13η ημέρα χάους στη Μέση Ανατολή: Οι τρεις όροι του Πεζεσκιάν για το τέλος του πολέμου και οι απειλές Τραμπ – Οι επιχειρήσεις σε Ιράν, χώρες του Κόλπου, Ισραήλ και Λίβανο

Με μια νέα μεγάλη κλιμάκωση των επιθέσεων εκ μέρους της Τεχεράνης σημαδεύτηκε η 13η ημέρα του πόλεμου μεταξύ Ισραήλ, ΗΠΑ και Ιράν.

Το Ιράν ανακοίνωσε ότι εξαπέλυσε επίθεση ευρείας κλίμακας εναντίον του Ισραήλ, αμερικανικών στόχων στην περιοχή, πλοίων στον Κόλπο και ενεργειακών υποδομών στις γειτονικές χώρες, την ώρα που η διεθνής κοινότητα προσπαθεί να περιορίσει τις οικονομικές και γεωπολιτικές συνέπειες της σύγκρουσης.

Κατά τη διάρκεια της νύχτας, οι Φρουροί της Επανάστασης έκαναν λόγο για το πιο σφοδρό και βαρύ κύμα πυραυλικών επιθέσεων από την έναρξη του πολέμου, με διάρκεια περίπου τριών ωρών. Σύμφωνα με την ιρανική εκδοχή, στο στόχαστρο βρέθηκαν περιοχές του κεντρικού και βόρειου Ισραήλ, μεταξύ αυτών το Τελ Αβίβ, η Ιερουσαλήμ και η Χάιφα, καθώς και αμερικανικοί στόχοι στο Ιράκ, στο Μπαχρέιν και στο Κουβέιτ. Αργότερα μέσα στην ημέρα ανιχνεύθηκε και νέα εκτόξευση βαλλιστικών πυραύλων προς το κεντρικό Ισραήλ, με τον ισραηλινό στρατό να προειδοποιεί για σειρήνες στην Ιερουσαλήμ και σε άλλες περιοχές.

Παράλληλα, στον Περσικό Κόλπο το Ιράν συνέχισε να διευρύνει την πίεση του, με επιθέσεις ή απόπειρες επιθέσεων εναντίον ενεργειακών και λιμενικών εγκαταστάσεων στην περιοχή . Στη Σαουδική Αραβία, οι αρχές ανακοίνωσαν ότι αναχαίτισαν drones που κατευθύνονταν προς το γιγαντιαίο κοίτασμα της Σέιμπα, καθώς και πυραύλους με στόχο τη βάση Prince Sultan, όπου σταθμεύουν αμερικανικές δυνάμεις. Στο Ομάν, drones έπληξαν δεξαμενές καυσίμων στο λιμάνι της Σαλάλα, ενώ στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έκλεισε προσωρινά διυλιστήριο ύστερα από επίθεση drone και σημειώθηκε πυρκαγιά στο παλιό αεροδρόμιο του Αμπού Ντάμπι μετά από αναχαίτιση. Δύο drones έπεσαν επίσης κοντά στο αεροδρόμιο του Ντουμπάι, προκαλώντας τραυματισμούς.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκάλεσε η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ. Το Ιράν κλιμάκωσε εκ νέου τη ρητορική του, δηλώνοντας ότι δεν θα αφήσει να περάσει «ούτε ένα λίτρο πετρελαίου» προς όφελος των ΗΠΑ και των συμμάχων τους, ενώ ο επικεφαλής του ναυτικού των Φρουρών της Επανάστασης προειδοποίησε ότι τα πλοία θα πρέπει πλέον να λαμβάνουν άδεια από την Τεχεράνη για να περάσουν. Παράλληλα, το Reuters μετέδωσε ότι η Τεχεράνη έχει ποντίσει περίπου δώδεκα νάρκες στην περιοχή, αν και ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν δήλωσε αργότερα ότι δεν υπάρχει επιβεβαίωση αυτών των πληροφοριών από τις γαλλικές ή συμμαχικές υπηρεσίες.

Ανησυχία στις αγορές προκάλεσε και η είδηση πως τρία πλοία αναφέρθηκε ότι χτυπήθηκαν από βλήματα κοντά στα Στενά του Ορμούζ, ενώ φορτηγό πλοίο έπιασε φωτιά και εκκενώθηκε. Σύμφωνα με την UKMTO, από την έναρξη του πολέμου έχουν δεχθεί επιθέσεις 13 πλοία. Οι Ηνωμένες Πολιτείες από την πλευρά τους ανακοίνωσαν ότι κατέστρεψαν 16 ιρανικά πλοία πόντισης ναρκών κοντά στο στενό, ενώ η CENTCOM υποστήριξε συνολικά ότι έχει πλήξει πάνω από 5.500 στόχους στο Ιράν, περιλαμβανομένων περισσότερων από 60 πλοίων.

Στο μέτωπο του Ιράν, ξεχώρισαν οι πληροφορίες για  νέα ισραηλινά και αμερικανικά χτύπημα στο data center της κρατικής τράπεζας Sepah στην Τεχεράνη, η οποία συνδέεται με τη μισθοδοσία του στρατού και των Φρουρών της Επανάστασης. Επίσης, η Τεχεράνη επιβεβαίωσε τον τραυματισμό του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, χωρίς να δώσει πολλές λεπτομέρειες, ενώ αντιφατικές πληροφορίες κυκλοφόρησαν για την κατάσταση της υγείας του.

Ο πόλεμος συνέχισε να εξαπλώνεται και στον Λίβανο. Οι λιβανικές αρχές ανακοίνωσαν ότι μέσα στο τελευταίο δεκαήμερο τα ισραηλινά πλήγματα έχουν προκαλέσει 634 θανάτους και 1.586 τραυματισμούς, ενώ οι εκτοπισμένοι ανέρχονται πλέον σε πάνω από 800.000. Νέες επιδρομές σημειώθηκαν στη Βηρυτό, στη Μπεκάα και στο νότιο Λίβανο, με αναφορές για δεκάδες νέους νεκρούς. Ο Μακρόν κάλεσε τη Χεζμπολάχ να παραδώσει τα όπλα της και ανακοίνωσε αποστολή ανθρωπιστικής βοήθειας.

Το βράδυ της Τετάρτης, το ισραηλινό Κανάλι 12 μετέδωσε ότι η Χεζμπολάχ εξαπέλυσε μαζική επίθεση με περίπου 100 ρουκέτες από τον Λίβανο προς το Ισραήλ, σε μία ακόμη ένδειξη διεύρυνσης του πολέμου και περαιτέρω πίεσης στα ισραηλινά συστήματα αεράμυνας.

Παράλληλα, ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε ότι εντόπισε νέα ιρανική επίθεση με βαλλιστικούς πυραύλους προς το κεντρικό Ισραήλ, έπειτα από περίπου πέντε ώρες σχετικής ηρεμίας. Οι αρχές προειδοποίησαν ότι αναμένεται να ηχήσουν σειρήνες στην Ιερουσαλήμ και σε περιοχές του κεντρικού Ισραήλ, καθώς συνεχίζονται τα διαδοχικά κύματα επιθέσεων.

Την ίδια ώρα, στις Ηνωμένες Πολιτείες, το ABC News μετέδωσε ότι το FBI προειδοποίησε τις αστυνομικές αρχές της Καλιφόρνιας για ενδεχόμενο ιρανικό πλήγμα στη δυτική ακτή των ΗΠΑ με επιθετικά drones, ως αντίποινα για τα αμερικανικά χτυπήματα. Η πληροφορία ενισχύει το κλίμα ανησυχίας ότι η σύγκρουση μπορεί να αποκτήσει ακόμη ευρύτερη γεωγραφική διάσταση.

Πετρέλαιο

Στο ενεργειακό μέτωπο, ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας ενέκρινε τη μεγαλύτερη αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων στην ιστορία του, αποφασίζοντας ομόφωνα τη διάθεση 400 εκατομμυρίων βαρελιών από τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης των 32 κρατών-μελών του. Η απόφαση ελήφθη με στόχο να αντισταθμιστούν οι απώλειες εφοδιασμού εξαιτίας του πρακτικού κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, αν και οι αγορές αντέδρασαν συγκρατημένα και οι τιμές παρέμειναν υψηλές.

Την ίδια ώρα, η G7 συγκλήθηκε μέσω τηλεδιάσκεψης με πρωτοβουλία του Εμανουέλ Μακρόν, με αντικείμενο τις οικονομικές συνέπειες του πολέμου και κυρίως την ενεργειακή ασφάλεια. Ο Μακρόν κάλεσε σε συντονισμό για την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και για την αποφυγή νέων περιορισμών στις εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Ο Ντόναλντ Τραμπ, από την πλευρά του, υποστήριξε ότι οι αποφάσεις της G7 έχουν «τεράστιο αντίκτυπο» παγκοσμίως, ενώ συνέχισε τις απειλές προς την Τεχεράνη, δηλώνοντας ότι αν ναρκοθετήσει το στενό θα αντιμετωπίσει «στρατιωτικές συνέπειες άνευ προηγουμένου».

Οι απειλές του Τραμπ και οι τρεις όροι του Πεζεσκιάν

Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε επίσης ότι οι ΗΠΑ έχουν καταστρέψει το ιρανικό ναυτικό, τα αντιαεροπορικά συστήματα, τα ραντάρ και την ηγεσία της χώρας, προσθέτοντας ότι ο πόλεμος μπορεί να τελειώσει «σύντομα» επειδή απομένουν λίγοι στόχοι. Την ίδια στιγμή, πάντως, Ισραηλινοί αξιωματούχοι δήλωναν ότι οι επιχειρήσεις θα συνεχιστούν χωρίς χρονικό περιορισμό..

Στο διπλωματικό πεδίο, αυξήθηκαν οι διεθνείς αντιδράσεις. Το Κατάρ προσέφυγε στον ΟΗΕ ζητώντας δράση για τις ιρανικές επιθέσεις, το Μπαχρέιν κατέθεσε σχέδιο ψηφίσματος στο Συμβούλιο Ασφαλείας κατά της Τεχεράνης, η ΕΕ ανακοίνωσε νέες κυρώσεις κατά 19 Ιρανών αξιωματούχων για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ενώ η Αυστραλία ανακοίνωσε το κλείσιμο πρεσβειών και προξενικών αρχών στη Μέση Ανατολή.

Το βράδυ της Τετάρτης, ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν έθεσε τρεις όρους για τον τερματισμό του πολέμου: αναγνώριση των “νόμιμων δικαιωμάτων” του Ιράν, καταβολή αποζημιώσεων και παροχή σταθερών διεθνών εγγυήσεων ότι δεν θα υπάρξουν μελλοντικές επιθετικές ενέργειες. Σε ανάρτησή του, υποστήριξε ότι η Τεχεράνη παραμένει προσηλωμένη στην ειρήνη στην περιοχή, αποδίδοντας όμως την έναρξη του πολέμου στο Ισραήλ και τις Ηνωμένες Πολιτείες.