Με έντονο συμβολισμό και σαφή μηνύματα υπέρ της Ευρωπαϊκής ενοποίησης και της ανάγκης για να δείξει το αναστημά της  απέναντι σε ΗΠΑ, Ρωσία και Κίνα, ξεκίνησε η επίσκεψη του προέδρου της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν στην Αθήνα, σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών προκλήσεων με την ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας να κρίνεται ακόμη πιο επιτακτική.

Το αεροπλάνο που μετέφερε τον Γάλλο πρόεδρο προσγειώθηκε στην Αθήνα πριν λίγα λεπτά και τον υποδέχθηκε στο «Ελευθέριος Βενιζέλος» ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης.

1

Στη συνέχεια ο Γάλλος Πρόεδρος έφτασε στη Ρωμαϊκή Αγορά, όπου τον περίμενε ο Κυριάκος Μητσοτάκης με την κόρη του, Σοφία.

Η δημόσια συζήτηση του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στη Ρωμαϊκή Αγορά, με θέμα «Προκλήσεις για την Ευρώπη – Ο δρόμος προς το αύριο», με οικοδεσπότη τον Αλέξη Παπαχελά, ξεκίνησε σε μια συγκυρία κατά την οποία η ευρωπαϊκή ατζέντα για την άμυνα και την ανταγωνιστικότητα επανέρχεται δυναμικά.

«Αυτή η στιγμή, μπορεί να είναι η στιγμή της Ευρώπης. Όλοι στον κόσμο κατανοούν ότι επικρατεί μία παγκόσμια αταξία και πρώτη δύναμη είναι οι ΗΠΑ. Θα μπορούσαν να αποτελέσουν σύμμαχο αλλά κάποιες χώρες δεν είναι σίγουρο για αυτό. Πού βρίσκεται η ΕΕ αυτή τη στιγμή; Είναι χώρος αξιοπιστίας και προβλεψιμότητας και αυτό έχει μεγάλη αξία. Όταν έχουμε εταίρους τους υποστηρίζουμε.» δήλωσε ο Γάλλος πρόεδρος.

«Συνεισφέραμε με συστήματα αεράμυνας. Προσφέραμε Ραφάλ. Και συμβάλλαμε από την πρώτη ημέρα στην άμυνα χωρών του Κόλπου. Στη γενική εικόνα, στην Ευρώπη, όταν είμαστε όλοι μαζί, είμαστε μία πολύ σημαντική δύναμη. Είμαστε υποστηρικτές του ΝΑΤΟ. Βελτιώσαμε τις σχέσεις μας Ελλάδα και Γαλλία μέσω των χρηματιστηρίων» πρόσθεσε.

«Συμφωνώ με τον Γάλλο πρόεδρο ότι αυτή η πρόκληση είναι μια μεγάλη ευκαιρία για την Ευρώπη, η οποία διαμορφώθηκε μέσα από κρίσεις. Πιστεύω ότι υπάρχει μια μεγάλη ευκαιρία να ανεβάσουμε ταχύτητα σε δύο μέτωπα» υπογράμμισε ο πρωθυπουργός.

«Να προσθέσουμε ουσία στο στοίχημα της στρατηγικής αυτονομίας, η Ελλάδα και η Γαλλία είναι στην αιχμή της συζήτησης. Αυτό το κάναμε το 2021 με τη συμφωνία αμυντικής συνεργασίας που υπογράψαμε το 2021. Τώρα πρέπει να ξοδέψουμε περισσότερα, αλλά και πιο έξυπνα για την άμυνα» σημείωσε ακόμη.

«Η δεύτερη πρόκληση» ανέφερε ο κ. Μητσοτάκης, «είναι να ενισχύσουμε την ανταγωνιστικότητα μας. Είμαστε μεγάλη αγορά, μπορούμε να κάνουμε πολλά περισσότερα, αλλά πρέπει να αντιμετωπίσουμε θέματα για την κοινή αγορά, για τη ρηγμάτωση της αγοράς ενέργειας, πρέπει να μετακινηθούμε από τις λέξεις στην πράξη για τις επενδύσεις. Πρέπει τώρα να εφαρμόσουμε τις πολιτικές, πέρα από το να συμφωνούμε να το κάνουμε».

«Τα επόμενα χρόνια θα είναι υπαρξιακής σημασίας για την Ε.Ε., σήμερα είχαμε τη συζήτηση για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό» συνέχισε. «Πρέπει να πείσουμε άλλους εταίρους στην Ε.Ε. ότι πρέπει να κινητοποιήσουμε και ευρωπαϊκά χρήματα για να πετύχουμε τους στόχους μας. Αλλά την ίδια συζήτηση κάναμε και το 2020 και πείσαμε την Άνγκελα Μέρκελ (για το Ταμείο Ανάκαμψης). Παραμένω αισιόδοξος ότι σε αυτό το σημείο καμπής η Ε.Ε. έχει σημαντικό ρόλο να παίξει. Απλά η Ε.Ε. πολλές φορές δεν κινείται με την ταχύτητα που θέλουμε, αλλά όταν κινείται, κινείται με ένταση».

«Πρέπει να απλουστεύσουμε τα πράγματα και να πετύχουμε τη μεγαλύτερη κλίμακα. Εκεί αργοπορήσαμε. Μπορούμε να κάνουμε περισσότερα. Θεσπίσαμε υπερβολικά πολλούς κανόνες σε ορισμένους τομείς. Εκεί μπορούμε να βελτιωθούμε. Χρειαζόμαστε πιο έξυπνη νομοθεσία. Και η Κίνα και οι ΗΠΑ έχουν κανόνες που ευνοούν τους εθνικούς παίκτες. Αυτοί οι κανόνες πολλές φορές στρέφονται κατά των Ευρωπαίων παραγωγών και εκεί ίσως συμπεριφερθήκαμε αφελώς» ανέφερε ο Γάλλος πρόεδρος.

Και συμπλήρωσε: «Και οι ΗΠΑ και η Κίνα έχουν κανονισμούς για να προστατεύσουν τις δικές τους επιχειρήσεις. Εμείς πρέπει να διατηρήσουμε ένα δίκαιο περιβάλλον ανταγωνισμού, αλλά πρέπει να προστατεύσουμε τα συμφέροντά μας. Η Κίνα έχει πολλές δυνατότητες και «σκοτώνει» την ευρωπαϊκή βιομηχανία. Αλλά εμείς αργούμε να το δούμε. Πέρυσι η Κίνα διέλυσε 250.000 θέσεις εργασίας στη Γερμανία. Πρέπει να αντιδράσουμε και θα αντιδράσουμε με κανονισμούς σε ορισμένους τομείς. Πρέπει να αντιδράσουμε και στο ψηφιακό περιβάλλον, με κανονισμούς για τους εφήβους».

Πιάνοντας το νήμα από εκεί που το άφησε ο Εμανουέλ Μακρόν, ο κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε: «Δύο πεδία εστίασης είναι η προστασία των εφήβων στο Διαδίκτυο. Αναμένω ότι αυτό που κάνουμε σε εθνικό επίπεδο θα περάσει και στο διεθνές. Έχουμε στείλει ένα σαφές μήνυμα και στις εταιρείες τεχνολογίας. Παράλληλα, πρέπει να διαφυλάξουμε τον δημόσιο χώρο. Και στην Αρχαία Αθήνα υπήρχαν fake news, αλλά αυτό που συμβαίνει τώρα είναι εκτός ελέγχου. Αυτό που γίνεται με την ανωνυμία, τα προβλήματα των deepfakes θα είναι μεγάλη πρόκληση για όλους, ιδίως για όσους έχουμε εκλογές μπροστά μας».

«Αν η βασική ανησυχία των πολιτών είναι το κόστος ζωής, πρέπει να διαμορφώσουμε τη συζήτηση υπό αυτό το πρίσμα. Να πούμε ότι ελεύθερο εμπόριο σημαίνει χαμηλότερες τιμές, μια λειτουργική αγορά και η δυνατότητα να χρηματοδοτούμε το κράτος πρόνοιας. Δεν πρέπει να κάνουμε αυτές τις συζητήσεις πολύ τεχνικές, πρέπει να εξηγήσουμε γιατί μια συμφωνία ελεύθερου εμπορίου μπορεί να είναι θετική για τους ελαιοπαραγωγούς μας -π.χ. εξαγωγές στην Ινδία» τόνισε ακόμη ο πρωθυπουργός.

«Είναι μια μοναδική στιγμή που ο Αμερικανός πρόεδρος, ο Ρώσος πρόεδρος και ο Κινέζος πρόεδρος είναι απέναντι στους Ευρωπαίους. Να ξυπνήσουμε!» είπε χαρακτηριστικά ο Γάλλος ηγέτης.

«Προσπαθούμε εδώ και δέκα χρόνια να υλοποιήσουμε την τραπεζική ένωση. Ως Ευρωπαίοι έχουμε περισσότερες αποταμιεύσεις από ό,τι οι Αμερικανοί. Ομως λόγω του καταρκεματισμού των αγορών τα χρήματα αυτά πηγαίνουν στην αγορά ομολόγων για να χρηματοδοτήσουν το κρατικό χρέος, ή πηγαίνουν στις ΗΠΑ για να χρηματοδοτήσουν την καινοτομία γιατί εκεί λειτουργούν οι κεφαλαιαγορές. Ισχυρή αγορά σημαίνει ότι θα μπορούμε να χρηματοδοτήσουμε την καινοτομία και τη δημιουργία θέσεων εργασίας. Θέλουμε να είμαστε ανεξάρτητοι αλλά αυτό δεν θα γίνει αγοράζοντας προϊόντα από την άλλη άκρη του κόσμου. Πρέπει να απλουστεύσουμε τη νομοθεσία μας, τους κανόνες μας.» είπε ο Γάλλος πρόεδρος.

«Η ρωσική οικονομία υποφέρει από τις κυρώσεις για την Ουκρανία. Δεν θέλουμε να είμαστε μέρος του πολέμου, εκφράσαμε ξεκάθαρη στήριξη στην Ουκρανία. Αλλά θα στηρίξουμε τους Ουκρανούς στον πόλεμο ανεξαρτησίας τους. Η Ουκρανία αντιστέκεται πολύ καλά, καλύτερα από όσο περίμεναν κάποιοι» εκτίμησε ακόμη ο Γάλλος πρόεδρος.

«Διαμορφώσαμε τη συμμαχία των προθύμων» ανέφερε ο Μακρόν, μιλώντας για τον πόλεμο της Ουκρανίας. «Αυτή ήταν η αντίδραση μας στη στιγμή με τον πρόεδρο Ζελένσκι στο Οβάλ Γραφείο (σ.σ. όταν δέχτηκε την επίθεση από τον Ντόναλντ Τραμπ). Όλοι οι Ευρωπαίοι συμμετέχουν, έχουμε μαζί μας τον Καναδά, την Αυστραλία, την Ιαπωνία. Και είναι μια πολύ ισχυρή δημιουργία».

«Οι ΗΠΑ είναι ευπρόσδεκτες, τους εκτιμούμε πολύ, αλλά αποφασίσαμε να δράσουμε. Και το τι θα κάνει η Γαλλία δεν εξαρτάται από τι θα κάνουν οι ΗΠΑ» προσέθεσε.

«Χρειαζόμαστε όπως είπαμε απλούστευση. Όμως τα πρότυπα μας είναι 6-7 φορές περισσότερα. Δεν θα γίνουμε έτσι ανταγωνιστικοί. Χρειαζόμαστε λιγότερους κανόνες. Πρέπει να ξεχάσουμε λίγο τα εθνικά συμφέροντα, τα συμφέροντα συγκεκριμένων εταιρειών για να πάμε μπροστά. Η Αμυνα και η Ασφάλεια είναι εξαιρετικό παράδειγμα. Πώς θα εξασφαλίσουμε στρατηγική αυτονομία; Αυτό προϋποθέτει να παράγουμε ευρωπαϊκά και αγοράζουμε ευρωπαϊκά. Ας συμπεριφερθούμε ως Ευρωπαίοι.» ανέφερε ο Μακρόν.

«Πρέπει η Γαλλία και η Γερμανία να υπερβούν τις διαφορές τους, έχω εμπιστοσύνη στον Εμανουέλ και τον Φρίντριχ (σ.σ. Μερτς, τον Γερμανό καγκελάριο), πρέπει η Ευρώπη να αποκτήσει μαχητικό 6ης γενιάς» υπογράμμισε από την πλευρά του ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

«Ο πρόεδρος Τραμπ είχε δίκιο το 2017, όταν είπε ότι η Ευρώπη δεν κάνει αρκετά για την άμυνα. Η Ελλάδα ήταν εξαίρεση για τους δικούς της εθνικούς λόγους. Αλλά υπάρχει και μια εθνική διάσταση, που είναι η δέσμευσή μας να υποστηρίξουμε Ευρωπαίους συμμάχους σε περίοδο απειλής. Αυτό που κάναμε με την Κύπρο ήταν gamechanger, στηρίξαμε κράτος-μέλος την ώρα της απειλής» τόνισε ο Έλληνας πρωθυπουργός.

«Θέσαμε σε πρακτική εφαρμογή το άρθρο 42 παρ. 7 για την κοινή άμυνα. Κι εμείς έχουμε ρήτρα κοινής άμυνας στη διμερή μας αμυντική συνεργασία. Πρέπει να πάρουμε αυτό το άρθρο πολύ πιο σοβαρά» προσέθεσε.

«Είχαμε μια… αφύπνιση από τον πρόεδρο Πούτιν, αλλά είναι σαφές ότι το ΝΑΤΟ είναι υπό πίεση, καθώς οι Ευρωπαίοι ανέλαβαν το βάρος που τους αναλογεί, αλλά την ίδια ώρα υπάρχει πίεση με το άρθρο 5 από τη μεριά των Αμερικανών, κάτι που εξασθενεί τη Συμμαχία» αναγνώρισε ο πρόεδρος της Γαλλίας. Και συνέχισε: «Το ΝΑΤΟ είναι χρήσιμο για τη διαλειτουργικότητα των ενόπλων δυνάμεων. Αλλά είμαι ισχυρός υποστηρικτής του ευρωπαϊκού πυλώνα του ΝΑΤΟ. Πρέπει να ενισχύσουμε τον ευρωπαϊκό πυλώνα, όχι για να εξασθενίζουμε το ΝΑΤΟ, οι Ευρωπαίοι πρέπει να δουλέψουμε μαζί σε κοινές επιχειρήσεις. Αυτό που συζητάμε να κάνουμε στη Βαλτική, στην Ανατολική Μεσόγειο, στο Ορμούζ. Δεν είναι το ΝΑΤΟ, είναι οι Ευρωπαίοι που δουλεύουν μαζί».

«Έχουμε υπερβολικές εξαρτήσεις από την Κίνα και τις ΗΠΑ, πρέπει να διαφοροποιηθούμε. Δεν πρέπει να πάμε σε διαδικασία αποσύνδεσης με την Κίνα, γιατί θα εξαρτηθούμε περισσότερο από τις ΗΠΑ. Πρέπει να πάμε σε μια διαδικασία προοδευτικής επανατοποθέτησης σε ένα βάθος δεκαετίας» ανέφερε ο Εμανουέλ Μακρόν.

«Οι ευρωατλαντικές σχέσεις είναι σημαντικές και ανθεκτικές. Βλέπω προοπτική για περαιτέρω συνεργασία win-win με τις ΗΠΑ, ακόμα και αν φαίνεται δύσκολο με την παρούσα διακυβέρνηση. Πρέπει να κινητοποιήσουμε περαιτέρω κεφάλαια για την ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία» εκτίμησε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

«Αν θέλουμε να απεξαρτηθούμε προοδευτικά από το φυσικό αέριο και τον άνθρακα, ο μόνος δρόμος είναι να επενδύσουμε στην πυρηνική ενέργεια. Αυτές είναι επιλογές που πρέπει να κάνουμε. Και πρέπει να κάνουμε συγκεκριμένες επιλογές» ξεκαθάρισε, ακόμη, ο πρωθυπουργός.

«Γνωρίζω καλά τον πρόεδρο Τραμπ, νομίζω, όπως είπε ο Κυριάκος, πρέπει να μας είναι σαφής η αμερικανική στρατηγική. Δεν είναι μόνο ο χαρακτήρας του Τραμπ. Εδώ και 15 χρόνια οι ΗΠΑ αποφάσισαν ότι η Αμερική πρέπει να έρχεται πρώτη. Το σέβομαι. Και δεύτερη προτεραιότητα είναι η Κίνα» τόνισε ο Εμανουέλ Μακρόν.

Και προσέθεσε: «Η στρατηγική τους δεν θέτει την Ευρώπη στο επίκεντρο. Οι ηγέτες δεν είναι για να κάνουν σχόλια για συμπεριφορές. Πρέπει να δράσουμε. Και αυτό που έχει νόημα, είναι να δράσουμε για να επιταχύνουμε, να έχουμε μέγεθος και ταχύτητα, για να ενισχύσουμε την αυτονομία μας».

«Πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι ο κόσμος δεν είναι μόνο η Ευρώπη, η ΗΠΑ και η Κίνα. Δείτε την Ινδία. Δείτε τον Κόλπο, όπου μας βλέπουν ως αξιόπιστους εταίρους σε μια περίοδο που οι χώρες αυτές δεν μπορούν να εμπιστευτούν τις ΗΠΑ, όπως πριν από δύο μήνες» επισήμανε με τη σειρά του ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης.

«Έχουμε την ευκαιρία να δούμε πέρα από τι γίνεται στην Ευρώπη και να διαμορφώσουμε νέες συμμαχίες, που θα διαμορφώσουν έναν πιο πολυ-πολικό κόσμο» συμπλήρωσε.

Ο πρόεδρος Μακρόν τόνισε ότι άμα η Τουρκία επιτεθεί στην Ελλάδα «θα είμαστε εδώ». «Θα είμαστε εδώ! Αν δείτε τι κάναμε το 2021 και τι κάναμε στην Κύπρο. Για εμάς αυτό είναι ο ορισμός της φιλίας και της συμμαχίας. “Ελλάς-Γαλλία συμμαχία”. Αυτό είναι. Αν η κυριαρχία σας απειλείται, κάντε ό,τι χρειάζεται. Θα είμαστε εδώ για εσάς» διαμήνυσε ο Γάλλος πρόεδρος, ερωτηθείς για τη συμμαχία του Παρισιού με την Αθήνα.

Και συνέχισε ο Γάλλος πρόεδρος: «Δείτε τι πετύχαμε την τελευταία δεκαετία! Ήμασταν η ήπειρος με εμπειρία στον εμφύλιο πόλεμο. Και το αρχικό σχέδιο ήταν ειρήνη και ευημερία. Το πετύχαμε, μην το υποτιμούμε. Μπορεί να είναι αργή και περίπλοκη, αλλά διατηρήσαμε την ειρήνη στην Ένωσή μας. Μετά διαμορφώσαμε την κοινή αγορά. Τώρα πρέπει να διαμορφώσουμε γεωπολιτική παρουσία, γεωπολιτική ισχύ. Αυτό διακυβεύεται».

«Αν σας έβαζα σε αεροπλάνο και δεν ξέρατε τον προορισμό και προσγειωνόσασταν στην Ευρώπη, θα ξέρατε αυτομάτως ότι είστε στην Ευρώπη. Προφανώς, υπάρχουν προβλήματα, αλλά μας αρέσουν αυτά που έχουμε. Είμαστε χαρούμενοι στην Ευρώπη» σημείωσε από την πλευρά του ο πρωθυπουργός.

Και προσέθεσε: «Έχουμε πάρει ιστορικές αποφάσεις… ο κορωνοϊός, η Ουκρανία, το Ταμείο Ανάκαμψης. Όταν έρθει η ώρα και η κρίση και καταλάβουμε ότι δεν έχουμε χρόνο, παίρνουμε τις σωστές αποφάσεις. Και πιστεύω ότι αυτό θα συμβεί και στη συζήτηση για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.

Το πρόγραμμα της επίσκεψης και ο συμβολισμός του

Η επίσκεψη έρχεται να επιβεβαιώσει τον στρατηγικό χαρακτήρα των ελληνογαλλικών σχέσεων, με το θετικό κλίμα των διμερών σχέσεων να αναμένεται να αναδειχθεί με εγγυήσεις για επέκταση της αμυντικής συνεργασίας. Ελλάδα και Γαλλία αναμένεται να ανανεώσουν για ακόμα πέντε έτη τη συμφωνία στρατηγικής συνεργασίας τους στην ασφάλεια και την άμυνα.

Το σημερινό και αυριανό πρόγραμμα της επίσκεψης του Εμανουέλ Μακρόν συνδυάζει έντονο συμβολισμό με ουσιαστικό περιεχόμενο. Στη Ρωμαϊκή Αγορά θα συμμετάσχει σε δημόσια συζήτηση με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, με συντονιστή τον Αλέξη Παπαχελά, στο πλαίσιο εκδήλωσης που διοργανώνει η εφημερίδα «Καθημερινή» για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ευρώπη και το μέλλον της, αναδεικνύοντας την κοινή ευρωπαϊκή ατζέντα, αλλά και τον ρόλο των δύο χωρών στη διαμόρφωσή της.

Αύριο, Σάββατο, στις 10:00, μαζί με τον Κυριάκο Μητσοτάκη και τους υπουργούς Άμυνας Ελλάδας και Γαλλίας, Νίκο Δένδια και Κατρίν Βοτρέν, θα επισκεφθούν τη φρεγάτα «Κίμων» στον Πειραιά. Θα ακολουθήσει στις 11:30 συνάντηση του Γάλλου Προέδρου με τον πρωθυπουργό στο Μέγαρο Μαξίμου και κατόπιν η υπογραφή συμφωνιών και δηλώσεις στον Τύπο.

Τέλος, στις 16:00, Εμανουέλ Μακρόν και Κυριάκος Μητσοτάκης θα μεταβούν στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, όπου θα απευθύνουν χαιρετισμό στο Ελληνο-γαλλικό Επιχειρηματικό Forum (που διοργανώνει ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών σε συνεργασία με το Ελληνογαλλικό Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο), και θα επισκεφθούν στην Εθνική Βιβλιοθήκη την έκθεση «Αναζητώντας την Ανατολή. Διασταυρούμενες πορείες αρχαιολόγων».