Δένδιας: Η συνύπαρξη με την Τουρκία είναι πολύ δύσκολη

Την ανάγκη η Ευρώπη να επιταχύνει την ενίσχυση της αμυντικής της ικανότητας και να δημιουργήσει πανευρωπαϊκές υποδομές και δυνατότητες που θα μπορούν να προστατευθούν σε περίπτωση κρίσης, ανέδειξε ο υπουργός Εθνικής ‘Αμυνας Νίκος Δένδιας, στο περιθώριο συζήτησης που συμμετείχε σήμερα, Τρίτη 29 Σεπτεμβρίου 2026, στις Βρυξέλλες με θέμα τη Στρατιωτική Κινητικότητα, στο πλαίσιο της εκδήλωσης “Connecting Europe Days – Europe’s Mobility and Transport Flagship Event”.

Όπως υπογράμμισε, η Ευρώπη έχει καθυστερήσει και «πρέπει να κινηθούμε πάρα πολύ γρήγορα», ενώ έθεσε ως ευρύτερο στόχο τη δημιουργία μιας «πανευρωπαϊκής άμυνας».

Ερωτηθείς, εάν η Ευρώπη βρίσκεται στο σημείο που πρέπει ως προς τη στρατιωτική κινητικότητα και την άμυνα, ο Νίκος Δένδιας αφού, αρχικά, ευχαρίστησε τον Έλληνα Επίτροπο Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, κ. Απόστολο Τζιτζικώστα, και τον Επίτροπο για την ‘Αμυνα και το Διάστημα κ. Andrius Kubilius για την πρωτοβουλία έκανε μια σύντομη ιστορική αναδρομή, σημειώνοντας ότι κατά τη δεκαετία του 1980 η Ευρώπη θεωρούσε πως την άμυνά της θα την αναλάμβανε το ΝΑΤΟ και, στην πράξη, οι Ηνωμένες Πολιτείες.

Μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου, όπως πρόσθεσε, επικράτησε η αντίληψη του «τέλους της Ιστορίας» και η πεποίθηση ότι η Ευρώπη δεν χρειαζόταν να υπερασπιστεί τον εαυτό της.

Κατά τον ίδιο, η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία αποτέλεσε «σήμα συναγερμού», επαναφέροντας την Ευρώπη στην πραγματικότητα. Η νέα κατάσταση, όπως ανέφερε, επιβάλλει την υπεράσπιση του ευρωπαϊκού χώρου, κάτι που δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς τη δυνατότητα ταχείας μετακίνησης δυνάμεων και μέσων.

Ο κ. Δένδιας συνέδεσε τη στρατιωτική κινητικότητα με την ιστορική εμπειρία της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, επισημαίνοντας ότι η δυνατότητα γρήγορης μετακίνησης των λεγεώνων στηριζόταν στο εκτεταμένο οδικό της δίκτυο. Σήμερα, όπως ανέφερε, η Ευρωπαϊκή Ένωση, με πληθυσμό πολλαπλάσιο και οικονομία σχεδόν 20 τρισ. ευρώ, διαθέτει λιγότερα χιλιόμετρα σιδηροδρομικών γραμμών από τα χιλιόμετρα δρόμων που διέθεταν οι Ρωμαίοι.

Η Ευρώπη, σύμφωνα με τον κ. Δένδια, επιχειρεί τώρα να καλύψει αυτό το κενό, με την προσέγγιση να πρέπει να καλύπτει «το σύνολο των απειλών, σε εύρος 360 μοιρών».

Η στρατιωτική κινητικότητα, σημείωσε, δεν αφορά μόνο τη σημερινή απειλή από τη Ρωσία, αλλά και τις προκλήσεις του μέλλοντος, ενώ προειδοποίησε ότι η ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας θα έχει κόστος, το οποίο όμως χαρακτήρισε αναγκαίο.

«Πράττουμε το σωστό. Έχουμε καθυστερήσει, άρα πρέπει να κινηθούμε πάρα πολύ γρήγορα», ήταν το συμπέρασμά του.

Σε ερώτηση για το εάν υπάρχει επαρκής ευρωπαϊκός συντονισμός, ώστε να καλυφθεί το χαμένο έδαφος στις υποδομές στρατιωτικής κινητικότητας, ο κ. Δένδιας απάντησε ότι γίνεται σημαντική δουλειά, αλλά όχι χωρίς προϋποθέσεις. Αναγνώρισε, ταυτόχρονα, τις προσπάθειες των δύο Επιτρόπων και στάθηκε ιδιαίτερα στην ανάγκη να συνυπολογίζεται η άμυνα των υποδομών που δημιουργούνται.

Το κρίσιμο ερώτημα, σύμφωνα με τον υπουργό, είναι ποιος θα είναι υπεύθυνος για την υπεράσπιση των πανευρωπαϊκών υποδομών εκτιμώντας ότι «η συνεργασία είναι ήδη σημαντική, αλλά πρέπει να προχωρήσει περαιτέρω, με δομές που θα ανταποκρίνονται στις σημερινές ανάγκες».

Παράλληλα, απέρριψε την αντίληψη ότι μια ισχυρότερη ευρωπαϊκή αμυντική δομή θα λειτουργούσε ανταγωνιστικά προς το ΝΑΤΟ. Αντιθέτως, υποστήριξε ότι θα πρέπει να λειτουργεί «συμπληρωματικά προς το ΝΑΤΟ», το οποίο, όπως είπε, θα πρέπει να παραμείνει στην Ευρώπη και να συμμετέχει στην κοινή άμυνα.

Σε αυτό το πλαίσιο, τάχθηκε υπέρ της ενίσχυσης της Στρατιωτικής Επιτροπής και του έργου της, καθώς και της περαιτέρω ενδυνάμωσης των πρωτοβουλιών των δύο Επιτρόπων.

Κληθείς να διευκρινίσει εάν τάσσεται υπέρ της δημιουργίας νέων ευρωπαϊκών δομών, ο υπουργός ξεκαθάρισε ότι δεν εισηγείται τη δημιουργία νέων δομών, αλλά την ενίσχυση των υφιστάμενων. Ειδικότερα, μίλησε για τη μετεξέλιξη της Στρατιωτικής Επιτροπής σε έναν θεσμό με «μεγαλύτερες δυνατότητες και περισσότερες δυνάμεις».

Ερωτηθείς, εάν η Ευρώπη βρίσκεται στο επιθυμητό επίπεδο ως προς την άμυνα των υποδομών της, η απάντηση του κ. Δένδια ήταν κατηγορηματική: «Όχι, δεν βρισκόμαστε εκεί που θα έπρεπε. Αντιθέτως, απέχουμε πολύ».

Σε αυτό το πλαίσιο, πρότεινε να αξιοποιηθεί η Ελλάδα ως παράδειγμα για την ανάπτυξη των ευρωπαϊκών αμυντικών δυνατοτήτων, καθώς, όπως υπογράμμισε, η χώρα αντιμετωπίζει ένα ιδιαίτερα δύσκολο περιβάλλον ασφαλείας. Όπως ανέφερε, η απειλή δεν περιορίζεται στη Ρωσία και στον πόλεμο στην Ουκρανία, αλλά αφορά συνολικά τη γειτονιά της Ευρώπης.

«Η Ελλάδα έχει τη γειτονική μας Τουρκία, η οποία συνιστά απειλή για εμάς», έναν γείτονα με τον οποίο η συνύπαρξη είναι πολύ δύσκολη», ανέφερε ο κ. Δένδιας προσθέτοντας ότι «το Ιράν βρίσκεται πολύ πιο κοντά μας. Το Σαχέλ, που σήμερα αποτελεί καταφύγιο τρομοκρατών, βρίσκεται πολύ πιο κοντά μας. Η Λιβύη, ένα αποτυχημένο κράτος, βρίσκεται πολύ πιο κοντά μας. Η Συρία ήταν, μέχρι πολύ πρόσφατα, ένα αποτυχημένο κράτος και δεν γνωρίζουμε ποια θα είναι η πορεία της. Ο Λίβανος βρίσκεται, επίσης, πολύ κοντά».

Με βάση αυτή την εικόνα, ο υπουργός περιέγραψε την περιοχή ως «μια εξαιρετικά δύσκολη γειτονιά» και παρουσίασε το ελληνικό σχέδιο «Ασπίδα του Αχιλλέα», ένα σύστημα συνολικής άμυνας που καλύπτει, όπως εξήγησε, πέντε επίπεδα: την ξηρά, τη θάλασσα, τον αέρα, τον κυβερνοχώρο και το Διάστημα.

Ο κ. Δένδιας υποστήριξε ότι η λογική αυτή θα πρέπει να αποκτήσει πανευρωπαϊκή διάσταση. Έθεσε, μάλιστα, το ερώτημα ποιος θα μπορούσε να αντιμετωπίσει μια βαλλιστική απειλή εναντίον μιας μικρής ευρωπαϊκής χώρας, όπως η Κύπρος, εάν το συγκεκριμένο κράτος δεν διαθέτει μόνο του τις απαιτούμενες αντιβαλλιστικές δυνατότητες.

«Πρέπει να το κάνουμε σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος», τόνισε.

Παράλληλα, προειδοποίησε ότι οι προκλήσεις του αύριο μπορεί να είναι ακόμη πιο σύνθετες, καθώς δυνατότητες που σήμερα διαθέτουν μόνο ισχυρές στρατιωτικές δυνάμεις ενδέχεται, μέσω της τεχνητής νοημοσύνης, να περάσουν στα χέρια τρομοκρατικών οργανώσεων και μη κρατικών δρώντων.

Για τον λόγο αυτό, υποστήριξε ότι η προστασία του ευρωπαϊκού εγχειρήματος απαιτεί «μια ολιστική προσέγγιση» και δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί από κάθε χώρα ξεχωριστά. Η συνολική του πρόταση, όπως ανέφερε, υπερβαίνει την ενίσχυση της Στρατιωτικής Επιτροπής της ΕΕ και φτάνει έως τη δημιουργία μιας «πανευρωπαϊκής άμυνας».

«Έτσι οραματίζομαι την Ευρώπη του μέλλοντος», ανέφερε, αναγνωρίζοντας παράλληλα ότι μια τέτοια εξέλιξη δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί άμεσα και θα έχει σημαντικό κόστος. Εκτίμησε, ωστόσο, ότι πρόκειται για μια συνεκτική ιδέα που θα μπορούσε να αποτελέσει αντικείμενο υιοθέτησης από τις νεότερες γενιές της Ευρώπης.

Περνώντας στην ελληνική του ιδιότητα, ο κ. Δένδιας διευκρίνισε ότι, ως υπουργός ‘Αμυνας ενός ευρωπαϊκού κράτους, δεν μπορεί να μιλά εξ ονόματος ευρωπαϊκού θεσμού. Πρότεινε, ωστόσο, να αξιοποιηθεί η Ελλάδα ως παράδειγμα για την ανάπτυξη της ευρωπαϊκής στρατιωτικής κινητικότητας και ανθεκτικότητας.

Όπως ανέφερε, η Ελλάδα μπορεί να λειτουργήσει ως χαρακτηριστικό παράδειγμα, καθώς βρίσκεται κοντά στην κύρια σημερινή ευρωπαϊκή αμυντική πρόκληση, τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Στο πλαίσιο αυτό, υπογράμμισε τη στρατηγική σημασία της Αλεξανδρούπολης, την οποία χαρακτήρισε «το πλησιέστερο λιμάνι στο μέτωπο της Ουκρανίας».

Η ενίσχυση της ανθεκτικότητας και των σχετικών δυνατοτήτων στην Ελλάδα, αλλά και κατά μήκος του διαδρόμου που συνδέει τη χώρα με τον Βορρά μέσω Βουλγαρίας, Ρουμανίας και Μολδαβίας, θα μπορούσε, σύμφωνα με τον υπουργό, να αποτελέσει παράδειγμα για το πώς η Ευρώπη μπορεί ταυτόχρονα να αναπτύξει διασυνδέσεις και διαδρόμους και να εξασφαλίσει την προστασία τους.

Κλείνοντας, ο κ. Δένδιας ευχαρίστησε τους Επιτρόπους Τζιτζικώστα και Κουμπίλιους για την κατανόηση της ανάγκης και τη στήριξη της σχετικής προσπάθειας.

Σημειώνεται ότι, οι εργασίες της εκδήλωσης άνοιξαν με χαιρετισμούς της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, και του Ευρωπαίου Επιτρόπου Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, Απόστολου Τζιτζικώστα.

Στη συζήτηση συμμετείχαν, επίσης, ο Ευρωπαίος Επίτροπος για την ‘Αμυνα και το Διάστημα, Andrius Kubilius, ο Αναπληρωτής Πρωθυπουργός, Υπουργός ‘Αμυνας και εκτελών χρέη Υπουργού Μεταφορών και Υποδομών της Ρουμανίας, Radu-Dinel Miruta και ο Αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, αρμόδιος για τη Στρατιωτική Κινητικότητα, Roberts Zile.

Διαβάστε επίσης 

Τσίπρας μετά την παραπομπή Τριαντόπουλου: Ο Γιώργος Φλωρίδης οφείλει να παραιτηθεί

Κατς: Οι ηγέτες της Χαμάς στο εξωτερικό βρίσκονται στο στόχαστρο του Ισραήλ

Μαρινάκης για παραπομπή Τριαντόπουλου: Ενδιάμεσο στάδιο το βούλευμα, εξοργιστικό να μιλά το ΠΑΣΟΚ για δικαίωση