρικής ακριβείας. Ως εκ τούτου δεν απευθύνεται σε όλους ανεξαιρέτως τους ασθενείς, που νοσούν με καρκίνο στον πνεύμονα.

Για να λειτουργήσει, απαιτείται ο εντοπισμός συγκεκριμένων μεταλλάξεων στο γονίδιο EGFR.

Η απαραίτητη διαγνωστική εξέταση, το λεγόμενο Next Generation Sequencing (NGS), δεν είναι μια απλή διαδικασία ρουτίνας. Είναι μια προηγμένη μοριακή ανάλυση, στην οποία δεν έχουν πρόσβαση όλοι οι ασθενείς στην Ελλάδα.

Παρά τις προσπάθειες που γίνονται, η διασφάλιση ότι ένας ασθενής σε ένα περιφερειακό νοσοκομείο, ή ακόμη και σε μεγάλα αστικά κέντρα, θα λάβει τη σωστή γονιδιακή διάγνωση έγκαιρα, παραμένει μια πρόκληση, που δοκιμάζει το ΕΣΥ.

Ο γονιδιακός έλεγχος και η πρόσβαση

Το NGS διενεργείται σε μεγάλα δημόσια Πανεπιστημιακά νοσοκομεία, σε εξειδικευμένα ερευνητικά κέντρα και σε πιστοποιημένα ιδιωτικά διαγνωστικά κέντρα/εργαστήρια, που διαθέτουν τον απαραίτητο τεχνολογικό εξοπλισμό και την εξειδικευμένη ομάδα ειδικών επιστημόνων για την ανάλυση των δεδομένων.

Και παρά το γεγονός ότι η τεχνολογία υπάρχει, η εφαρμογή της στην κλινική πράξη αντιμετωπίζει δύο κύρια εμπόδια, που «φρενάρουν» πολλούς ασθενείς.

Την ανισότητα στην πρόσβαση και το κόστος, καθώς πρόκειται για μια ακριβή εξέταση.

Παρότι η ιατρική κοινότητα πιέζει για την πλήρη και καθολική κάλυψη του κόστους από τον ΕΟΠΥΥ για όλους τους καρκινοπαθείς, που πληρούν τις προϋποθέσεις, οι διαδικασίες αποζημίωσης δεν είναι πάντα άμεσες ή καθολικές.

Υπάρχει ακόμη ένα «κενό» και οι ασθενείς συχνά αναγκάζονται να επιβαρυνθούν μέρος του κόστους ή να περιμένουν έγκριση, για να καλυφθεί μέσω του νοσοκομείου.

Τελευταίο αλλά όχι λιγότερο σημαντικό είναι το γεγονός ότι το νέο φάρμακο εξακολουθεί να είναι υπό έρευνα.

Τι έδειξε η μελέτη

Να σημειωθεί ότι στη διεθνή μελέτη, που πραγματοποιήθηκε σε 11 χώρες, η θεραπεία χορηγήθηκε σε ασθενείς, των οποίων ο καρκίνος είχε εξαπλωθεί ή επανεμφανιστεί και δεν ανταποκρινόταν πλέον στις διαθέσιμες θεραπείες.

Το θέμα σχολίασε η αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη.

Όπως ανέφερε, τα αποτελέσματα είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά, όμως διασαφήνισε ότι το φάρμακο είναι ακόμη σε ερευνητικό στάδιο.

«Το Υπουργείο Υγείας διαθέτει τους μηχανισμούς αξιολόγησης και κάθε καινοτόμος θεραπεία μπορεί να εφαρμοστεί στη χώρα, μόνο αφού ολοκληρώσει τις προβλεπόμενες διαδικασίες αδειοδότησης και λάβει την απαραίτητη έγκριση.

Η αμιβανταμάμπη θεωρείται πολλά υποσχόμενη, αλλά απαιτείται η πλήρης ολοκλήρωση της διαδικασίας, πριν περάσει από το στάδιο της έρευνας στην ευρεία κλινική χρήση».

Η ανακοίνωση της ΕΟΠΕ

Την έντονη αντίδραση της Εταιρείας Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ) προκάλεσαν δημοσιεύματα για «εμβόλια που σβήνουν τον καρκίνο» και «θαυματουργές θεραπείες».

«Η πρόοδος στην Ογκολογία είναι πραγματική και συνεχής. Τα τελευταία χρόνια έχουν βελτιωθεί σημαντικά τα ποσοστά επιβίωσης και η ποιότητα ζωής των ασθενών, χάρη στην καλύτερη κατανόηση της βιολογίας του καρκίνου και στην ανάπτυξη νέων θεραπευτικών στρατηγικών.

Για κάθε πληροφορία που αφορά σε νέες θεραπείες ή σε ερευνητικά αποτελέσματα, οι ασθενείς πρέπει να συμβουλεύονται τον θεράποντα Παθολόγο-Ογκολόγο, ο οποίος μπορεί να αξιολογήσει την αξιοπιστία των δεδομένων και τη δυνητική εφαρμογή τους στη δική τους περίπτωση», τονίζει η ΕΟΠΕ σε ανακοίνωσή της.

Η πρόκληση για το ΕΣΥ

Κάθε φορά που ένα νέο, υψηλού κόστους σκεύασμα εισέρχεται στην κλινική πρακτική, η Πολιτεία καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στο δικαίωμα του ασθενούς στην καινοτομία και στην ανάγκη διασφάλισης των πόρων για την περίθαλψη του γενικού πληθυσμού.

Το κόστος ανάλογων θεραπειών είναι συχνά πολύ υψηλό ανά ασθενή, καθιστώντας τις διαδικασίες έγκρισης από την Επιτροπή Διαπραγμάτευσης του ΕΟΠΥΥ κρίσιμης σημασίας.

Η ιατρική κοινότητα εστιάζει στη δυνατότητα υποδόριας χορήγησης (αντί για την πολύωρη ενδοφλέβια έγχυση), που απελευθερώνει πολύτιμο χρόνο στις ογκολογικές μονάδες ημερήσιας νοσηλείας, βελτιώνοντας παράλληλα την καθημερινότητα των ασθενών.

Δείτε επίσης

Lizzie Champion (GSK) στο mononews: Τα εμβόλια, η επένδυση στις κλινικές μελέτες και η ζωή στην Αθήνα

Νοροϊός – Γαστρεντερίτιδα: Όλα τα SOS για τον ιό που “θερίζει” στο Αττικόν – Μιλά στο Mononews ο ειδικός που χειρίζεται το θέμα