Τα τελευταία χρόνια το μοντέλο των πολυομιλικών ποδοσφαιρικών σχημάτων έχει επεκταθεί εντυπωσιακά. Επενδυτικά κεφάλαια και μεγάλοι όμιλοι αποκτούν συλλόγους σε διαφορετικές χώρες, δημιουργώντας ένα διεθνές δίκτυο ομάδων που μοιράζονται τεχνογνωσία, παίκτες, scouting και εμπορικές συνεργασίες. Το City Football Group αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού του μοντέλου.

Ο όμιλος που ελέγχει τη Μάντσεστερ Σίτι έχει δημιουργήσει ένα παγκόσμιο ποδοσφαιρικό δίκτυο που περιλαμβάνει συλλόγους σε Ευρώπη, Αμερική, Ασία και Ωκεανία. Στο χαρτοφυλάκιό του βρίσκονται, μεταξύ άλλων, η New York City FC στις Ηνωμένες Πολιτείες, η Melbourne City FC στην Αυστραλία, η Γιοκοχάμα Μαρίνος στην Ιαπωνία, η Παλέρμο στην Ιταλία και η ισπανική Τζιρόνα.

1

Το City Football Group ανήκει κυρίως σε επενδυτικό σχήμα από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Κύριος μέτοχος είναι η Abu Dhabi United Group, που ελέγχεται από τον σεΐχη Μανσούρ, μέλος της βασιλικής οικογένειας του Άμπου Ντάμπι και ιδιοκτήτη της Μάντσεστερ Σίτι.

Σημαντικό ποσοστό κατέχει επίσης η κινεζική China Media Capital μαζί με την CITIC Capital, ενώ μειοψηφικό ποσοστό έχει αποκτήσει και η αμερικανική Silver Lake.

Περί πολυϊδιοκτησίας

Συνολικά, ο όμιλος ελέγχει ένα παγκόσμιο δίκτυο ποδοσφαιρικών συλλόγων με «ναυαρχίδα» τη Μάντσεστερ Σίτι.

Η επιτυχία αυτού του μοντέλου είναι προφανής. Οι ομάδες λειτουργούν ως μέρος ενός ευρύτερου συστήματος ανάπτυξης ποδοσφαιριστών και εμπορικής εκμετάλλευσης του ποδοσφαίρου. Ωστόσο, το σύστημα αυτό συναντά ένα σαφές όριο όταν δύο σύλλογοι του ίδιου ομίλου εξασφαλίζουν συμμετοχή στην ίδια ευρωπαϊκή διοργάνωση.

Ο κανονισμός της UEFA είναι ξεκάθαρος. Σύμφωνα με το άρθρο 5 των κανονισμών του Champions League, κανένα φυσικό ή νομικό πρόσωπο δεν μπορεί να έχει έλεγχο ή αποφασιστική επιρροή σε περισσότερους από έναν συλλόγους που συμμετέχουν στην ίδια διοργάνωση. Ο στόχος είναι προφανής: να αποτραπεί οποιαδήποτε πιθανότητα σύγκρουσης συμφερόντων ή χειραγώγησης αποτελεσμάτων.

Η περίπτωση της Τζιρόνα

Το ζήτημα ήρθε στο προσκήνιο όταν η Τζιρόνα ολοκλήρωσε μια ιστορική σεζόν στη La Liga, κατακτώντας την τρίτη θέση πίσω από τη Ρεάλ Μαδρίτης και την Μπαρτσελόνα. Η επιτυχία αυτή της εξασφάλισε για πρώτη φορά στην ιστορία της τη συμμετοχή στο Champions League.

Την ίδια στιγμή, η Μάντσεστερ Σίτι, το βασικό «στολίδι» του City Football Group, αποτελούσε ήδη σταθερή παρουσία στη διοργάνωση. Έτσι δημιουργήθηκε μια σύνθετη κατάσταση: δύο ομάδες του ίδιου επιχειρηματικού ομίλου βρέθηκαν ταυτόχρονα στο κορυφαίο ευρωπαϊκό τουρνουά.

Το City Football Group κατείχε περίπου το 47,85% των μετοχών της Τζιρόνα, ποσοστό που αποτελούσε τη μεγαλύτερη συμμετοχή μεταξύ των επενδυτών του ισπανικού συλλόγου. Το γεγονός αυτό θεωρήθηκε από την UEFA αρκετό για να δημιουργήσει ζήτημα ελέγχου και επιρροής.

Η λύση του «τυφλού καταπιστεύματος»

Για να επιτραπεί η συμμετοχή και των δύο συλλόγων στη διοργάνωση, το City Football Group υποχρεώθηκε να προχωρήσει σε μια σημαντική εταιρική αναδιάρθρωση. Το ποσοστό που κατείχε στην Τζιρόνα μεταφέρθηκε προσωρινά σε ανεξάρτητο καταπίστευμα, μαζί με τα δικαιώματα ψήφου που το συνόδευαν.

Η δομή αυτή, γνωστή ως «τυφλό καταπίστευμα», εξασφαλίζει ότι ο αρχικός ιδιοκτήτης δεν μπορεί να επηρεάσει τις αποφάσεις του συλλόγου κατά τη διάρκεια της περιόδου ισχύος της ρύθμισης. Με άλλα λόγια, ο όμιλος που ελέγχει τη Μάντσεστερ Σίτι δεν μπορούσε να παρεμβαίνει στη λειτουργία της Τζιρόνα όσο οι δύο ομάδες συμμετείχαν στην ίδια ευρωπαϊκή διοργάνωση.

Η αποσύνδεση αυτή είχε διάρκεια περίπου δώδεκα μηνών και συνοδεύτηκε από μια σειρά επιπλέον περιορισμών. Κατά τη διάρκεια της συγκεκριμένης περιόδου δεν επιτρέπονταν μεταγραφές παικτών μεταξύ των δύο συλλόγων, ούτε κοινές εμπορικές συμφωνίες ή συνεργασίες σε επίπεδο scouting και τεχνικών δεδομένων.

Οι οικονομικές συνέπειες

Η προσωρινή απομάκρυνση της Τζιρόνα από τη λογιστική δομή του ομίλου δεν είχε μόνο διοικητικές συνέπειες. Επηρέασε και τα οικονομικά αποτελέσματα του City Football Group.

Σύμφωνα με τα οικονομικά στοιχεία που κατατέθηκαν στο βρετανικό μητρώο εταιρειών, τα έσοδα του ομίλου διαμορφώθηκαν στις 888 εκατομμύρια λίρες, δηλαδή περίπου 1,03 δισεκατομμύρια ευρώ. Αν η Τζιρόνα είχε συμπεριληφθεί κανονικά στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, τα συνολικά έσοδα θα είχαν φτάσει περίπου τα 1,13 δισεκατομμύρια ευρώ.

Η αποτίμηση του ποσοστού του ομίλου στην Τζιρόνα τοποθετήθηκε από ανεξάρτητο εκτιμητή στα 40,6 εκατομμύρια ευρώ, μέσα σε εύρος μεταξύ 37,3 και 44,3 εκατομμυρίων ευρώ. Η εκτίμηση αυτή βασίστηκε σε συγκρίσιμες συναλλαγές άλλων ποδοσφαιρικών συλλόγων αλλά και σε ανάλυση προεξοφλημένων ταμειακών ροών.

Παράλληλα, η ίδια η Τζιρόνα κατέγραψε εντυπωσιακή οικονομική πρόοδο. Τα έσοδα του συλλόγου αυξήθηκαν περίπου κατά 60%, φτάνοντας τα 110,9 εκατομμύρια ευρώ από περίπου 70 εκατομμύρια την προηγούμενη περίοδο. Τα καθαρά κέρδη πενταπλασιάστηκαν, ανεβαίνοντας από περίπου 3 εκατομμύρια ευρώ σε περισσότερα από 16 εκατομμύρια ευρώ.

Ένα δίκτυο συλλόγων σε όλο τον κόσμο

Η υπόθεση της Τζιρόνα δείχνει πόσο περίπλοκη μπορεί να γίνει η λειτουργία ενός πολυεθνικού ποδοσφαιρικού δικτύου. Το City Football Group έχει εξελιχθεί σε έναν από τους μεγαλύτερους ποδοσφαιρικούς οργανισμούς στον κόσμο, με παρουσία σε τέσσερις ηπείρους και δεκάδες εκατομμύρια φιλάθλους.

Παρά την παγκόσμια επέκτασή του, ο βασικός οικονομικός πυλώνας του ομίλου παραμένει η Μάντσεστερ Σίτι. Ο αγγλικός σύλλογος κατέγραψε έσοδα περίπου 694 εκατομμυρίων λιρών, αν και αυτά ήταν ελαφρώς μειωμένα σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, κυρίως λόγω χαμηλότερων εσόδων από τηλεοπτικά δικαιώματα και εισιτήρια.

Την ίδια στιγμή, ο όμιλος συνεχίζει να επενδύει σε μεγάλα έργα υποδομών και ανάπτυξης. Ένα από τα σημαντικότερα projects αφορά τη χρηματοδότηση της κατασκευής νέου γηπέδου στη Νέα Υόρκη για τη New York City FC, μέσω δανειακών συμφωνιών που ξεπερνούν συνολικά τα 1,2 δισεκατομμύρια δολάρια.

Το μεγάλο ερώτημα για το μέλλον

Η υπόθεση της Τζιρόνα αναδεικνύει ένα ευρύτερο ζήτημα για το μέλλον του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου. Όσο περισσότεροι επενδυτικοί όμιλοι αποκτούν συλλόγους σε διαφορετικές χώρες, τόσο πιο συχνά θα εμφανίζονται παρόμοιες συγκρούσεις με τους κανονισμούς των ευρωπαϊκών διοργανώσεων.

Η UEFA, από την πλευρά της, προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα σε δύο διαφορετικούς κόσμους. Από τη μία πλευρά βρίσκεται η επιχειρηματική πραγματικότητα του σύγχρονου ποδοσφαίρου, όπου οι πολυομιλικές δομές θεωρούνται πλέον σχεδόν αναπόφευκτες. Από την άλλη βρίσκεται η ανάγκη να διατηρηθεί η αξιοπιστία και η αγωνιστική ακεραιότητα των διοργανώσεων.

Η ιστορία της Τζιρόνα και της Μάντσεστερ Σίτι δείχνει ότι αυτή η ισορροπία δεν είναι πάντα εύκολη. Για τους μεγάλους ποδοσφαιρικούς ομίλους, η πρόκληση θα είναι να συνεχίσουν να επεκτείνονται χωρίς να συγκρούονται με τους κανονισμούς που διέπουν τις κορυφαίες διοργανώσεις της Ευρώπης.

Και όσο το ποδόσφαιρο εξελίσσεται σε μια ολοένα πιο παγκοσμιοποιημένη βιομηχανία, το ζήτημα της πολυϊδιοκτησίας θα παραμένει ένα από τα πιο σύνθετα και αμφιλεγόμενα κεφάλαια της ποδοσφαιρικής οικονομίας.