Το ενδεχόμενο «μπλόκο» που ετοιμάζει να κάνει η ΝΔ, στο αίτημα του ΠΑΣΟΚ για τη σύσταση Εξεταστικής Επιτροπής επαναφέρει με ένταση το ζήτημα ισχυρών θεσμικών πρωτοβουλιών για τη Χαριλάου Τρικούπη και ταυτόχρονα ανοίγει τον εσωκομματικό διάλογο για το πότε είναι κατάλληλη στιγμή να κατατεθεί πρόταση δυσπιστίας κατά της κυβέρνησης.

Το θέμα «ζυγίζεται» στον πρωινό καφέ των στελεχών με το Νίκο Ανδρουλάκη και αυτή την ώρα αντιμετωπίζεται ως μια απόφαση υψηλού πολιτικού ρίσκου. «Οι σχετικές αποφάσεις, και για την πρόταση δυσπιστίας, θα ληφθούν από τον Ν. Ανδρουλάκη», επισημαίνουν πηγές της Χαριλάου Τρικούπη προσθέτοντας με νόημα ότι αποτιμώνται καθημερινά τα νέα δεδομένα που προκύπτουν και οι συσχετισμοί.

1

Στην εξίσωση με τα συν και τα πλην για την πρόταση δυσπιστίας, που μετράει ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ συνεκτιμάται το χρονικό μομέντουμ, η στάση των υπόλοιπων κομμάτων της αντιπολίτευσης, οι κινήσεις της κυβέρνησης αλλά και οι δικαστικές εξελίξεις γύρω από τον Τιμ Ντίλιαν. Κάθε μία από αυτές τις μεταβλητές μπορεί να επηρεάσει καταλυτικά το αν η ενδεχόμενη κατάθεση πρότασης μομφής θα αποδώσει πολιτικά ή θα εξαντληθεί σε επίπεδο εντυπώσεων.

Υπό αυτά τα δεδομένα, στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ διαμορφώνονται δύο σχολές σκέψεις γύρω από το κρίσιμο ζήτημα. Η πρώτη εισηγείται την άμεση κλιμάκωση της αντιπολιτευτικής τακτικής, με το επιχείρημα ότι η συγκυρία είναι ώριμη και ότι μια πρόταση δυσπιστίας θα μπορούσε να κεφαλαιοποιήσει τη δημόσια συζήτηση για τις υποκλοπές. Η δεύτερη, προκρίνει στάση αναμονής, εκτιμώντας ότι θα «θολώσει» το αφήγημα της διερεύνησης και θα ενισχύσει την κυβερνητική συνοχή.

Κρισιμότατος παράγοντας είναι και ο Κανονισμός της Βουλής, ο οποίος απαιτεί τουλάχιστον 50 υπογραφές βουλευτών για την κατάθεση πρότασης δυσπιστίας. Στην παρούσα σύνθεση του Κοινοβουλίου, κανένα κόμμα δεν διαθέτει αυτοδύναμα τον απαιτούμενο αριθμό, γεγονός που καθιστά τις διακομματικές συνεννοήσεις απολύτως αναγκαίες. Σε αυτό το πλαίσιο, η κοινή στάση του ΣΥΡΙΖΑ και της Νέα Αριστερά αποκτά ιδιαίτερη σημασία για το Ν. Ανδρουλάκη.

Η λογική της αναμονής

Το βασικό επιχείρημα που διακινείται στους κόλπους της αξιωματικής αντιπολίτευσης από όσους εισηγούνται «στάση αναμονής» είναι πως μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να συσπειρώσει την κοινοβουλευτική ομάδα της ΝΔ την στιγμή που δείχνει έντονα σημάδια αποσυσπείρωσης και εσωστρέφειας. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις τους δεν θα πρέπει να δοθεί η ευκαιρία στη ΝΔ να κάνει έναν τριήμερο απολογισμό του κυβερνητικού της έργου εντός της Βουλής και στο τέλος να λάβει πανηγυρικά την ψήφο εμπιστοσύνης του σώματος του Κοινοβουλίου. Εκτιμούν ότι με μια τέτοια κίνηση κερδισμένη σε επίπεδο εντυπώσεων θα βγει η κυβέρνηση.

Επίσης, όσοι τάσσονται υπερ της άποψης να κρατήσει το ΠΑΣΟΚ «στάση αναμονής» αναφέρουν πως δεν θα πρέπει να «καεί» το ισχυρότερο θεσμικό όπλο που έχει στην διάθεση της αξιωματική αντιπολίτευση. Στις αιτιάσεις του αναφέρουν πως η κυβέρνηση διανύει ήδη μια δύσκολη περίοδο και η πρόταση δυσπιστίας δεν θα αποδώσει πολιτικά τα μέγιστα αποτελέσματα. Έτσι, υποστηρίζουν ότι απαιτείται ένα  νέο στοιχείο ή μια θεσμική εξέλιξη που θα δικαιολογήσει την κορύφωση της σύγκρουσης, προσδίδοντας στην πρόταση μομφής χαρακτήρα αναπόφευκτης πολιτικής πράξης και όχι τακτικού ελιγμού. Παράλληλα, αναφέρουν ότι η κατάθεση πρότασης δυσπιστίας ενδέχεται να «θολώσει» το βασικό αφήγημα του ΠΑΣΟΚ περί διερεύνησης των ευθυνών της πλειοψηφίας.

Η λογική της άμεσης κλιμάκωσης

Στον αντίποδα, δεν λείπουν οι φωνές που εισηγούνται την άμεση κατάθεση πρότασης μομφής για να μην χαθεί το μομέντουμ. Όσοι τάσσονται υπερ της αυτής άποψης ρίχνουν το βλέμμα τους και στις κινήσεις του ΣΥΡΙΖΑ, που εξετάζει σοβαρά το ενδεχόμενο να καταθέσει πρόταση δυσπιστίας μαζί με τη Νέα Αριστερά κι ενδεχομένως το ΚΚΕ, «κλέβοντας» έτσι από το ΠΑΣΟΚ την πρωτοβουλία των κινήσεων.

Υπο αυτό το πλαίσιο προτάσσουν το επιχείρημα ότι το ΠΑΣΟΚ, ως αξιωματική αντιπολίτευση, οφείλει να καθορίσει το ρυθμό των εξελίξεων, να διαμορφώνει τις εξελίξεις κι όχι να τις ακολουθεί.

Σύμφωνα με τους υποστηρικτές αυτής της άποψης το επιχείρημα πως η πρόταση μομφής θα συσπειρώσει την γαλάζια κοινοβουλευτική ομάδα δεν είναι ισχυρό. Εκτιμούν πως η συσπείρωση θα είναι εντελώς πρόσκαιρη και συγκυριακή και ότι η κοινοβουλευτική ομάδα της ΝΔ έχει βαθύτερα αίτια αποσυσπείρωσης.

Για τους ίδιους η συγκυρία θεωρείται ευνοϊκή διότι η αντιπολίτευση έχει την ευκαιρία να επιβάλει μια συνολική ατζέντα αμφισβήτησης.

Σύμφωνα με το σκεπτικό τους η ταυτόχρονη άρνηση της ΝΔ για την σύσταση εξεταστικής επιτροπής για τις υποκλοπές και προανακριτική για την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ δημιουργεί ήδη το πλαίσιο για μια ευθεία πολιτική σύγκρουση εντός της Βουλής. Έτσι, μια πρόταση μομφής θα μπορούσε να συσπειρώσει τα κόμματα της αντιπολίτευσης και να «χτίσει τοίχο» απέναντι στην κυβέρνηση.

Υπο αυτό το πρίσμα εκτιμούν πως η κατάθεση της πρότασης μομφής θα ενισχύσει την ρητορική του ΠΑΣΟΚ για πρόωρες εκλογές και πολιτική αλλαγή.

Διαβάστε επίσης:

ΠΑΣΟΚ: Κλιμακώνεται η σύγκρουση – Ο Δημήτρης Ρέππας ζητά επιστροφή του Χάρη Καστανίδη

Μαρινάκης: Άνω των 20 οι επικοινωνίες Ανδρουλάκη – Χατζηδάκη για τις Ανεξάρτητες Αρχές, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ υπαναχώρησε

Ανδρουλάκης για επέτειο Marfin: Δεκαέξι χρόνια από την ωμή δολοφονική επίθεση το συλλογικό τραύμα παραμένει ανοιχτό