ΗΠΑ: Νέο μέτωπο με τον Καναδά μετά τα αντίποινα των $20 δισ. – Μπλόκο σε αλκοόλ, μοτοσικλέτες και γαλακτοκομικά

Σε νέα, ιδιαίτερα οξεία φάση εισέρχεται η εμπορική διαμάχη μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Καναδά, καθώς η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε την Τρίτη την απαγόρευση εισαγωγής μιας ευρείας γκάμας καναδικών προϊόντων, μεταξύ των οποίων αλκοολούχα ποτά, μοτοσικλέτες και γαλακτοκομικά είδη.

Τα νέα μέτρα, τα οποία θα τεθούν σε εφαρμογή στις 29 Σεπτεμβρίου και δημοσιεύθηκαν στην ιστοσελίδα του Λευκού Οίκου, αποτελούν την τελευταία εξέλιξη στην ήδη έντονη εμπορική αντιπαράθεση των δύο χωρών. Η απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης ήρθε λίγες ώρες μετά την έναρξη ισχύος των νέων καναδικών αντιποίνων σε αμερικανικά προϊόντα, τα οποία τέθηκαν σε εφαρμογή μετά τα μεσάνυχτα της Τρίτης.

Τα καναδικά αντίμετρα είχαν προηγηθεί της νέας αμερικανικής κίνησης, καθώς αποτέλεσαν απάντηση στους δασμούς 50% που επέβαλε η Ουάσιγκτον τον περασμένο μήνα σε καναδικά προϊόντα συνολικής αξίας περίπου 20 δισ. δολαρίων. Η εξέλιξη αυτή ήρθε μετά την κατάρρευση διαδοχικών γύρων διαπραγματεύσεων μεταξύ των δύο πλευρών.

Η κλιμάκωση της σύγκρουσης διευρύνει το ρήγμα ανάμεσα σε δύο χώρες που για δεκαετίες αποτελούν στενούς συμμάχους και βασικούς εμπορικούς εταίρους. Ο Καναδάς και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αλληλοκατηγορηθεί για την αποτυχία των διαπραγματεύσεων, ενώ ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ έχει ήδη καλέσει τη χώρα του να επιταχύνει τη στροφή της προς άλλες αγορές, μειώνοντας την εξάρτησή της από τον μεγαλύτερο εμπορικό της εταίρο.

Παράλληλα, η αντιπαράθεση δημιουργεί νέες αμφιβολίες για το μέλλον της Συμφωνίας ΗΠΑ-Μεξικού-Καναδά (USMCA), η οποία αποτελεί τη βάση του ελεύθερου εμπορίου στη Βόρεια Αμερική.

«Έχουμε όλα όσα χρειαζόμαστε για να αλλάξουμε πορεία και να ευημερήσουμε», δήλωσε την Τρίτη ο Κάρνεϊ σε βίντεο που αναρτήθηκε στο YouTube. Όπως σημείωσε, η αλλαγή αυτή θα έχει κόστος, όμως το τίμημα της δράσης δεν συγκρίνεται με το κόστος της αδράνειας.

Ποια προϊόντα μπαίνουν στο στόχαστρο

Οι νέες αμερικανικές απαγορεύσεις φαίνεται να καλύπτουν μεγάλο μέρος των αλκοολούχων προϊόντων που εισάγονται από τον Καναδά. Στη λίστα περιλαμβάνονται μπύρα και διάφορες κατηγορίες κρασιού, καθώς και ουίσκι, μπέρμπον, ρούμι, βότκα, βερμούτ, τεκίλα, μεσκάλ και μπράντι.

Η απαγόρευση στον τομέα των γαλακτοκομικών επεκτείνεται σε προϊόντα όπως πρωτεΐνη ορού γάλακτος, ανεστραμμένη μελάσα, μελάσα ζαχαροκάλαμου, αλλά και μη αλκοολούχα μπύρα, σύμφωνα με τις σχετικές ανακοινώσεις που αναρτήθηκαν στην ιστοσελίδα του Λευκού Οίκου.

Παράλληλα με τις πλήρεις απαγορεύσεις εισαγωγών, διάφορα είδη τυριού προστέθηκαν σε κατάλογο προϊόντων στα οποία επιβάλλεται δασμός 50%, χωρίς ωστόσο να απαγορεύεται η εισαγωγή τους. Στον ίδιο κατάλογο εντάχθηκαν επίσης ορισμένα προϊόντα από χαρτί, αλουμίνιο και ξυλεία, καθώς και έπιπλα, είδη φωτισμού και άλλα προϊόντα.

Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι εξακολουθεί να ισχύει η προϋπάρχουσα απειλή του Ντόναλντ Τραμπ για αύξηση των δασμών στα καναδικά αυτοκίνητα από 25% σε 50% από την 1η Ιανουαρίου.

Ο ίδιος αξιωματούχος ανέφερε ακόμη ότι ο Αμερικανός εμπορικός αντιπρόσωπος Τζέιμισον Γκριρ είχε συνομιλήσει τις τελευταίες ημέρες με τον Ντομινίκ ΛεΜπλαν, τον Καναδό υπουργό που έχει την ευθύνη για τις διμερείς εμπορικές σχέσεις με τις ΗΠΑ. Οι δύο πλευρές αναμένεται να έχουν νέα επικοινωνία τις επόμενες ημέρες, προκειμένου να εξετάσουν εάν υπάρχει εναλλακτικός δρόμος για την επίλυση της διαφοράς.

Ο ΛεΜπλαν, σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το βράδυ της Τρίτης, επέκρινε τα νέα αμερικανικά μέτρα και γνωστοποίησε ότι βρίσκεται σε επικοινωνία με τον Γκριρ για την αναζήτηση τρόπου αποκλιμάκωσης.

Όπως ανέφερε, βασική προτεραιότητα της καναδικής κυβέρνησης παραμένει η προστασία και η στήριξη των εργαζομένων, των αγροτών, των οικογενειών και των επιχειρήσεων της χώρας απέναντι σε αυτές τις ενέργειες, τις οποίες χαρακτήρισε αδικαιολόγητες.

Η απάντηση της Οτάβα

Τα αντίμετρα που ανακοίνωσε ο Καναδάς και τέθηκαν σε ισχύ την Τρίτη αποτέλεσαν την αφορμή για τη νέα κίνηση της Ουάσιγκτον. Σύμφωνα με Καναδούς κυβερνητικούς αξιωματούχους, οι δασμοί σχεδιάστηκαν με στόχο να ασκήσουν οικονομική αλλά και πολιτική πίεση στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Τα καναδικά αντίμετρα αφορούν αμερικανικά προϊόντα συνολικής αξίας περίπου 20 δισ. δολαρίων, με τους δασμούς να κυμαίνονται από 15% έως 50%. Στον κατάλογο περιλαμβάνονται προϊόντα από χάλυβα και έπιπλα έως ρούχα και ηλεκτρονικές συσκευές.

Οι επιπτώσεις αναμένεται να είναι αισθητές και σε ορισμένες ανταγωνιστικές αμερικανικές πολιτείες, όπως το Μίσιγκαν και το Οχάιο, ιδιαίτερα ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ τον Νοέμβριο.

Παρότι τα μέτρα αφορούν σχετικά μικρό μέρος των συνολικών εξαγωγών σε σύγκριση με το συνολικό εμπόριο μεταξύ των δύο χωρών, οικονομολόγοι και αναλυτές εκφράζουν ανησυχίες ότι η αντιπαράθεση θα μπορούσε να προκαλέσει προβλήματα στη Συμφωνία ΗΠΑ-Μεξικού-Καναδά, η οποία διαδέχθηκε τη NAFTA και επί δεκαετίες στηρίζει τις εμπορικές ροές στη Βόρεια Αμερική.

«Αυτό που μας ανησυχεί είναι ένας φαύλος κύκλος κλιμάκωσης», δήλωσε ο Μάικλ Χάρβεϊ, εκτελεστικός διευθυντής της Canadian Agri-Food Trade Alliance και μέλος της συμβουλευτικής επιτροπής του Κάρνεϊ για τις οικονομικές σχέσεις με τις ΗΠΑ.

Όπως πρόσθεσε, την ίδια στιγμή είναι απολύτως κατανοητό ότι ο Καναδός πρωθυπουργός χρειάζεται να εντοπίσει τα σημεία στα οποία η χώρα διαθέτει περιθώρια άσκησης πίεσης.

Νέα επίθεση Τραμπ στον Καναδά

Η νέα κλιμάκωση έρχεται έπειτα από σειρά επιθέσεων του Ντόναλντ Τραμπ κατά του Καναδά μέσω του Truth Social τις τελευταίες ημέρες.

Τη Δευτέρα, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι η καναδική εταιρεία κατασκευής ιδιωτικών αεροσκαφών Bombardier δεν θα μπορεί πλέον να πωλεί τα αεροσκάφη της στις ΗΠΑ, εκτός εάν ξεκινήσει να τα κατασκευάζει εντός αμερικανικού εδάφους.

Παράλληλα, ο Τραμπ δημοσίευσε χάρτη της Βόρειας Αμερικής καλυμμένο με την αμερικανική σημαία, στον οποίο περιλαμβάνονταν ο Καναδάς και το Μεξικό. Δημοσίευσε επίσης εικόνα που είχε δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη και επανέφερε τον χαρακτηρισμό «Κυβερνήτης» για τον Κάρνεϊ, συνεχίζοντας την επανειλημμένη αναφορά του στην ιδέα ο Καναδάς να γίνει η 51η πολιτεία των ΗΠΑ.

Την Τρίτη, λίγες ώρες πριν από την ανακοίνωση των νέων απαγορεύσεων, ο Τραμπ έδωσε εντολή στη General Services Administration, τον ομοσπονδιακό οργανισμό που παρέχει υπηρεσίες στην αμερικανική κυβέρνηση, να συντονιστεί με τον Αμερικανό εμπορικό αντιπρόσωπο και να αφαιρέσει καναδικής προέλευσης προϊόντα από τα Multiple Award Schedules της GSA, εκτός εάν ο Καναδάς αποκαταστήσει, όπως ανέφερε, «πλήρη και δίκαιη αμοιβαιότητα» για τους Αμερικανούς αγρότες και τις επιχειρήσεις.

Οι κλάδοι που πλήττονται

Οι αμερικανικοί δασμοί που τέθηκαν σε εφαρμογή τον προηγούμενο μήνα είχαν ήδη επηρεάσει μια σειρά καναδικών κλάδων, μεταξύ των οποίων το κρασί, τα έπιπλα, τα γαλακτοκομικά προϊόντα, το τσιμέντο, τα είδη ένδυσης, τα αλιευτικά καλάμια και ο εξοπλισμός χόκεϊ.

Τα μέτρα καλύπτουν καναδικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ ύψους περίπου 20 δισ. δολαρίων, ποσό που αντιστοιχεί στο 5% των συνολικών καναδικών εξαγωγών προς την αμερικανική αγορά.

Εν τω μεταξύ, εκπρόσωπος της ιαπωνικής ζυθοποιίας Sapporo δήλωσε ότι η εταιρεία εξετάζει το ενδεχόμενο να μεταφέρει στις Ηνωμένες Πολιτείες περιορισμένο μέρος της παραγωγής μη αλκοολούχων ποτών που σήμερα πραγματοποιείται στον Καναδά, λόγω των κινδύνων που δημιουργούν οι δασμοί. Ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν έχει ληφθεί οριστική απόφαση.

Η Sapporo έχει στην ιδιοκτησία της την Ontario-based Sleeman Breweries, ενώ ο Καναδάς αντιπροσωπεύει περισσότερο από το ήμισυ των πωλήσεων μπύρας της ιαπωνικής εταιρείας στις αγορές του εξωτερικού.

Στο επίκεντρο η USMCA

Σύμφωνα με στοιχεία των καναδικών και αμερικανικών κυβερνήσεων, σχεδόν το 68% των συνολικών καναδικών εξαγωγών κατευθύνθηκε φέτος προς τις Ηνωμένες Πολιτείες. Από αυτές, περίπου το 80% πραγματοποιήθηκε χωρίς δασμούς, χάρη στις εξαιρέσεις που προβλέπει η συμφωνία USMCA.

Οι προστασίες που παρέχει η συμφωνία έχουν λειτουργήσει ως ένα είδος ασπίδας για την καναδική οικονομία. Ωστόσο, οι δασμοί που επιβλήθηκαν τον προηγούμενο μήνα βάσει αμερικανικής νομοθεσίας που χρονολογείται από την εποχή της Μεγάλης Ύφεσης δεν επιτρέπουν στην Οτάβα να αξιοποιήσει τις εξαιρέσεις της USMCA.

Η αβεβαιότητα γύρω από το μέλλον της συμφωνίας έχει ήδη ενισχύσει τους προβληματισμούς για τις επενδύσεις και την οικονομική ανάπτυξη, την ώρα που ο Καναδάς βρίσκεται αντιμέτωπος με έναν εμπορικό πόλεμο απέναντι σε μια οικονομία περίπου 13 φορές μεγαλύτερη.

Παράλληλα, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο Μαρκ Κάρνεϊ εξακολουθεί να απολαμβάνει σημαντική υποστήριξη από τους Καναδούς. Ωστόσο, πολιτικοί αναλυτές προειδοποιούν ότι η εικόνα αυτή θα μπορούσε να αλλάξει μέσα στους επόμενους μήνες, καθώς οι συνέπειες της εμπορικής σύγκρουσης θα γίνονται περισσότερο αισθητές στην οικονομία και την καθημερινότητα.

Νέα δημοσκόπηση της Angus Reid που δημοσιοποιήθηκε την Τρίτη έδειξε ότι η δημοτικότητα της απόδοσης του Κάρνεϊ αυξήθηκε κατά 11 μονάδες, φτάνοντας στο 62%, έναντι της μέτρησης του Αυγούστου.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ωστόσο, μόλις το 20% των πολιτών δήλωσε ότι εγκρίνει τους δασμούς που επέβαλε ο Τραμπ στα καναδικά προϊόντα, σύμφωνα με δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos.

Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε απειλήσει τον περασμένο μήνα να αυξήσει από την 1η Ιανουαρίου τους αμερικανικούς δασμούς σε όλα τα αυτοκίνητα, φορτηγά και ανταλλακτικά αυτοκινήτων από τον Καναδά στο 50%. Παράλληλα, υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα με το οποίο μετονομάζει τη λίμνη Οντάριο σε «Λίμνη Αμερική».