Το νέο σχέδιο για «fast track» απονομή επικουρικών συντάξεων

«Αγκάθι» για το σύστημα απονομής συντάξεων του e-ΕΦΚΑ παραμένουν οι επικουρικές, καθώς οι καθυστερήσεις εξακολουθούν να ταλαιπωρούν χιλιάδες ασφαλισμένους. Το πρόβλημα εντοπίζεται κυρίως στις περιπτώσεις διαδοχικής ασφάλισης, δεδομένου ότι ένας στους δύο εργαζόμενους έχει χρόνο σε τουλάχιστον δύο ταμεία – συχνά στο πρώην επικουρικό του ΙΚΑ (ΕΤΕΑΜ) σε συνδυασμό με ΟΑΕΕ, Δημόσιο ή ΕΤΑΠ-ΜΜΕ.

Η εσωτερική αλληλογραφία μεταξύ υπηρεσιών, ακόμη και όταν αυτές στεγάζονται σε μικρή απόσταση, μπορεί να διαρκέσει μήνες ή και χρόνια, έως ότου πιστοποιηθεί ο χρόνος ασφάλισης και προσδιοριστεί ο αρμόδιος φορέας. Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του ΕΦΚΑ, οι εκκρεμείς αιτήσεις για επικουρική σύνταξη ανέρχονται σήμερα σε περίπου 30.000.

Η 15ετία και τα όριά της

Καθοριστική παρέμβαση αποτέλεσε η πρόβλεψη του νόμου 5078/2023, που επιτρέπει την απονομή επικουρικής σύνταξης με βάση τη συμπλήρωση 15 ετών ασφάλισης. Η ρύθμιση αυτή επιτάχυνε σημαντικά τις διαδικασίες, καθώς δόθηκε η δυνατότητα το ταμείο στο οποίο υποβάλλεται η αίτηση να προχωρά στην έκδοση της σύνταξης, εφόσον συμπληρώνεται η απαιτούμενη 15ετία.

Ωστόσο, στην πράξη αποδείχθηκε ότι το μέτρο δεν αρκούσε για να εξαλείψει τις καθυστερήσεις, ιδίως στις περιπτώσεις με πολυετή διαδοχική ασφάλιση. Για τον λόγο αυτό, το υπουργείο Εργασίας επεξεργάζεται νέα διάταξη, η οποία προβλέπει την κατάργηση της εσωτερικής αλληλογραφίας μεταξύ υπηρεσιών του ΕΦΚΑ για τον προσδιορισμό αρμοδιότητας.

Με τη νέα παρέμβαση, όλος ο χρόνος διαδοχικής επικουρικής ασφάλισης θα αντιμετωπίζεται ενιαία στο πλαίσιο του Κλάδου Επικουρικής Ασφάλισης του e-ΕΦΚΑ και όχι μόνο το ελάχιστο όριο των 15 ετών. Η αποκλειστική αρμοδιότητα για την έκδοση της επικουρικής σύνταξης θα ανατίθεται στο τελευταίο ταμείο, ανεξάρτητα από το πού έχει διανυθεί ο μεγαλύτερος χρόνος ασφάλισης.

Στόχος είναι η επικουρική να εκδίδεται με διαδικασία fast track αμέσως μετά την απονομή της κύριας σύνταξης, χωρίς να μεσολαβούν πρόσθετα στάδια ελέγχου αρμοδιότητας.

Πού «κολλά» σήμερα το σύστημα

Με το ισχύον καθεστώς, όταν ο ασφαλισμένος έχει χρόνο σε περισσότερα από ένα επικουρικά ταμεία, απαιτείται εσωτερική διαδικασία για να διαπιστωθεί ποιος φορέας συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο χρόνο ασφάλισης και πληροί τις προϋποθέσεις απονομής. Η ανταλλαγή στοιχείων και η αλληλογραφία μεταξύ υπηρεσιών οδηγεί σε πολύμηνες καθυστερήσεις μόνο για τον καθορισμό της αρμοδιότητας.

Σε σύνθετες περιπτώσεις, όπου εμπλέκονται δύο ή τρία πρώην ταμεία με διαφορετικά αρχεία και χειρόγραφες καρτέλες ενσήμων, η αναμονή μπορεί να υπερβεί ακόμη και τα δύο έτη. Παρά το γεγονός ότι ο ασφαλισμένος μπορεί να έχει 25 ή 30 χρόνια διαδοχικής ασφάλισης, η διαδικασία «μπλοκάρει» έως ότου διαπιστωθεί ποιος φορέας θεωρείται αρμόδιος. Η προωθούμενη ρύθμιση φιλοδοξεί να καταργήσει αυτό το στάδιο, διατηρώντας την αίτηση στο τελευταίο ταμείο και αντιμετωπίζοντας τον χρόνο ασφάλισης ως ενιαίο.

Το στοίχημα της ψηφιοποίησης

Καθοριστικό ρόλο στην επιτάχυνση των διαδικασιών αναμένεται να διαδραματίσει και η ψηφιοποίηση του αρχειακού υλικού του ΕΦΚΑ. Έχει ήδη ολοκληρωθεί η σάρωση περίπου 53 εκατομμυρίων εγγράφων που είχαν εντοπιστεί σε αποθήκες, ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη ο έλεγχος και η καταχώρισή τους στο ατομικό ασφαλιστικό ιστορικό κάθε ασφαλισμένου.

Το έργο εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθεί έως το καλοκαίρι, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για ταχύτερη και ασφαλέστερη απονομή τόσο κύριων όσο και επικουρικών συντάξεων.

Διαβάστε επίσης 

Ανοίγει ο φάκελος «φοροελαφρύνσεις» για επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες – Τα 3 + 1 σενάρια

e-ΕΦΚΑ: Παράταση της προθεσμίας Υποβολής ΑΠΔ Ιανουαρίου 2026

Θεοδωρικάκος: Έγκριση 400 εκατ. ευρώ από την Κομισιόν για τη βαριά βιομηχανία και αυτάρκεια στην παραγωγή χαρτιού