Η Ευρωπαϊκή Ένωση θα προτείνει στις Ηνωμένες Πολιτείες μια εταιρική σχέση για τα κρίσιμα ορυκτά, με στόχο τον περιορισμό της επιρροής της Κίνας, επιδιώκοντας να επηρεάσει την προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να συνάψει διεθνείς συμφωνίες εντός της εβδομάδας.

Η ΕΕ είναι έτοιμη να υπογράψει μνημόνιο κατανόησης με τις ΗΠΑ για την κατάρτιση ενός «Οδικού Χάρτη Στρατηγικής Συνεργασίας» εντός τριών μηνών, σύμφωνα με πρόσωπα που γνωρίζουν το θέμα.

1

Η συνεργασία αποσκοπεί στην από κοινού εξεύρεση τρόπων προμήθειας κρίσιμων ορυκτών —απαραίτητων για τις περισσότερες σύγχρονες τεχνολογίες— χωρίς εξάρτηση από την Κίνα. Τόσο οι ΗΠΑ όσο και η ΕΕ έχουν καταστεί εξαρτημένες από άφθονα και φθηνά κινεζικά ορυκτά, γεγονός που δίνει στο Πεκίνο μόχλευση πάνω στις εφοδιαστικές τους αλυσίδες.

Η πρόταση περιλαμβάνει διάφορους τρόπους για τη μείωση αυτής της εξάρτησης, ανέφεραν οι πηγές, μιλώντας υπό τον όρο της ανωνυμίας λόγω των ιδιωτικών διαβουλεύσεων.

Το μνημόνιο εισηγείται η ΕΕ και οι ΗΠΑ να εξετάσουν κοινά έργα σε κρίσιμα ορυκτά και μηχανισμούς στήριξης τιμών. Προτείνει επίσης τρόπους θωράκισης και των δύο αγορών από υπερπροσφορά ορυκτών τρίτων χωρών και άλλες μορφές χειραγώγησης της αγοράς. Παράλληλα, τονίζεται η ανάγκη οικοδόμησης ασφαλών, αμοιβαίων εφοδιαστικών αλυσίδων.

Σημειώνεται ότι η πρόταση της ΕΕ επιμένει στον αμοιβαίο σεβασμό της εδαφικής ακεραιότητας. Η σχέση ΗΠΑ–ΕΕ δοκιμάστηκε έντονα τις τελευταίες εβδομάδες, όταν ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ άφησε να εννοηθεί ότι εξετάζει την αγορά της Γροιλανδίας, εδάφους της Δανίας, κράτους-μέλους της ΕΕ.

Η ευρωπαϊκή πρόταση κατατίθεται καθώς οι ΗΠΑ προετοιμάζονται να συγκαλέσουν δεκάδες υπουργούς Εξωτερικών και ανώτερους αξιωματούχους από συμμαχικές χώρες, προκειμένου να προωθήσουν συμφωνίες που θα μειώνουν την εξάρτηση από τα κινεζικά κρίσιμα ορυκτά.

Πολλές αμερικανικές κυβερνήσεις έχουν επιχειρήσει ανάλογες πρωτοβουλίες στο παρελθόν, δοκιμάζοντας διαφορετικές στρατηγικές με περιορισμένα αποτελέσματα.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκτελεστικό όργανο της ΕΕ, χαρακτήρισε τις συνομιλίες «ζωτικής σημασίας για τη διαφοροποίηση των προμηθειών μας μακριά από οποιαδήποτε μεμονωμένη χώρα», χωρίς να σχολιάσει ειδικά την πρόταση.

Το ζήτημα αποτελεί κορυφαία προτεραιότητα για την Ουάσιγκτον, μετά τους περσινούς περιορισμούς εξαγωγών που επέβαλε το Πεκίνο στις λεγόμενες σπάνιες γαίες. Οι περιορισμοί ανεστάλησαν τον Οκτώβριο στο πλαίσιο συμφωνίας μεταξύ του Τραμπ και του Κινέζου προέδρου Σι Τζινπίνγκ, ωστόσο Αμερικανοί αξιωματούχοι δηλώνουν πλέον αποφασισμένοι να προχωρήσουν γρήγορα.

Ιδιαίτερα, οι ΗΠΑ πιέζουν για συμφωνία σε μηχανισμό τιμολόγησης που θα προστατεύει τους εξορυκτές και τους διυλιστές σπάνιων γαιών από φθηνότερες κινεζικές εξαγωγές, οι οποίες θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την παραγωγή που εξορύσσεται και επεξεργάζεται στη Δύση.

Στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας, οι ΗΠΑ πίεσαν ορισμένα κράτη-μέλη της ΕΕ να υπογράψουν διμερείς συμφωνίες. Σε απάντηση, η Κομισιόν ζήτησε από τα κράτη του μπλοκ να παραμείνουν ενωμένα, λαμβάνοντας εντολή από τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες να διαπραγματευτεί μια ενιαία συμφωνία.

Παρά ταύτα, αξιωματούχοι εκφράζουν επιφυλάξεις για το αν μπορεί να ολοκληρωθεί έγκαιρα μια ουσιαστική συμφωνία.

Ωστόσο, η προσφορά της ΕΕ δείχνει ότι οι συνομιλίες παραμένουν σε τροχιά και αποκαλύπτει πιθανό κοινό έδαφος. Ενδεικτικά, το μνημόνιο αναφέρει τη δυνατότητα δημιουργίας αποθεμάτων κρίσιμων ορυκτών — στοιχείο που αποτελεί επίσης προτεραιότητα του Τραμπ. Τη Δευτέρα, ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε αποθεματικό κρίσιμων ορυκτών ύψους 12 δισ. δολαρίων για την προστασία των κατασκευαστών από αιφνίδιες ελλείψεις.

Οι βασικοί πυλώνες της πρότασης που έχει καταρτίσει η ΕΕ και είναι έτοιμη να υπογράψει, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, είναι οι εξής:

  • Συνεργασία για την ασφάλεια των εφοδιαστικών αλυσίδων και τη μείωση των εξαρτήσεων, μεταξύ άλλων μέσω ανάπτυξης «αγορών premium» διεθνώς και κοινής ανθεκτικότητας σε διαταραχές.
  • Εμβάθυνση της βιομηχανικής και οικονομικής ολοκλήρωσης, συμπεριλαμβανομένων κοινών έργων.
  • Αμοιβαία εξαίρεση από περιορισμούς εξαγωγών που αφορούν κρίσιμες πρώτες ύλες.
  • Συνεργασία στην έρευνα και την καινοτομία σε όλη την αλυσίδα αξίας.
  • Ανταλλαγή πληροφοριών (εφοδιαστικές αλυσίδες, εντοπισμός κινδύνων) και ενίσχυση της διαφάνειας της αγοράς· μέτρα πρόληψης διαταραχών μπορεί να περιλαμβάνουν αποθεματοποίηση ή τη δημιουργία ομάδας ταχείας αντίδρασης ΕΕ–ΗΠΑ.
  • Συνεργασία σε περιορισμούς εξαγωγών που εφαρμόζονται σε τρίτες χώρες.

Διαβάστε επίσης 

Κομισιόν: Σε εις βάθος έρευνα η κινεζική Goldwind για πιθανή στρέβλωση ανταγωνισμού

PepsiCo: Γιατί μειώνει τιμές έως και 15% σε βασικά προϊόντα στις ΗΠΑ – «Ακούσαμε τους καταναλωτές»

Disney: Νέος CEO o βετεράνος Τζος Ντ’ Αμάρο – Τέλος στην τριετή αναζήτηση