Τραμπ: «Κόβει» 24 σεντς το γαλόνι από το ντίζελ λίγο πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές

Σε νέα παρέμβαση για τη μείωση του ενεργειακού κόστους προχώρησε ο Ντόναλντ Τραμπ, υπογράφοντας τη Δευτέρα εκτελεστικό διάταγμα που χαλαρώνει τους περιορισμούς στη χρήση μιας αφορολόγητης κατηγορίας ντίζελ. Η κίνηση έρχεται λιγότερο από έναν μήνα πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου, σε μια περίοδο κατά την οποία οι υψηλές τιμές των καυσίμων αποτελούν σημαντικό πρόβλημα για τους Ρεπουμπλικανούς.

Ο Αμερικανός πρόεδρος υπέγραψε το διάταγμα κατά τη διάρκεια εκδήλωσης στο Grand Island της Νεμπράσκα, στο πλαίσιο μιας εκστρατείας διάρκειας ενός μήνα με στόχο την κινητοποίηση των Ρεπουμπλικανών ψηφοφόρων. Οι επικείμενες κάλπες θεωρούνται κρίσιμες για το κόμμα του Τραμπ, καθώς διακυβεύεται ο έλεγχος του Κογκρέσου.

Ο Λευκός Οίκος παρουσιάζει την πρωτοβουλία ως ουσιαστική φορολογική ελάφρυνση, καθώς επιτρέπει στην πράξη την παράκαμψη του ομοσπονδιακού φόρου των 24 σεντς ανά γαλόνι που επιβάλλεται στο συμβατικό ντίζελ, χωρίς να απαιτείται προηγούμενη νομοθετική παρέμβαση από τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τη Γερουσία, οι οποίες βρίσκονται σε προεκλογική διακοπή εργασιών.

Τι αλλάζει με το «κόκκινο» ντίζελ

Η απόφαση ανοίγει τον δρόμο για ευρύτερη χρήση του λεγόμενου red ή dyed diesel, του ντίζελ που φέρει κόκκινη χρωστική και χρησιμοποιείται κατά κανόνα εκτός του οδικού δικτύου, μεταξύ άλλων σε γεωργικά και κατασκευαστικά μηχανήματα.

Το συγκεκριμένο καύσιμο απαλλάσσεται από τον ομοσπονδιακό ειδικό φόρο κατανάλωσης. Μέχρι σήμερα, όμως, η χρήση του σε οχήματα που κινούνται σε δημόσιους δρόμους υπόκειται σε περιορισμούς και κυρώσεις. Η χαλάρωση αυτών των κανόνων σημαίνει ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, οδηγοί και επιχειρήσεις θα μπορούν ουσιαστικά να επωφεληθούν από φορολογική ελάφρυνση.

Ο Τραμπ δήλωσε ότι το σχέδιό του θα «καταργήσει επισήμως την απαίτηση χρήσης εκτός δρόμου και θα επιτρέψει σε οποιονδήποτε να αγοράζει αφορολόγητο, κόκκινο ντίζελ για οποιονδήποτε λόγο».

Η παρέμβαση δεν πρόκειται να μειώσει άμεσα το λειτουργικό κόστος για θεριζοαλωνιστικές μηχανές, τρακτέρ, εκσκαφείς και άλλο εξοπλισμό εκτός δρόμου, καθώς τα συγκεκριμένα μηχανήματα χρησιμοποιούν ήδη αφορολόγητο κόκκινο ντίζελ. Θα μπορούσε, ωστόσο, να μειώσει το κόστος για αγροτικά οχήματα τύπου pickup και άλλα οχήματα που χρησιμοποιούνται στο οδικό δίκτυο.

Στο επίκεντρο οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι

Η επιλογή του Τραμπ να ανακοινώσει το μέτρο σε μια κυρίως αγροτική και συντηρητική περιοχή της Νεμπράσκα δεν είναι τυχαία. Ο ίδιος έχει επικρατήσει με μεγάλη διαφορά στην περιοχή και στις τρεις προεδρικές εκστρατείες του, όμως οι Ρεπουμπλικανοί βρίσκονται πλέον σε θέση άμυνας, καθώς απομένει λιγότερο από ένας μήνας μέχρι τις κάλπες.

Αγρότες και κτηνοτρόφοι αποτελούν παραδοσιακά κρίσιμη εκλογική βάση για τους Ρεπουμπλικανούς, αλλά οι οικονομικές πιέσεις που αντιμετωπίζουν δεν περιορίζονται στις τιμές του ντίζελ. Οι αγροτικές κοινότητες βρίσκονται αντιμέτωπες με υψηλότερες τιμές σε σειρά γεωργικών εισροών, ενώ οι δασμολογικές πολιτικές του Τραμπ έχουν περιορίσει τις αγορές για ορισμένα αμερικανικά αγροτικά προϊόντα.

Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε προκαλέσει αντιδράσεις μεταξύ των κτηνοτρόφων και τον Αύγουστο, όταν υπέγραψε απόφαση για τη χαλάρωση των δασμών σε ορισμένες εισαγωγές βοδινού κρέατος, επιδιώκοντας να περιορίσει τις τιμές στα καταστήματα τροφίμων.

Οι πόλεμοι εκτόξευσαν το κόστος του ντίζελ

Η νέα παρέμβαση αποτελεί την τελευταία προσπάθεια του Λευκού Οίκου να αντιμετωπίσει την άνοδο των τιμών του ντίζελ, οι οποίες έχουν αυξηθεί σημαντικά λόγω των πολέμων στη Ρωσία και τη Μέση Ανατολή. Οι συγκρούσεις έχουν περιορίσει τη διαθέσιμη δυναμικότητα διύλισης και τις παγκόσμιες ροές πετρελαϊκών προϊόντων, δημιουργώντας πρόσθετες πιέσεις στην αγορά καυσίμων.

Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα έντονο στις αγροτικές πολιτείες της αμερικανικής ενδοχώρας, όπου το ντίζελ αποτελεί βασικό καύσιμο όχι μόνο για τις μεταφορές αλλά και για τη λειτουργία της αγροτικής οικονομίας και των τοπικών κοινοτήτων.

Ο Τραμπ χαρακτήρισε την απόφασή του ένα «πρωτοφανές βήμα για τη μείωση του κόστους», υποστηρίζοντας ότι οι επιπτώσεις της δεν θα περιοριστούν στις τιμές των καυσίμων.

«Αυτό το διάταγμα θα μειώσει επίσης το κόστος όλων των αγαθών, συμπεριλαμβανομένων των τιμών των τροφίμων, σε πολύ σημαντικό βαθμό», δήλωσε.

Παράλληλα, παρουσίασε το μέτρο ως προσωρινή λύση, εκτιμώντας ότι σύντομα δεν θα είναι πλέον απαραίτητο. «Δεν πρόκειται να το χρειαζόμαστε για πολύ. Ελπίζω να μη χρειαστεί για πολύ, επειδή οι τιμές σας πέφτουν και σε λίγο θα πέφτουν πραγματικά πολύ», ανέφερε.

Έως το τέλος του έτους η χαλάρωση των περιορισμών

Σε αντίθεση με αντίστοιχες παρεμβάσεις ορισμένων πολιτειών, οι οποίες περιόρισαν την απελευθέρωση της χρήσης του κόκκινου ντίζελ στη γεωργία και τη δασοκομία, το διάταγμα του Τραμπ έχει ευρύτερο πεδίο εφαρμογής.

Σύμφωνα με την εντολή, η αμερικανική φορολογική υπηρεσία IRS θα καταστήσει σαφές ότι δεν θα επιβάλλονται κυρώσεις όταν το χρωματισμένο ντίζελ πωλείται για χρήση στο οδικό δίκτυο έως το τέλος του έτους.

Παράλληλα, η υπουργός Γεωργίας Brooke Rollins καλείται να διασφαλίσει ότι θα υπάρχει επαρκής διανομή του συγκεκριμένου καυσίμου, ώστε οι αγρότες να συνεχίσουν να έχουν αξιόπιστη πρόσβαση στις ποσότητες που χρειάζονται.

Στο ίδιο το διάταγμα, η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η στοχευμένη παρέμβαση «θα βάλει χρήματα απευθείας στις τσέπες των Αμερικανών αγροτών, οδηγών φορτηγών και εργαζομένων».

Ήδη τουλάχιστον δέκα κυβερνήτες πολιτειών έχουν αναστείλει περιορισμούς στην πώληση κόκκινου ντίζελ και έχουν καταργήσει προσωρινά φόρους στα καύσιμα. Με το νέο διάταγμα, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση σκοπεύει να ενθαρρύνει περισσότερες πολιτείες να υιοθετήσουν αντίστοιχες πολιτικές.

Οι αμφιβολίες για το πραγματικό όφελος

Ειδικοί στην ενέργεια και οικονομολόγοι εμφανίζονται, πάντως, επιφυλακτικοί ως προς το κατά πόσο το μέτρο μπορεί να έχει τόσο εκτεταμένη επίδραση στις τιμές όσο υποστηρίζει ο Λευκός Οίκος.

Ένα από τα βασικά προβλήματα είναι ότι οι υποδομές διανομής του κόκκινου ντίζελ είναι περιορισμένες. Παράλληλα, υπάρχει ο κίνδυνος η αύξηση της ζήτησης από οδηγούς οχημάτων που μέχρι σήμερα δεν μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν το αφορολόγητο καύσιμο να πιέσει την υφιστάμενη προσφορά.

Σε ένα τέτοιο σενάριο, το μέτρο θα μπορούσε να έχει αντίθετες συνέπειες για τους αγρότες, προκαλώντας αύξηση της τιμής του κόκκινου ντίζελ που χρησιμοποιούν ήδη στα μηχανήματα και τον εξοπλισμό τους.

Η ακρίβεια στο επίκεντρο των ενδιάμεσων εκλογών

Η κίνηση του Τραμπ πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος ζωής έχει εξελιχθεί σε κυρίαρχο θέμα της προεκλογικής αναμέτρησης. Δημοσκοπήσεις δείχνουν δυσαρέσκεια των ψηφοφόρων για την οικονομική πολιτική του προέδρου, ιδιαίτερα όσον αφορά τις υψηλές τιμές στα τρόφιμα, την ενέργεια, τη στέγαση και άλλα βασικά αγαθά.

Πρόσθετη πίεση προκαλεί και ο τρόπος με τον οποίο η κυβέρνηση διαχειρίζεται τον πόλεμο με το Ιράν, ο οποίος έχει συμβάλει στην εκτίναξη του ενεργειακού κόστους. Η πίεση στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς έχει έτσι αναδείξει την ακρίβεια στο σημαντικότερο οικονομικό και πολιτικό ζήτημα ενόψει των εκλογών.

Στην εκδήλωση της Δευτέρας, ο Τραμπ επιχείρησε παράλληλα να ενισχύσει την υποψηφιότητα του Ρεπουμπλικανού γερουσιαστή της Νεμπράσκα Pete Ricketts, ο οποίος βρίσκεται αντιμέτωπος με μια απροσδόκητα ανταγωνιστική αναμέτρηση απέναντι στον ανεξάρτητο υποψήφιο Dan Osborn.

Παρότι ο Ricketts εξακολουθεί να θεωρείται φαβορί, το γεγονός ότι η εκλογική μάχη εμφανίζεται αμφίρροπη σε μια πολιτεία όπου ο Τραμπ είχε επικρατήσει με διαφορά περίπου 20 ποσοστιαίων μονάδων μόλις δύο χρόνια νωρίτερα αποτυπώνει τις πιέσεις που δέχονται οι Ρεπουμπλικανοί ακόμη και σε παραδοσιακά ισχυρές εκλογικές τους περιφέρειες.

«Αυτό θα πρέπει οπωσδήποτε να εξασφαλίσει την εκλογή σου», είπε ο Τραμπ στον Ricketts, συνδέοντας ευθέως τη νέα παρέμβαση για το ντίζελ με την εκλογική μάχη του Νοεμβρίου.